galizia ecosocialista

Good bye, Fraga!

2012-01-15T22:12:00.003Z

Xoán Hermida

O fraguismo so se desmantelará en Galicia cando se de-construían un a un tódolos mecanismos, estruturas e ferramentas creadas durante esa etapa. Tanto se estiveron ao seu servizo como se foron contrarios ao mesmo forman parte dun modelo político-institucional pasado que, lamentablemente, aínda sigue vixente.

A Galicia de hoxe é froito de múltiples factores antropolóxicos, económicos, sociais, culturais e políticos que de xeito transversal nos teñen convertido en algo diferente e poliédrico.

A Galicia político-institucional de hoxe, pola contra, é froito do esquema dun ‘conducator’, Don Manuel, con dous obxectivos claros e complementarios: construír un modelo político limitado e reducionista seguindo a súa teoría da maioría natural e do sistema de partidos bipartidista británico e de paso construír un neo-rexionalismo que destruíra a nación na que ás veces Galicia parecería querer converterse.

Moito se ten falado sobre o porque da obsesión de Fraga coa barreira electoral do 5% nas eleccións autonómicas. Que se era para impedir o xurdimento de futuras escisións na dereita galega. Que se ben era para destruír a esquerda galega moderna e impedir construír unha hexemonía alternativa.

Fraga chegou a Galicia precedido pola fama de estadista e coa convición da necesidade dunha cobertura ‘galeguista’ se quería liderar unha maioría conservadora, que aínda que hoxe pareza incrible, pasárase a transición dividida e mesmo enfrontada.

Na primeira metade da década dos noventa o PPdeG coa entente Cuíña/Cacharro/Victorino a fronte e tutelados por Fraga tratou de culminar o proceso de galeguización que xa noutros tempos intentara Xosé Luís Barreiro; non exento de oposición no feudo máis tradicional - A Coruña de Romai -.

Iniciou unha serie de políticas destinadas a reforzar esa imaxe rexionalista, aprobando políticas de ‘galeguización limitada’ no lingüístico ou no cultural.

Os seus conselleiros estrelas eran Xosé Cuiña, encargado de vertebrar e modernizar Galicia e ‘superar o seu illamento secular’, e Jesús Pérez Varela, técnico de agit-prop, autentico animador dos seráns estivais, inventor do fenómeno Xacobeo e impulsor dun lobby de folclóricos que machaconamente nos recordaban que Galicia era ‘diferent’. Daqueles anos é o boom do ‘Luar’ que se ten convertido na imaxe da Galicia cultural do fraguismo.

Ata o propio Jordi Jujol chegou a loubar a proposta da Administración Única de Fraga, e este a súa vez copiou o modelo pactado de transferencias - mesmo aproveitando os resortes que o Estado ofrece o proxecto economicista e empresarial da Europa rexional - Eixo Atlántico/Países Cataláns ...

Esa primeira etapa galeguista-rexionalista deu paso, tras a defenestración do permanente ‘delfín’, Xosé Cuiña, a unha nova dereita onde o factor galeguista pasou a ser un compoñente máis, marxinal, dun grande entramado hexemónico.

Alguén podería crer que dada a inquina coa que o PP de Feijoo trata a Galicia, a etapa de Fraga é para botala de menos. Nada máis impreciso.

A Galicia política de hoxe está construída a imaxe e semellanza do pensamento e a acción política de Don Manuel.

A anorexia política existente foi conscientemente deseñada desde os laboratorios de ideas da dereita na rúa do Hórreo e mediático do polígono de Sabón. Era unha anorexia construída non para liquidar a dereita galeguista ou a esquerda innovadora senón fundamentalmente para poñer de xeonllos ao pais e deixalo sen alternativa por anos.

O reducionismo institucional deseñado na administración única e cuxa máxima expresión é a última remodelación de goberno da Xunta de Galicia non tiña como obxectivo mellorar a eficacia do goberno e a eficiencia da administración pública senón situar a Galicia lonxe das realidade das comunidades nacionais catalá e vasca e incorporala no espazo uniforme da España rexional.

As posibilidades de construír unha dereita nacional evitounas Fraga nos seus decenios de goberno desmantelando, un por un, os sectores estratéxicos da nosa economía, a maioría das veces coa complicidade do goberno central e coa ‘escusa’ do mercado común europeo. O esperpéntico periplo da transformación de varias caixas de aforro nunca entidade bancaria en ruína é a guinda deste proceso.

As posibilidades de construír unha esquerda nacional hexemónica liquidounas por medio dun dobre xogo: favorecer o españolismo vazquista no PSdG e fomentar unha vertebración nacionalista dominada por un partido ‘marxista-leninista’ (por favor prego non confundir co pensamento de Lenin e moito menos co de Marx! ).

Ás posibilidades de crear un pensamento científico e crítico asestóuselle un golpe de graza cando se desmantelou a única universidade galega con posibilidades de campus especializados e departamentos con recursos e pasouse a construír tres universidades rexionais competitivas entre elas e cunha crecemento xeométrico de fondos para administración namentres que un estancamento de inversións para docencia e investigación.

O fraguismo tivo en Galicia consecuencias moi perniciosas pero –quizais- a maior delas foi a construción dunha sociedade clientelar regada por subvencións que aniquilou a necesaria burguesía produtiva que levantase a nosa economía e vertebrara a nosa identidade nacional e que adocenou a sociedade civil para que non puidera cohesionar a defensa dos valores materiais -sanidade, ensino, políticas sociais, recursos naturais,…- e espirituais – cultura, lingua, felicidade, cooperación.. - do ben común.

Por iso, fronte aos falsos reflexos que o paso do tempo poida ter sobre nós, sen animadversión ningunha, so se me ocorre dicir “Good bye, Fraga!”, desexando infrutuosamente que con el se marche todo a súa negativa herdanza, e sobre todo lamentando que Isaac Díaz Pardo non o sobrevivira.

In memoriam

2012-01-05T13:25:00.002Z

Isaac Díaz Pardo
In Memoriam 1920-2012

O país non se pode permitir o luxo de seguer a perder bos e xenerosos en favor
da causa galeguista e do Ben Común sen que xurdan novos referentes.

O grande erro da esquerda

2012-01-03T13:42:00.004Z

Xoán Hermida

Hai uns días o profesor Vicenç Navarro publicaba un artigo co titulo ‘O grande erro da socialdemocracia’. Sen querer puntualizar nin o máis mínimo o correcto argumentario de dito artigo onde se analizan as dúas visións na socialdemocracia alemá e por extensión a europea, creo non obstante que o erro da socialdemocracia, e da esquerda en xeral, hai que buscalo máis aló daqueles puntuais que esta teña cometido na última década.

A esquerda en xeral, socialdemócrata ou radical, leva varias décadas en crise ao non ter construído unha alternativa crible e aceptable pola maioría, situándoa non máis aló da mera xestión progresiva do capitalismo.

Tras a caída do muro de Berlín, co colapso económico e social do modelo burocrático e totalitario staliniano, era cuestión de anos que o modelo socialdemócrata tamén entrara en crise.

O modelo de Bretton Woods, deseñado nas postrimerías da 2ª Guerra Mundial, atopábase con dúas eivas para poder globalizarse: unha de cuestión política, a existencia dunha alternativa ao modelo de comercio internacional, e unha segunda de carácter técnico, a ausencia de tecnoloxía da comunicación que permitira facer transaccións comerciais ao instante que permitira pasar dun capitalismo produtivo-industrial a un capitalismo especulativo-financeiro. A finais da década dos noventa do século pasado coa caída do bloque soviético e coa revolución científico-técnica estas dúas eivas estaban resoltas e as ‘forzas do mal’ tiñan preparado o camiño para globalizar o seu modelo.

Máis dunha década despois, e coa primeira crise sistémica en plena efervescencia, as propostas son igual de erráticas formúlense desde a esquerda moderada ou desde a radical. Desde a esquerda máis pragmática simplemente se asume que non hai alternativa e que temos que aceptar o discurso dominante de recortes e contención do déficit. Desde a esquerda máis radical se intenta recuperar modelos fracasados ou ben se fai fincapé na defensa dun modelo de estado de benestar imposible de volver a reinstaurar.

O estado de benestar, tal como o coñécemos en Europa nos últimos cincuenta anos baseábase en tres fundamentos xa desaparecidos.

O primeiro, a existencia dun modelo alternativo que necesariamente obrigaba aos grandes oligopolios a facer concesións para manter a súa hexemonía

Un segundo elemento era un pacto social entre empresarios e fortes centrais sindicais asentadas en fabricas cun modelo de produción fordista onde os traballadores se encontraban unidos e facilmente organizables.

En terceiro lugar, a existencia dun ‘gueto’ de progreso no medio dun mundo global de inxustiza, onde os habitantes do Sur renunciaban a favor dun poucos privilexiados do Norte aceptando para iso réximes ditatoriais e condicións de vida miserables.

Todo isto ten voado polos aires: nin existe modelo alternativo, nin as centrais sindicais teñen a forza de antaño, nin a cidadanía do Sur está disposta -tal como se mostrou coas revolucións árabes- a renunciar a formas de vida máis dignas.

O socialismo do século XXI vai ser por forza diferente aos modelos corporativos, produtivistas, burocráticos e/ou totalitarios do século XX.

Non é posible construír o socialismo nos parámetros no que o intentan as actuais forzas políticas. Tampouco se trata de engadir múltiples cualificativos ao gusto do consumidor: democrático, ecolóxico, feminista, ...

Tratase de reconstruír un novo modelo integral –ecosocialista- que pivote sobre a radicalidade democrática, o desenvolvemento autocentrado e autosostible, e a xustiza social global.

A crise ten posto de relevo no capitalismo, o que xa se comprobara cos modelos estatalistas no pasado, que a democracia non esta ligada necesariamente a ningún réxime económico-social, que o socialismo pode ser cástrante e totalitario do mesmo xeito que o maior liberalismo económico funciona perfectamente nos réximes militares mais sanguinolentos. Así que a democracia pasa a ser un elemento central da alternativa. Democracia Real no político, como se esixe desde a sociedade civil, e democracia económica impulsando propostas de economía social, de cooperativismo ou de pequena explotacións agrarias biosustentables.

A construción dunha grande alianza antimonopolista esixe unha complexa iniciativa que constrúa dialecticamente unha política de alianzas nacionais xunto con redes rexionais de maior escala. Obviamente iso no marco dun estado plurinacional como o español incrementa as dificultades da mesma, ou si se quere unha lectura positiva esixe unha maior intelixencia e creatividade, para combinar os proxectos nacionais necesarios xunto co traballo de escala -estatal e europea- imprescindible para dar unha resposta eficaz as grandes corporacións transnacionais.

A xustiza global so vai ser posible cunha alianza altermundista entre todos os actores que actúan a favor do cambio: movementos sociais, gobernos post-neoliberais de América Latina, cidadanía emerxente dos países árabes e do Sur, e novos partidos políticos que xurdan no Norte.

Non se trata agora de recuperar falsas dicotomías propias de debates eurocentricos entre reforma ou revolución, nacionalismo ou globalidade, desenvolvemento ou medioambiente,… Tratase de construír un modelo para inicios do século XXI, diferente necesariamente ao construído pola socialdemocracia e o comunismo na primeira metade do século XX.

Farán falla programas de reformismo forte que necesariamente conduzan a un cambio sistémico, farán falla proxectos nacionais que permitan construír unha hexemonía social para un cambio global, serán necesarios proxectos de desenvolvemento sustentable que permitan unha harmonía coa natureza.

Hai cinco séculos o modelo aristotelico-ptolemaico observábase como perfecto, parecía que non existían fisuras. Copérnico introduciu un xiro radical na visión do universo, situándose simplemente nuns parámetros diferentes.

Estamos a falar dunha nova etapa que require de novas ferramentas. A esquerda plural non pode permitirse seguir vivindo nunha melancolía decadente de ‘gloriosos’ tempos pasados nin tampouco pode estar buscando as impenetrables fisuras do réxime.

Hai que trasladarse a outras coordenadas, reinventandose e dando o seu necesario xiro copernicano.

Tres encontros co Beiras

2011-12-05T13:39:00.005Z

"Marx sementou xigantes e, pola contra, colleitou pulgas"
(a propósito dos marxistas) F. Engels

Xoán Hermida

Ao calor do 40 aniversario da publicación de “O atraso económico de Galicia” vaise a celebrar en Compostela unha homenaxe popular ao seu autor, Xosé Manuel Beiras.

Como ocorre cos grandes autores a súa obra é un marco de referencia esencial para comprender o seu momento histórico e arroxar luces sobre sombras ou incertidumes, pero ao igual que lle pasou aos mesmos sempre aparecen seguidores ‘escolásticos’ que utilizan a obra como catecismo e elaboran unha ‘teoría’ doutrinaria que nada ten que ver coas ideas do autor.

Este aniversario ademais veu a coincidir cun momento de encrucillada do nacionalismo galego. Estamos, seguramente, diante do nacemento da terceira xeración do galeguismo.

A primeira estivo marcada pola reivindicación do caracter nacional de Galicia nun momento de cambio - da loita agrarias á II república - onde se estaban poñendo os piares dunha nova configuración plural e moderna do estado. A segunda, igualmente de transición da ditadura á democracia, onde o novo nacionalismo de esquerdas combinou dialecticamente os dereitos sociais coas demandas nacionais. Agora estamos no albor da terceira xeración, tamén nun momento de cambio de crise sistémica global, onde ás reivindicacións nacionais e sociais terase que incorporar dous elementos centrais nas contradicións do noso tempo: a radicalidade democrática e a defensa dos dereitos medioambientais dos seres humanos e non humanos e por extensión do planeta.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

A miña perspectiva sobre Xosé Manuel Beiras foi cambiando ao longo dos últimos trinta anos. Quizais sexa na actualidade cando máis próximo politicamente a el síntome pero tamén, seguramente, cando máis matices procuro entre o seu pensamento e o que desde o meu punto de vista debería ser a súa aplicación practica. Cando el fundaba o BNG no ano 82 en Riazor eu xa me fora (convidarán a marcharme) do BNPG así que durante moito tempo observeino na lonxanía daquel adversario político que admiras no seu pensamento.

Véñenme a memoria tres encontros con Beiras en diferentes momentos vitais da miña vida:

O primeiro produciuse nos primeiros anos dos 80, antes da asemblea constituinte de Riazor. Naqueles anos de instituto eu caera ao igual que Obelix nunha marmita, pero neste caso chea de libros de Marx e Engels e outros pensadores marxistas, ata o punto que collera un empacho.

Con 17 anos tiven ocasión de asistir xunto con outros alumnos da Xunqueira da man do profesor e ex-militar Xosé Fortes a unha charla do profesor Beiras sobre economía política.

Levaba xa sentado unha hora cando percibín que algo non marchaba ben. A charla era impactante e maxistral pero algo estaba a crear un curtocircuíto entre as palabras do profesor e as entendederas do alumno. Non podía ser a base marxiana da súa explicación porque como moi ben dixen anteriormente estaba emborrachado do que Plejanov bautizara como materialismo dialéctico e materialismo histórico (termos acertados para un catecismo pero innecesarios para un pensamento filosófico e científico ten poliédrico).

Cando case estaba a acabar a charla descubrín o interruptor que me estaba a impedir a conexión lóxica da mesma. O termo que eu aprendera como ‘plusvalía’ estaba sendo substituído polo termo ‘maisvalia’.

O segundo recordo foi no parlamento de Galicia. Iniciábase a V lexislatura. Eu ‘colarame’ xunto con dous deputados de EdG no parlamento da man dun PSdG sen rumbo, o BNG con Beiras ao fronte viña de dar o ‘sorpasso’.

Unha maña na cafetería do parlamento cuasi baleira chegou Beiras e comezoume a falar do ‘retorno a un mundo feliz’ de Aldous Huxley que levaba baixo o brazo -creo recordar que na súa versión francesa- e que naqueles días estaba relendo.

Pareceume toda unha imaxe dun home pouco preocupado polo seu novo papel de líder da oposición e posible futuro ‘presidente do país’ e en cambio necesitado de salvagardar o seu pensamento crítico quizais como carozo do que lle rodeaba.

Moitas veces Geluco, Pazos e máis eu ‘xogabamos’ nas pausas das sesións parlamentarias a comentar de que deputado do BNG nos sentiamos máis próximos ideoloxicamente. As preferencias ‘retranqueiras’ de Geluco eran pola súa militancia comunista: García Negro e Bieito Lobeira. As de Pazos non as recordo moi ben. Eu sempre dicía Beiras e Camilo Nogueira, e entón empezaba a mofa de se era un socialdemócrata e mesmo un ‘liberal’.

O terceiro momento foi a raíz do resultado das autonómicas de outubro do 2001 e o pequeno retroceso (nada comparable cos posteriores) electoral do BNG.

Nos días posteriores empezaron a soar o ‘ruído de sables’ cuestionando o liderazgo de Beiras e iniciábase un período de vendeta que aínda hoxe non rematou no nacionalismo galego.

Beiras, segundo me comentou posteriormente, foise a facer unha viaxe por Andalucía e recibiu alí da xente do común os apoios que aquí algúns dos compañeiros lle negaban.

Eu, que viña de padecer a frustración do naufraxio de EdG tiven o impulso de escribirlle.

A carta que non sei se el aínda conserva remataba:

“Non me gustaría que Xosé Manuel Beiras deixara a política sen culminar o seu traballo: presidir unha terra liberada.
Estou convencido de que o nivel das augas da envexa e da miseria baixarán. Iso si, serán tempos duros.
O outro día nun xornal facían unha reportaxe sobre Xosé Manuel Beiras. Mais aló do calado humano e intelectual das persoas que participaban nunha especie de xuízo público a túa persoa houbo unhas declaracións que me pareceron chamativas, eran de Xaime Quessada que dicía: Beiras ten que seguir. É un tipo xenial”. Recordando o titulo dunha película moi fermosa dos anos setenta.
Creo que é a hora da intelixencia e da dignidade. Dúas cualidades escasas. As veces preguntome se hai vida intelixente no planeta ou se ó noso pobo lle queda dignidade. Sempre acabo respondendo positivamente – aínda que as veces cústame máis a resposta-. Dúas cualidades que tes amosado en numerosas ocasións. Cualidades que estou convencido que utilizaras nestes momentos difíciles.
Esta carta debíacha – pois ti me mandáchesme unha pedíndome o voto- e sobre todo debíama a min mesmo.
Sexa como sexa o futuro, unha aperta verdadeira e un saúdo sincero.”

A súa resposta que eu si conservo non se fixo esperar. Nela entre outras cousas falábame do mito do Sísifo tan presente na historia da esquerda galega e na súa persoal.

Nos últimos anos a relación ten sido máis cotiá, nesta etapa común de altermundismo con grandes coincidencias e con algún importante desencontro, pero desde a admiración e respecto que se merece unha persoa coma di o noso himno nacional, boa e xenerosa.

Se Castelao enmarcou intelectualmente o primeiro nacionalismo galego co “Sempre en Galiza”, foi Beiras quen marca con "O atraso económico de Galicia” a segunda xeira. Terá que ser o propio Beiras quen inaugure unha necesaria nova etapa ou teremos que agardar a que alguén/es o fagan?

Do bipartidismo asimétrico ao monopartidismo imperfecto

2011-11-22T11:50:00.008Z

Xoán Hermida

Eran moitas as interrogantes postas nas eleccións do 20-N. A menor de todas era sobre que ía gañar as eleccións xa que isto estaba claro hai bastantes meses.

As dubidas viñan fundamentalmente sobre como ían a resituarse as esquerdas diante da nova etapa política e como o movemento 15-M podía condicionar o voto no marco da propia esquerda.

O resultado electoral das pasadas eleccións xerais teñen unha lectura maior e outras menores.

A maior creo que parece evidente: fortalecese a hexemonía política e social da dereita. Un proceso que se ben tivo o seu paréntese durante a etapa do goberno Zapatero impulsado fundamentalmente polo descontento social coa xestión do Prestige e coa política militarista do goberno de Jose Maria Aznar, tratase dun proceso estrutural que vai dándose desde a década dos oitenta en consonancia coa hexemonía planetaria dos neocom e cos gobernos neoliberais de Ronald Reagan e Margaret Thatcher que marcaron a pauta e puxeron en evidencia a crise do modelo socialdemócrata, toda vez que non era capaz de plantexar un modelo global unha vez caída a alternativa soviética.

Sobre as lecturas menores -aínda que moi importantes- haberá que ver como se plantexa o futuro a propia esquerda toda vez que ao PSOE quédalle unha etapa de crise que non resolvera unicamente co cambio do liderazgo senón cunha revisión en profundidade das súas políticas e das súas iniciativas.

No marco da esquerda o ‘grande’ triunfador é IU, pero ollo isto pode tratarse dun espellismo ou dun cambio de tendencia en función de como xestionen o resultado. Non debemos esquecer que unha boa parte do resultado de IU debese ao desplume do PSOE e que nin tan sequera nestas circunstancias os resultados están próximos aos acadados polo PCE na transición ou pola propia IU no descalabro do felipismo (que por outro lado foi menor ao actual).

Ben é certo que a dirección de IU abordou as eleccións cun plantexamento inusitado dentro desa formación dando cabida as demandas do 15-M e abríndose a partidos ou sectores máis avanzados como ICV, Chunta ou IU Abierta (Llamazares) pero haberá que ver se isto é froito dun movemento táctico ou si se afianza esta nova situación no interior e se vencen as resistencias do aparato.

En todo caso será curioso observar por primeira vez un grupo parlamentario plural onde coexisten varios partidos -catro se ao final Compromis se incorpora ao mesmo- e varias correntes internas.

Unha mención especial merece a esquerda verde ou o ecosocialismo. A aposta de Equo non ten tido o resultado esperado ao non ter acadado representante na circunscrición de Madrid pero xogan ao seu favor varios elementos a ter en conta: primeiro o propio espazo político, o ecosocialismo apuntase como a esquerda do século XXI en todo o planeta e as forzas da esquerda nova van gañando espazo en Europa, de feito ata tres partidos desta nova esquerda van a estar no novo congreso xurdido das eleccións -ICV, Chunta, Compromis-. Por outra banda os 370.000 votos obtidos por Equo (deixando ao lado os votos de ICV) son unha corrente de simpatía moi alta tendo en conta ademais que as posibilidades máis aló de Valencia e Madrid eran nulas.

Unha segunda mención especial merecen os resultados en Euskadi onde Amaiur convertese na primeira forza en deputados disputándolle a hexemonía ao PNV. De como xestione Amaiur ese caudal de votos -de aposta pola paz e polo recoñecemento nacional- saberemos se o próximo lendakari chamase Iñigo Urkullo ou Arnaldo Otegui.

En Galicia a hexemonía da dereita faixe máis abafante que no resto do estado, pois tanto PSdG como BNG dan mostras de estar a outra cousa desde hai tempo.

O aumento de votos brancos e nulos -máis de 50.000-, o crecemento de EU –en máis de 40.000 votos-, ou os 10.000 votos dunha formación, máis virtual que real, como Equo amosan un descontento en sectores da esquerda, sobre todo a tendo en conta que sabíase que ese votos en termos prácticos non terían plasmación institucional.

Se os resultados de IU son relativamente bos, os resultados do 20N deixan unha nova caída lenta pero inexorable do BNG. A pesar de esa caída que se conta en miles de votantes o feito de que conserve os seus 2 deputados van a impedir a renovación interna e sitúan a asemblea de xaneiro nas mellores condicións para que a UPG renove a súa hexemonía.

As declaracións de Xosé Manuel Beiras alertando, como xa hai tempo fai, sobre un problema serio de conexión do BNG coa cidadanía, adquiren maior relevancia, toda vez que por vez primeira se albisca que a pesar do frío exterior Encontro Irmandiño esta disposto a iniciar a marcha. Xa veremos si isto se confirma ou non pero é todo un aviso relevante.

Non obstante creo que nos equivocariamos si a construción das novas estruturas plurais so se conformaran cos interfaces xa existentes e non tiveran en conta novas tendencias políticas (ecoloxismo político) e as novas formas de entender a política (radicalidade democrática -15M-).

Nese senso sen ser definitorios os 10.000 votos de Equo contrastan cos pouco máis de 1.000 de Converxencia XXI e apuntan que existe unha corrente de fondo que se sitúa máis próxima ao ecosocialismo que ao liberalismo na solución a encrucillada que ten o nacionalismo.

E ollo que as dúas únicas forzas da esquerda e/ou nacionalistas que retroceden son ERC e o BNG. E ambas teñen en común quedarse sen senadores nunha cámara onde a desafección xeral coa política se dispara cun número de votos nulos e brancos que superan os 2.000.000, case un 10% do total dos votos emitidos.

ERC desmarcouse da Entesa ao senado e queda sen senadores a diferenza do PSC (5) e de ICV (2) que mantiveron a alianza nacional; aquí o BNG desestimou a proposta unitaria feita por BenComún e tamén se queda sen a representación que lle quedaba nesa cámara (por designación autonómica). E ademais grazas á Entesa entre PSC-ICV Catalunya é a única comunidade onde o PP non saca senadores. A ter en conta !

O 20-N non venceu a pluralidade nin se derrotou o bipartidismo, máis ben pasamos dun bipartidismo asimétrico a un monopartidismo imperfecto.

Lamentablemente esta ‘imperfección’ ven promovida pola esquerda española e por Catalunya e Euskadi, namentres Galicia e a esquerda galega están ausentes.

Agora tratase de abrir un proceso de converxencia das correntes da esquerda nacional pero paralelamente a isto un proceso aberto a persoas e colectivos para construír o proxecto galeguista do século XXI: o ecogaleguismo.

Con vellos instrumentos e vellas ideas o único que teremos é hexemonía da dereita durante moito tempo.

Os 'mercados' entran en campaña

2011-11-16T19:04:00.008Z

Solidariedade co pobo sirio

2011-11-07T21:00:00.004Z

Desde Marrocos a Bahréin a reivindicación é a mesma: un cambio pacífico e radical que instaure unha democracia que ampare os dereitos sociais e económicos da maioría

Hai meses que amplos sectores da sociedade siria uníronse á esperanzadora onda cívica que percorre o Magreb e o Machreq baixo a denominación de “primavera árabe”. Con todo, a primavera siria tornouse nun terrible baño de sangue. Milleiros de manifestantes pacíficos foron asasinados as forzas de seguridade do réxime de Bachar Al-Asad, que non dubidou en recorrer ao bombardeo de cidades e pobos. Un número aínda máis elevado de persoas foron detidas e sistematicamente torturadas. Os dereitos humanos básicos, desde o dereito á vida ao de expresión, están a ser masivamente violados polas autoridades sirias nun país pechado á información independente.

Quen subscribimos esta declaración queremos expresar a nosa condena por estes feitos: non hai xustificación posible para esta guerra aberta que o réxime sirio libra impunemente contra o seu propio pobo.

O réxime sirio mente para xustificar a brutal represión da súa propia poboación. Como tantas outras veces, a ditadura de Bachar Al-Asad volve axitar como un espantallo o perigo da ruptura sectaria ou do terrorismo islamita, ou a falsa disxuntiva entre a soberanía e a dignidade do Estado e os dereitos e as liberdades dos seus cidadáns. Con todo, non hai indicio algún que permita conxeturar sobre unha indución exterior das protestas ou que permita argumentar que as aspiracións dos cidadáns sirios son distintas ás que outros cidadáns árabes manifestan nos seus países. Desde Marrocos a Bahréin a reivindicación é esencialmente a mesma: un cambio pacífico e radical que instaure unha democracia política real e que ampare e promova os dereitos sociais e económicos da maioría. O fío que engarza as contas das novas rebelións árabes de 2011 - tamén a de Siria- é a esperanza colectiva en que as próximas xeracións poidan crecer en liberdade, homes e mulleres amparados polo principio universal de cidadanía, non como súbditos sometidos á pillaxe, ao terror, á humillación e ás arbitrariedades dos seus dirixentes.

Seica non son estas nosas propias aspiracións, as de calquera sociedade? Con todo, sorprendentemente, cando máis solidariedade demandan os homes e as mulleres de Siria e cando parece máis xustificado e necesario facerlla chegar desde Europa e América Latina, sectores da esquerda internacional, defensores nos seus propios países de proxectos emancipatorios cos que nos identificamos e que apoiamos, abonan argumentos xustificativos da ditadura siria, baseándose en teorías conspirativas e estereotipos ideolóxicos que deixaron de ser válidos. Non hai ditaduras ‘progresistas’, e condenar selectivamente os crimes duns gobernos mentres se silencian os doutros nos leva a incorrer no mesmo dobre rapadoira que tan xustamente denunciamos nos nosos dirixentes.

Ante a inoperancia internacional, a sociedade siria parece abandonada á súa sorte. Coñecemos moi ben as regras que rexen o mundo contemporáneo, aquelas que permiten á vez que o Consello de Seguridade de Nacións Unidas vete a creación dun Estado Palestino e a condena da represión do réxime sirio. Os árabes son vítimas do cinismo mercantilista que rexe as relacións internacionais, que valora en cada caso cando é conveniente intervir e cando non o é, sempre en función de intereses alleos aos das poboacións afectadas. A nosa condena non encobre a solicitude de ningunha intervención militar occidental nin a imposición dun asedio medieval contra a poboación siria. Rexeitamos abertamente -como o fan os propios sirios, que loitan pola súa liberdade- calquera forma de presión militar e de tutelaxe colonial. Pero resistímonos a aceptar que nada poida facerse fronte ao que está a ocorrer en Siria, que a pasividade e o silencio amparen os crimes que se están cometendo en Siria.

Primeiras sinaturas

Santiago Alba Rico, Carlos Varea, Piedad Córdoba Ruiz (Colombia), José Luis Sampedro, Sami Naïr, Javier de Lucas, José Camilo López Valls (Cuba), Carlos Taibo, Gilberto López y Rivas (México), Javier Sádaba, Gaspar Llamazares, Atilio Borón (Argentina), Teresa Aranguren, Jaime Pastor, diputada Liliana Olivero (Argentina), Francisco Fernández Buey, Jorge Reichmann, Angélica Lagunas (Argentina), Roberto Montoya, Lobna Dahech (Túnez), Carlos Fernández Liria, Juan Carlos Monedero, Olga Rodríguez, John Brown (Bélgica), Manuel García Fonseca, Juan Luis Ruiz Giménez, Enrique Santiago, Olga Lucas, Yayo Herrero López, Antonio Cuesta Marín, Miguel Lamas (Bolivia), Carlos Alberto Ruiz Socha (Colombia), Carlos Sanchís, Luis González Reyes, Itziar Ruiz Giménez, Joaquín Sempere Carreras, Igor Sádaba, Isabel Alba, Javier Barreda, Patricia Rivas, Luis Alegre Zahonero, Inmaculada Jiménez Morell, Francisco Puche, Alberto Montero, Antonio Crespo, Esther Vivas, Ignacio Gutiérrez de Terán, Alejandro Del Águila Mejía (Guatemala), Ángeles Ramírez, Raúl Maíllo García, Javier Couso Permuy, Salvador López Arnal, Antoni Domènech, Alerce Fernández Sánchez, Ana Ruth Vidal Luengo, Miguel Urbán, Houmad el-Kadiri el-Mahdi, María Jesús Fuentes Rebollo, Gladys Martínez López, Sara Sánchez Moreno, Dolores Nauffal Manzur, Dionisio Vacas Cosmo, Paloma Valverde, Agustín Velloso Santisteban, Susana Merino (Argentina), Ester Sanz Murillo, Juan Antonio Baeza Labat, Julio Rodríguez Bueno, Carlos Varias García, Ernest Garcia, Ricardo García Zaldívar, Carlos Ballesteros García, Francisco Altermir, Hector Grad, Cristina Ruiz-Cortina Sierra, Anne Martin, Fina Alemany Costa, Francisco Ruiz De Pablos, Decio Machado Flores, María Rosa de Madariaga Álvarez-Prida, José Luis Lalueza Sazatornil, Joaquina Ramilo Rouco, Nadia Hindi Mediavilla, Santiago González Vallejo, Jaume Saura Estapà, Antonio Martínez Castro, Cristina García Cecilia, Jesús Zanón Bayón, José Luis Carretero Miramar, Aurora Lago, Lucía Molina Martínez, Maria Josefa Sabriá Pau, Ana Ruth Vidal Luengo, Husein Khzam, Gorka Larrabeiti (Italia), José Díaz Sánchez de la Blanca, Toño Hernández, Sinfo Fernández, Luis Martín-Cabrera (EEUU), Cristina Mas, Josep Lluís del Alcázar, Miquel Blanch, Marga Olalla, Luis Carlos Gómez-Pintado, Muhittin Karkin (Turquía), Franck Gaudichaud (Francia), Soledad Delgado Moracho, Fernando Beltrán Llavador, Evgeny A. Shlevkov, Miguel Brieva Estrada, Mª Pau Vila Pastor, Javier Mestre Marcotegui, Manuela Valadés Feito, Lluís Isern Sitjà, Alerce Fernández Sánchez, María Camacho Castaño, Ana García Romero, Guillermo García del Busto Miralles, Ana Andrea Sánchez López, Francisco García Pérez, Lucía Mazarrasa Alvaer, Joan Tenorio Martínez, Lola Bernal Armengol, Ramón Farres Puntí, Carmen Safont Edo, Carlos Javier Moreno García, Jónatham F. Moriche, Anahí Seri, Javier de Vicente, Manuel Zaguirre, Patricio Suárez, Nelly Benavides (Ecuador)

Universalismo: desde Galicia para o mundo

2011-10-17T20:38:00.006+01:00

Xoán Hermida

Veño de ler un artigo dun dos lideres do sindicalismo nacionalista que ten como elemento vertebrador do mesmo algo así como 'non se nos perde nada en Madrid' a propósito da estratexia sindical a seguir no conflito do ensino.

O articulista en cuestión di que non se basea nunha cuestión de ‘ideoloxicismo’ senón noutras consideracións, para continuar dicindo ‘aínda que a algúns poida sorprenderlles o sindicalismo galego sabe andar polo mundo’.

Non vou a entrar a considerar a cuestión de si se nos perde ou non algo en Madrid xa que non son ensinante e o sindicalismo o deixei o día que a UPG entrou a sangre e lume no espazo democrático, aberto, plural e innovador que representou a CXTG. Ademais sei moi ben como funciona iso das unidades sindicais cando e como conveñen e estamos a menos dun mes dunha cita electoral clave para o futuro dalgúns que levan corenta anos, os mesmos que Francisco Franco, ao fronte do partido.

O que me interesa é o artigo en si, a súa hermenéutica. A verdade, 'ideoloxicista' non sei pero rancio dabondo, cheo de tópicos e frases sacadas dun manual dos anos setenta e raiando o paletismo.

O universalismo é unha peza central no galeguismo do anos trinta, que culminou coa presenza de Plácido Castro na Sociedade de Nacións en representación de Galicia.

Unha cousa é andar polo mundo e outra ben distinta estar no mundo. Manuel Quiroga tocando as súas pezas mestras en New York; Daniel Castelao admirando e empapándose de expresionismo abstracto en Berlín; Xosé M. Beiras na Sorbona compartindo correntes marxistas contemporáneas do seu momento e despois como referente Altermundista; Camilo Nogueira impulsando a presenza de Galicia nas insitucións europeas; Lidia Senra na Vía Campesiña; … iso é estar non mundo.

Pero ademais o universalismo está aquí, nas nosas rúas e nas nosas prazas, na nosa xente do mar que atracou en moitos portos e coñece múltiples referentes culturais, nos nosos compatriotas emigrantes que se incorporaron a sociedades democráticas cando aquí aínda se estudaba a formación do espírito nacional ou se combatía, como outro ‘ilustre’ nacionalista recordaba hai pouco, co silabario do partido; nos intelectuais que puxeron en marcha Galaxia ou Sargadelos; no xeito de entender o liberalismo non como unha nefasta doutrina económica senón na súa acepción política e humana.

Non é necesario ‘andar polo mundo’ porque o universalismo é un xeito de comprender a realidade, pero a algúns non lles viría mal mirar a realidade máis aló do seu embigo.

Universalismo e estar conectado coas correntes políticas, sociais e culturais contemporáneas.

Estar na mobilización 15O:UNITED FOR # GLOBALCHANGE en lugar de estar nese momento histórico reunidos en conclave de costas ao mundo.

Penso na pouca esperanza para os nosos fillos. Non alcanzo a comprender como estes individuos chegaron a ser os dirixentes nacionalistas do século XXI. Como é posible que incen o país co seu lixo sectario e doutrinario. Como pode estar nas súas mans o futuro da patria dos nosos descendentes. E penso en Castelao e no resto dos galeguistas ilustrados e digo de seguro que se están a revolver nas súas tumbas.

Cando algúns están empeciñados en que Galicia desapareza é máis necesario que nunca construír un proxecto universalista ‘desde Galicia para o mundo’.

Artigo de referencia http://www.terraetempo.com/artigo.php?artigo=1973&seccion=4&typNe=01%3A46%3A20

Exemplos de dignidade ou como o eixo esquerda versus dereita existe e esta máis vivo que nunca

2011-10-15T11:35:00.005+01:00

Xoán Hermida

Nun prazo de escasamente un mes soubemos de dúas novas inquietantes relacionadas co Concello de Pontevedra.

A primeira era o anuncio do peche para finais deste ano do Plan de Inclusión Municipal contra a Pobreza. Un servizo que custa anualmente menos de 90.000 €, aínda que non se sabe moi ben porque os responsables municipais o elevan a 136.000 € (imaxino que estarán incluídas as dietas dos responsables políticos).

A segunda era o anuncio de que o novo Estadio de Pasaron pasará a custar 21 millóns de euros en lugar dos 7,2 millóns orzamentados inicialmente (a pagar entre deputación e concello) e que as expropiacións feitas pola administración local e erroneamente taxadas pasan de 867.000 € a máis de 3 millóns de euros. (ver http://www.lavozdegalicia.es/pontevedra/2011/10/11/0003_201110P11C19914.htm)

O curioso das dúas novas é no momento que se producen, en plena crise e cando máis que nunca seria necesario loitar contra a pobreza, e cun equipo de fútbol local propiedade dun dos grandes construtores da cidade e para colmo en terceira división.

Non vou a adicar nin un minuto a explicar porque se pecha o servizo de inclusión porque recentemente o explicou con total claridade no seu blog Filipe Diez (ver http://enredando.blogaliza.org/2011/09/27/o-concello-de-pontevedra-gobernado-pola-dereita/) e nos próximos días informara deso o comité de empresa do Concello da ‘Capital’ (da provincia) como lle gusta recordar aos novos rexedores municipais.

O que se temos claro moitos e moitas e que se trata dunha decisión política motivada pola forma ‘peculiar’ que o equipo de inclusión ten de entender a política social non como caridade senón como empoderamento dos máis débiles.

Do plan de inclusión, recoñecido a nivel estatal polas persoas que entenden de políticas sociais, xurdiu o colectivo Boa Vida Inclusión Activa (http://boavidacasaazul.blogspot.com/), a primeira asociación de autoorganización dos sen teito de Galicia. (ver http://www.farodevigo.es/portada-pontevedra/2011/10/15/nuevos-sintecho/588443.html)

O elemento central para o cambio, tal como xa apuntara Paulo Freire, é que primeiro se recupere a dignidade. Iso non é rendible electoralmente. Mellor o urbanismo.

Quen dixo que desapareceu a dicotomía esquerda versus dereita? Existe e esta máis viva que nunca. Outra cousa é que algúns non saiban en que lado teñen as súas coordenadas.

Namentres estas se recupera nas mesmas, quedámonos con exemplos de dignidade como o da casa azul.

Desde a orfandade o meu apoio o 20-N para EQUO

2011-10-09T19:26:00.011+01:00

“Non somos un partido en busca de persoas,
somos persoas en busca dun partido”
Juan López de Uralde

Xoán Hermida

Son un dos moitos e moitas que levamos máis dunha década votando ‘en contra de’ e lugar de ‘a favor de’. En realidade poida que no meu caso sexa máis tempo pois nos últimos anos da militancia partidaria eran elementos de descarte os que primaban nas miñas opcións.

Sempre defendín a necesidade de proxectos nacionais vertebrados política e organizativamente sobre a diferente realidade económica e social, territorial e política de Galicia. Nunca defendín proxectos do ‘nacionalismo ideolóxico’ pero si a necesidade da vertebración do que poderiamos chamar ‘nacionalismo cívico’.

Desde hai anos levo plantexando a necesidade da renovación da esquerda fronte a esquemas corporativistas, industrialistas, etnocentristas e antropocentristas da esquerda de finais do século XIX e a practica totalidade do século XX. Socialdemocracia e comunismo como dúas caras da mesma moeda en versión ‘reformista’ ou ‘revolucionaria’.

A finais do século pasado forzas da esquerda social periférica e algunhas avanzadas no centro comezaron a plantexar a idea do ecosocialismo como nova formulación da esquerda trala caída do muro de Berlín. Eu debín ser dos primeiros en Galicia na década dos noventa en plantexar a necesidade dun marxismo verde, dun ecosocialismo galego con moi pouco éxito e un comentario agudo de Xavier Navaza en El Correo Gallego.

Lamentablemente a nosa situación de periferia no centro do sistema impediu que ao igual que noutros lugares se desenvolvera un proxecto destas características e aínda hoxe esteamos a falar de nacionalismo popular en lugar de ecogaleguismo.

Son dos que pensa que esa nova formulación política acabará tendo o seu espazo e a mesma chegará da confluencia de diversas sensibilidades e culturas da esquerda nacional democrática.

Hai un tempo que levo apoiando ao Encontro Irmandiño porque parten do respecto á sociedade civil organizada no que se da en chamar esquerda social e porque plantexan a necesidade de artellar un novo instrumento político para unha nova etapa.

As últimas eleccións municipais evidenciaron aínda máis, se cabe, esa necesidade e o movemento 15-M puxo enriba da mesa unha crecente desafección da cidadanía coa forma de entender a política os actuais partidos.

O tempo pasa e Encontro Irmandiño segue na súa particular batalla interna no BNG, respectable e entendible para os que son afiliad@s do mesmo, que non é o meu caso.

Así que como Encontro Irmandiño non se presenta ás eleccións e namentres espero, por primeira vez en varios anos, aínda orfo de proxecto partidario electoral, teño a posibilidade de votar a unha forza que me gusta e non so ‘en contra de’.

Estoume a referir a Equo. O xurdimento de Equo é un sopro de aire fresco na actual situación de colapso institucional e rixidez democrática. De seguro que non toda a letra me vai gustar pero de seguro, tamén, que a musica soa a orquestra sinfónica despois de levar anos escoitando as mesmas charangas desafinadas.

En todo caso tratase dun proxecto por definir e todo é posible.

A sinatura dun protocolo de colaboración mutua entre Equo e ICV recoñecéndose como forzas irmáns e posible constitución conxunta de grupos parlamentarios ou a vertebración no Pais Valencia da coalición Compromis-Equo; en Baleares a coalición PSM-Entesa Nacionalista, Entesa per Mallorca, IniciativaVerds e Equo e en Tenerife Equo-Socialistas por Tenerife; confirman a intención de Equo de non ser un novo partido ao uso no nacional (con delegacións) senón unha nova forma de entender a política tamén no plano nacional.

A dinámica política galega fai que a día de hoxe non exista unha forza galega que ocupe eses espazo de esquerda renovadora e verde, correndo o risco de gravitar sobre bloque / antibloque e perder a pouca ou moita posibilidade que nos queda para construír un espazo nacional de futuro e desde a esquerda.

Por iso vou votar Equo. Non porque poida sacar representación na miña circunscrición senón porque serva como factor de pulo ao futuro proxecto do ecosocialismo, galego por suposto, tan necesario.

Tralo 20-N, despois do batacazo das esquerdas partidarias, haberá tempo dabondo para reflexións, reconducións e converxencias. Será tempo de reconstrución e de moito traballo. Daquela nos vemos construíndo o neogaleguismo ecosocialista.

O conto da galeguidade de NCG chega ao seu fin

2011-09-13T20:17:00.015+01:00

Xoán Hermida

Hai dous anos Galicia tiña dúas caixas, dous Bens Comúns, unha no Sur e outra no Norte,. Esta última contaminada polos activos tóxicos que durante anos a dirección da entidade, con Jose Luis Mendez á cabeza, foran introducindo.

Daquela, e sabendo que o culebrón aínda non acabara, escribín o seguinte:

“Sabedora dos problemas financeiros de Caixa Galicia e aproveitando a reestruturación bancaria a nivel estatal o Grupo Voz iniciou a campaña da galeguización das caixas.

Necesitaban un verniz de ‘pseudogaleguismo’ e ocultar ao verdadeiro interese: desmantelar o modelo caixas tal como o coñecemos ata o momento e deixar en mans do lobby coruñes o control financeiro do pais.

Diante das resistencias de Caixa Nova, representante nítido do sector empresarial produtivo fronte ao especulativo da caixa do norte, houbo que poñer en marcha a artillería patriótica e utilizar ao equipo dirixente dun BNG necesitado de trunfos como aval ideolóxico da operación. Así nun tramite de urxencia, coma non recorda o parlamento galego, PP e BNG aprobaron un nova lei de caixas nun prazo record de mes e medio.

Se os dirixentes do BNG houberan lido algo máis a Marx e estudado algo de economía política saberían que: o proceso de fusións de caixas enmarcábase nun camiño de bancarización das mesmas; que a lei de caixas aínda que non fora recorrida polo goberno central ía ter pouco percorrido diante dun pacto PP-PSOE pola destrución do modelo de caixas tal como o coñecemos ata agora; que aínda que as dúas caixas non son alleas a este proceso de bancarización foi Caixa Galicia quen foi máis aló no proceso especulativo financeiro e polo tanto máis alonxado do tecido produtivo do noso país; e por último, que detrás do discurso “galeguista” do goberno existía unha operación máis ampla de absorción das nosas caixas por Caja Madrid.

A situación financeira de Caixa Galicia desaconsellou a operación de fusión a tres bandas e a partir de aí , e co beneplácito do Banco de España, Caixa Nova empezou a marcar a dirección da mesma.

Aínda así, o tándem PP-BNG dirixidos polo Grupo Voz intentaron unha última táctica de desacreditar ao presidente de Caixa Nova, Julio Gayoso, sinalándoo como o causante dun posible fracaso da fusión.

O que non podían imaxinar Feijóo e os seus acompañantes e que o pacto Rajoy-Zapatero para acabar coas caixas ía a ter un agasallo envelenado: o reparto de influencias entregando Caja Mediterránea ao PP e Caixa Galicia a Caixa Nova.

Así que o tan vilipendiado Gayoso presidirá a nova caixa galega e a súa sede financeira estará na súa xurisdición. Derrota de Feijoo.”

Pero como o capital non para, o goberno do PSOE seguiu no seu peculiar descenso aos infernos do neoliberalismo, e Feijoo se quedara con mal sabor de boca aquilo foi soamente a primeira batalla.

A seguinte xa a coñecemos: a resultante da fusión NCG tivo que reconverterse nun banco por obrigación do goberno central que xa abrazara as políticas máis neoliberais e apareceu de salvador un executivo especializado en como mellorar a conta de resultados de grandes corporacións aproveitando as flutuacións dos mercados e abaratando os custes fixos, fundamentalmente de persoal.

Este salvador, Jose Maria Castellano, veu avalado polo propio presidente da Xunta de Galicia e como non podía ser menos por Santiago Rey Latorre. A operación da fusión impulsada por Feijoo e avalada polos sindicatos e algunha mente preclara do nacionalismo vai chegando ao porto que desexaban: que o lobby coruñés siga controlando NCG e de paso a súa influencia central na economía galega.

A ‘pre-xubilación’ de Jose Luis Pego e o nomeamento do novo director xeral Cesar González-Bueno , así como a procedencia profesional dos novos conselleiros fan sospeitar na continuidade dun modelo financeiro especulativo pouco implicado no desenvolvemento económico do país. A entrada segura de fondos de capitais foráneos deixaran en nada o conto da ‘galeguidade’.

Por certo, algunha vez veremos a Jose Luis Mendez encausado pola desfeita de Caixa Galicia ?

Co facil que seria si se deixasen controlar

2011-09-06T23:51:00.002+01:00

“Que as arbores non nos impidan ver o bosque”

Xoán Hermida

Estou convencido que o 2011 será interpretado historicamente, ao igual que o foi 1848, como un período de revolucións e movementos democráticos a escala rexional (mediterránea) desde Tel Aviv e Rabat, desde Atenas a Lisboa.

Cando todo parecía indicar que o movemento 15-M ía ter o seu máximo inimigo nos ‘mass media’ ao servizo do statu quo e xa se comezaba a campaña de desprestixio previa á campaña de represión e ao posterior pasamento, xurdiu a ‘esquerda de toda a vida’, os intelectuais orgánicos e os liberados sindicais para poñer as cousas no seu sitio.

Contase que coincidindo coas mobilizacións masivas contra o pacto do euro, que en toda Europa convocaron as centrais sindicais e aquí o movemento de ‘indignad@s’, o actual secretario de CC.OO, Ignacio Fernández Tojo, comentou no seu entorno a necesidade de desactivar ao movemento 15-M porque puña en cuestión a hexemonía e a estratexia sindical. Algo parecido debeu pensar no noso país o noso par de humoristas máis famosos:Vázquez & Vázquez.

Por suposto que non todos os partidos son iguais e por iso unha das labouras claves da esquerda é volver a reconstruír as pontes entre a sociedade civil e os seus representantes, pero ollo !, quen tirou as pontes foron os partidos e non a cidadanía (a esta última como moito pódeselle achacar en última instancia erros tácticos).

As forzas políticas deberían facer o que os cristiáns chaman sacramento da penitencia ou tamén, moi adecuadamente neste caso que nos ocupa, ‘sacramento da reconciliación’.

Pero para iso obviamente teñen cinco pasos a seguir: exame de conciencia (chamado na esquerda crítica e autocrítica); dor dos pecados; propósito da emenda; dicir os pecados ao confesor (ou sexa desculpas públicas); e por último, cumprir a penitencia.

Dáme que a maioría dos partidos non fixeron, nin van a facer, os catro primeiros e van pasar por imperativo cidadá directamente ao quinto. En democracia iso chamase derrota nas urnas, e esa é a penitencia que a esquerda vai ter, lamentablemente para todos e todas se alguén non o remedia, o próximo 20-N.

O futuro do 15-M está por ver, e ao mellor ‘morre de éxito’ ou de indisposición por algúns gurús e algunhas correntes infantís, pero precisamente a súa 'desorganización’ é o seu maior activo, pois lle vai permitir non naufragar nas augas da senvergoñeria política na que nos soemos mover ao dificultar a súa instrumentalización.

Os conceptos cos que traballan as forzas políticas e as centrais sindicais son do século XX, por non dicir do século XIX que sería máis adecuado, é o século XXI estáselles a facer moi costa arriba e iso que so acaba de comezar.

Os partidos da esquerda teñen un ataque de corporativismo impropio deles. Non entenden o que esta a ocorrer e irán de vitoria en vitoria ata a derrota final. E non o digo so polo PSOE ou o BNG, o digo por todos, porque todos están contaminados polo mesmo 'estupidismo'. Parece como se as antigas escolas de formación socialdemócratas en Bonn ou as comunistas en Moscova, foran substituídas por escolas de 'imbecilidade humana’, que diría Celso Emilio.

Se foran un pouco intelixentes (pois listillos son e moito) estarían menos preocupados da imaxe e máis de mellorar a vida dos seus concidadáns. E estarían satisfeitos porque as súas propostas programáticas foran recollidas polo movemento 15-M. Pero todo o contrario, lles molesta que a xente faga súas as propostas que eles abandonaron hai tempo na practica, porque non eran politicamente correctas.

E agora se queixan de que a xente 'indignada' non lles faga a ola. Que ‘se lo hagan mirar’: o PSOE por pasarse á dereita, o BNG polo mesmo e máis, IU polo seu sectarismo, os grupúsculos do esquerdismo independentista por querer construír un Gulag; e todos por vivir de costas á realidade.

Gañara a dereita e fará unha desfeita do estado de benestar material e do estado moral inmaterial e se quedarán todos anchos porque terán unha nova ocasión para manifestarse e demostrar que aínda son os amos da mobilización. Iso si, botaranlle a culpa aos mozos e mozas do 15-M de que a dereita gañara do mesmo xeito que no 33 botáronlle a culpa as mulleres da vitoria da CEDA.

Pero os únicos responsables da vitoria da dereita serán eles e por iso eu os maldigo.

O bipartidismo morreu, viva o bipartidismo!

2011-08-30T14:18:00.003+01:00

Xoán Hermida

O bipartidismo é algo máis cunha representación deformada da vontade popular que se expresa na preponderancia da bipolaridade en detrimento da pluralidade existente. É unha cultura política, unha forma de entender o debate social, un modelo democrático anoréxico. Mesmo máis ala forma parte do modelo dualista na que se move o pensamento occidental desde hai séculos.

Pero non nos (auto) enganemos. O bipartidismo existe porque vivimos nunha cultura da bipolaridade, do branco e o negro, onde as tonalidades e a análise ‘dos matices’ desaparecen. Onde o pensar é unha actuación de librepensadores perigosos e a maioría dos intelectuais son ‘orgánicos’, indistintamente do órgano en cuestión. Unha cultura política onde a percepción diferente se converte en disidencia. A cultura da trincheira que hai anos explicaba con moita retranca o amigo Manolo Crisanto, hoxe irremplazable en Sada e en Galicia.

Pero ademais disto, que xa é complicado de superar, o bipartidismo necesita de dúas premisas fundamentais. Unha, moitas veces criticada, dunha lexislación electoral que prime ás forzas maioritarias en detrimento das minoritarias producindo unha deformación da representatividade en canto ‘unha persoa, un voto’.

A outra, e esa é a máis necesaria combater, é a atomización e a grupusculización dos ‘diferentes’. Moitas veces se ten falado da lei d´Hont e da circunscrición provincial como mecanismo de deformación da vontade popular . E sendo certo esas mesmas circunstancias non impediron nin que o PCE-PSUC chegara a ter 21 deputados (hoxe dous) nas primeiras eleccións tralas constituíntes nin que o CDS na década dos oitenta chegara a ter 19 deputados.

Porque, ademais de criticar o bipartidismo, as forzas da esquerda non vertebran unha alternativa ao mesmo que poida competir no térreno electoral con forza suficiente para disputarlles unha parte da súa actual hexemonía política ?

Hoxe por exemplo se as forzas da esquerda alternativa e nacionalista tiveran concorrido xuntos ás eleccións habería os suficientes escanos para impedir a actual reforma constitucional por vía de urxencia. Sen falar claro esta dos efectos de ventilación interna que iso suporía para institucións que levan varias décadas sen actualizar discursos e análises.

Nunca me explico a necesidade que teñen diferentes forzas e espazos políticos convivir nunha mesma ‘casa común’ diaria chámese IU ou BNG. Esta xente non sabe que existe divorcio e que o mesmo é bo para casos de convivencia insoportable ? Porque estas forzas políticas non se desenvolven no día a día por separado, sen o desgaste innecesario que a convivencia conleva, e soamente se poñen de acordo, igual que as parellas divorciadas, sobre o futuro dos seus fillos e fillas (neste caso de todos e todas). Porque non desenvolven o seu traballo diario de forma autónoma e se plantexan a concorrencia ás eleccións conxuntamente baixo un programa mínimo de cambio.

Porque o PCE e Izquierda Abierta non se van cada un polo seu lado, e o mesmo fan +G, EI e a UPG. E soamente se xuntan esas, e máis forzas, para as convocatorias electorais. Aforrarían enerxías que gastan en batallas internas que poderían adicar para combater as políticas que din rexeitar e os seus membros se aforrarían moito en psicanalistas.

BenComún plantexou unha candidatura cidadá unitaria da esquerda para o senado. A lóxica desta iniciativa parte do mesmo pero máis aló, neste caso non combater o modelo bipartidista senón o modelo case monopartidista que neste caso configurase en Galicia arredor do PP.

A proposta significaría poñer os intereses de Galicia por riba nunha cámara de representación territorial e ademais obrigaría ao PSdG pasar de ser un 'club de cargos públicos' con intereses a un partido con proxecto nacional, unha das carencias claves na política galega desde a transición.

A cuestión é que os aparatos están máis preocupados polo seu espazo de poder que por atender as necesidade do país e da cidadanía.

A proposta de BenComún so tivo o respaldo intelixente da Mocidade Nacionalista Galega (MNG) e por suposto o rexeitamento frontal da UPG por medio do portavoz do BNG e dos seus aliados. O chamamento unitario formulado hai uns días por Gaspar Llamazares para unha coalición electoral entre IU-BNG-ERC xa encontrou o desplante inmediato entre a cúpula dirixente de IU. Soamente parece que ten posibilidade de chegar a bo porto a iniciativa plural ecoloxista e de esquerda impulsada por ICV, Equo, Compromis e Esquerra Verde (parece que lamentablemente unha vez máis na nosa historia sen ‘contraparte’ en Galicia).

Podemos asistir a paradoxa de que cando o bipartidismo esta máis cuestionado as forzas que o representan sumen, tralas eleccións do 20-N, máis numero de deputados e deputadas que nunca pola miopía das cúpulas dirixentes dos partidos da esquerda alternativa.

Afortunadamente, e a pesar dos dirixentes da esquerda partidaria, o bipartidismo esta ferido de morte desde que a cidadanía saíu a rúa arredor do movemento 15-M.

Mesmo pode ser que a modificación da constitución que entraría en vigor ‘de facto’ a partir do 2020 non chegue a ter efectos prácticos porque o modelo da transición faga augas e se leve por diante o bipartidismo e tamén de paso os actuais partidos da oposición.

Así que o bipartidismo morreu, viva o bipartidismo !

A conspiración segundo Marx ... Groucho, por suposto !

2011-08-23T00:07:00.009+01:00

Desde que apareceu BenComún, hai agora dous meses, non pararon de aparecer especulacións sobre a nosa orixe. Hoxe esas especulacións acadaron un rango ‘institucional’ tanto en canto o MGS afirma na prensa que somos xunto cos alcaldes ‘críticos’ do BNG lobby´s ao servizo de +G.

En realidade isto amosa unha vez máis o grado de desnorte que algúns teñen co que esta a ocorrer: revolucións árabes, 15-M, cambio de ciclo político,... así que tampouco hai que tomalo moi en serio polo que fixen un relato de ficción que de seguro algún chegará a crer que é realidade.

A historia que ven a continuación é irreal, calquera parecido coa realidade é pura coincidencia. Pura coincidencia? En realidade soa máis crible que algunha reflexión que sobre o que esta a pasar elabora algún grupo e/ou facción. O lamentable é que mesmo a pesar de que algúns se profesan marxistas, o capitulo da dialéctica o deberon de saltar na ‘escola de formación’ do Partido porque soamente miran conspiracións por todas partes.

Adicado a todas aquelas persoas que en lugar de aprender marxismo nos textos de Marx e Engels fixerono nos cadernillos resumidos editados en Corea do Norte e distribuidos no 'Partido'

Xoán Hermida*

Diante dos rumores que se veñen dando sobre a orixe de BenComún - que si Quintanistas, que si novo partido, que si ao servizo do PSOE e de EU, que si Beiristas, que si loby de +G, como un dos promotores véxome na obriga de arroxar luz sobre a cuestión e contar a verdade. En realidade, tratase dunha conspiración organizada pola CIA para axudar a derrocar a Gadaffi e como isto xa sucedeu, xa o podo contar pois pasa a ser tema desclasificado.

O contacto foi cun axente infiltrado nas concentracións do 15-M, que como ben saben algúns dos nosos maiores 'amigos’ ese movemento está dirixido pola CIA para apuntalar o sistema capitalista e que a mocidade non colla as armas, que me comentou da preocupación na ‘White House’ tiñan co apoio que unha parte da esquerda galega podía darlle ao sátrapa libio. O enlace coa CIA foi Pastor Alonso, amigo persoal de Charlie Sheen, que como todo o mundo sabe é o axente galego de máis alto rango na Axencia.

O primeiro que fixen foi afiliarme ao Encontro Irmandiño, sector no que podía encaixar mellor, non sen antes ter unha conversa con Quintana, interesado por outra banda en dereitizar o BNG. Recibimos máis datos nunha reunión con Rubalcaba e Chacon en Ferraz, e por último tivemos unha xuntanza con Guillerme, que en realidade é un axente dobre ao servizo do Mossad israelí.

É importante no relato recordar que Quintana estaba moi preocupado por garantir os intereses inmobiliarios de Jacinto Rey no Magreb, e foi por iso polo que me pasou un cofre cheo de lingotes de ouro moscovita. O ouro de Moscú procede dun cargamento expoliado polos nazis e máis tarde confiscado polo estado sionista, que llo entregou a Gómez-Valadés cando da súa inmolación política no BNG. Valadés, seguindo ordes do Mossad, entregou o ouro a Jacinto para que, a través do financiamento de BenComún, dese o paso decisivo para o derrocamento de Gadaffi enviándoselle ao Consello de Transición Nacional Libio.

O seguinte paso foi chamar a uns amigos da antiga esquerda galega e engadir, para disimular, algún outro de clara traxectoria radical e neocomunista.

Foron citados en Teo o 2 de xuño pasado. A elección non foi casual porque ao tanto da manobra, como despois púidose observar pola carta dos alcaldes do BNG, estaba Martiño Noriega.

A operación estaba en marcha e ningún dos meus ‘compañeiros de viaxe’ se decatou. A mesma tiña un segundo obxectivo: lanzar de forma subliminal o apoio ao Consello de Transición Nacional Libio durante a rolda de prensa ofrecida na librairía Couceiro. Tampouco ninguén se decatou da presenza dunha cámara da televisión qatarí Al Jazeera durante a mesma.

Como vedes o plano funcionou porque hoxe caeu Gadaffi e non hai ninguén que o defenda, salvo algún grupo incorruptible que vai montar con Chaves a V internacional (ou a VI que xa perdín a conta). Agora, imos a por Siria, tal como falamos con Rubalcaba e con Paco Vázquez, que está moi preocupado por liberar os cristiáns libaneses das garras de El-Assad. E iso é toda e a única verdade. Podo por suposto ofrecer máis datos se me son requiridos sempre que estean desclasificados.

* coa participación de Filipe Diez que me refrescou algún detalle esquecido

Hexemonía social e axenda política

2011-08-21T17:12:00.005+01:00

Xoán Hermida

Hai seis meses en Libia comezou unha revolta cidadá como parte do proceso único e inseparable que se estaba a dar en todo o mundo árabe, iniciado en Tunicia e Exipto.

A ‘resistencia’ de Gadaffi tivo dúas consecuencias directas. Permitir a Estados Unidos e os seus aliados introducirse nun conflito do que quedara fora de xogo namentres se adicaba a construír o mito do islamismo radical que eles mesmo chegaron a crerse. Conseguir que o efecto domino se atascara e as revoltas en Siria, Bareín, Marrocos, Iemen,… fracasaran polo do momento.

Pero tivo, ademais, unha terceira consecuencia indirecta: situar en portada das axencias e dos medios de comunicación internacional a guerra en Libia e converter ao ditador asasino Gadaffi nun novo símbolo do antiimperialismo, avalado na esfera internacional por Hugo Chaves e Daniel Ortega.

Seis meses despois, e nos días que se esta a librar a batalla final en Trípoli, a noticia está a ser desprazada pola visita do papa Benedicto XVI ao encontro da mocidade católica. Os medios españois xa non teñen xornalistas desprazados ao país árabe xa que todos están ocupados por cubrir informativamente o acontecemento da JMJ.

Durante tres meses o ‘movemento 15-M’ conseguiu marcar a axenda política, estar presente nas pasadas eleccións municipais e ‘ameazar’ con ter influencia nas próximas eleccións xerais do 20-N e continuar.

O ‘sistema’ non podía permitilo. Iniciaran xa o proceso de desprestixio do movemento cidadá e agora se trataba de buscar unha escusa para desviar a atención e esperar o erro táctico do adversario.

O desaloxo de Sol, coincidindo coa visita de Ratzinger, converteuse na cortada perfecta. A esquerda sempre disposta a amosar o radical que somos entrou a trapo. O efecto estaba conquerido.

A axenda política xa a volven a marcar eles, xa veremos se definitivamente ou non, pero o que é peor é que na batalla pola hexemonía social os temas apuntados, relacionados coas emocións e crenzas das persoas, son nos que a esquerda se desenvolve con maior torpeza e a dereita con maior destreza.

Cabe confiar en que o 'Movemento 15-M' sexa o suficientemente intelixente, como foi ata agora, para volver a resituar a súa axenda no centro do debate.

Namentres o pasado da os seus últimos coletazos en Libia e o futuro amosase incerto, son momentos de felicidade recordando aos camaradas e amigos árabes que levan anos loitando contra a inxustiza.

A resistencia demostrada polos libios ou sirios, as mobilizacións do ‘movemento 20 de febreiro’ en Marrocos que non se deixan engañar por unha falsa transición ou a tenacidade dos palestinos na defensa dos seus dereitos nacionais amosan que os cidadáns e as cidadás árabes saben cal é a súa axenda política.

A caída de Gadaffi debe marcar o inicio da caída doutros satrapas da rexión e que o movemento de fichas de domino recupere o seu dinamismo inicial. A OTAN debería abandonar Libia con urxencia e deixar que sexan os libios e as libias que constrúan o seu futuro. Chaves e Ortega non deberían ter a tentación de dar asilo ao criminal de Gadaffi pois suporía unha crise no altermundismo e abriría unha fenda insalvable entre a primeira onda de cambios iniciada en Latinoamérica hai dez anos e a segunda onda árabe do 2011.

Cruzar as liñas 'inimigas'

2011-08-12T17:03:00.005+01:00

Xoán Hermida

Hai uns anos tiven ocasión de presenciar nunha cafetería un debate sobre terrorismo no parlamento español que coincidiu coa enésima tregua fracasada de ETA. Eran momentos de gran crispación social e acababa de saír da cadea Iñaki de Juana Chao. Durante o debate, retransmitido por TVE, e namentres interviña o presidente do goberno, un hooligan da dereita sociolóxica ía vociferando en alto contra Zapatero lindezas como ‘asasino’, ‘terrorista’, ‘vaite con eles’ e outras de maior nivel ‘intelectual’ namentres que o ambiente do local tornábase cada vez máis de apoio e de consenso arredor do ‘liderazgo’ de ese individuo.

Nun momento determinado, e non sen moita reflexión pola miña parte, chameille a atención ao individuo en cuestión e ao propietario da cafetería polo que entendía era unha falla de respecto ás persoas que estabamos a seguir a retransmisión do debate.

O tipo calou, os clientes deixaron de facer de acompañamento e o debate foi seguido con atención polo público dun xeito máis ‘laico’.

Conto esta anécdota porque recentemente volveume a ocorrer nunha cea de compañeiros de traballo, onde un comezou a falar da situación actual con tódolos ‘tópicos’ culturais que a dereita incubou á xente nos últimos anos: ‘os xitanos son uns ladróns e uns vagos’, ‘os inmigrantes quítanos o traballo’, ‘os do 15-M son uns perro-flautas’, …. Teño que dicir, na miña contra, que eu nesas ocasións non tendo a rebaixar o diapasón e o xantar acabou con poucas gañas de festa posterior.

Ao día seguinte pensaba senón seria mellor calar, deixar pasar, e non ir ‘facendo amigos’ por todas partes. Pois, non!

Creo que a esquerda levamos demasiado tempo calados na ágora pública que temos ido cedendo en favor das posicións culturais da dereita.

As recentes revolucións nos países árabes nos teñen volto a situar diante dos ollos unha realidade esquecida: para mudar as cousas hai que arriscarse e estar disposto a saír mal parados.

Obviamente non estamos no Magreb e no Machrek, e polo tanto, a día de hoxe, o que podemos é recibir algunha aguilloada ou algunha situación de ostracismo social relativo. Se ademais te mobilizas como os do 15-M podes recibir algún porrazo e ao mellor co paso do tempo, e tal como están as cousas, algo máis.

Digo isto porque afortunadamente para nos, os ‘disidentes’ do Norte, os perigos entran dentro do previsible, moi lonxe da cadea ou represión que recibían os nosos antepasados que se enfrontaron á ditadura.

E é por iso polo que a actitude diante da inxustiza hoxe é sen dúbida menos coraxosa que onte, aínda que por iso mesmo faise necesaria unha maior carga de dignidade.

Levamos demasiado tempo acostumados a estar cómodos detrás das nosas liñas. Falamos para xente que nos entende e/ou asinte e calamos fronte aos ‘outros’ para evitar malestares innecesarios. En lugar de socializados como cidadáns, homoxeneizámonos como autómatas, confundindo non-violencia con non-conflito.

Algúns teñen levado esta actitude cómoda e de cinismo tan lonxe que calan diante dos outros (normalmente dos ‘poderosos’) pero atacan sen piedade a aqueles que desde a mesma suposta trincheira queren facer algo diferente a esperar apostados, mirando como o inimigo avanza.

Pero o combate soamente se da cando se abandona a trincheira propia e te adentras nas liñas 'inimigas'; esquecendo que namentres non hai combate no mellor dos casos hai tregua.

Tratase de cruzar as liñas culturais do ‘inimigo’, o que moi intelixentemente fixeron os indignados do 15-M. Sen axenda marcada polo sistema e/ou os mass media. Sen importarlle se as propostas eran ou non politicamente correctas. Coa frescura daqueles que aínda non se contaminaron pola resignación.

Cruzar as liñas culturais e sufrir algunha incomodidade é o que se espera dun home ou dunha muller de esquerda, o mesmo que hai anos os traballadores se infiltraban nos sindicatos verticais da ditadura para socavar a súa autoridade e autoorganizar o sindicalismo do futuro (ao marxe que os sindicatos do futuro non foran o que se esperaba).

Pero tamén hai que cruzar as liñas ‘doutrinais’ que non nos deixan avanzar, superar o sectarismo que nos paraliza.

Hai uns días a Iniciativa BenComún lanzou a idea de crear unha candidatura cívica unitaria ao senado.

Porque ao senado?; Porque agora?.

Efectivamente, porque nos ás eleccións autonómicas?; porque non antes e tamén porque non despois?

En todo caso nalgún momento hai que empezar e o momento presente sempre é o mellor momento para elo, sobre todo se coincide co peor momento para o ben común.

Levo anos sen entender porque a esquerda segue unida no día a día en formacións políticas aparentemente amplas e plurais pero que despois se converten nun desgaste de forzas necesarias para combater o ‘inimigo’ real. Non seria máis cómodo que houbera diferentes proxectos políticos nunha esquerda que é e vai seguir sendo plural e que soamente concorrera xunta ás citas sociais e electorais. Aforrariamos tempo en discusións estériles e cartos en psicanalistas.

O divorcio (‘civilizado’) permite seguir relacionándose coa túa ex-parella, mesmo tendo que acordar con ela cousas tan importantes como o futuro dos fillos. Porque as forzas políticas non poden ter vidas separadas e debater e preocuparse conxuntamente polo futuro dos nosos fillos e fillas, de Galicia, do Planeta.

Tampouco entendo aqueles que desde posicionamentos aparentemente radicais, separan a contenda electoral das outras (que electoralismo chusco!).

A contenda electoral é igualmente política ca contenda social, da defensa do público ou da defensa do ecosistema, da lingua ou da paz,…

Porque as forzas da esquerda, mesmo as que cando gobernan sen presión fan políticas de dereita (que como se observa ultimamente non é unicamente a socialdemocracia ‘oficial’) poden ir conxuntamente detrás da pancarta en defensa do ensino e a sanidade pública ou de Nunca Máis e non poden ir detrás da cidadanía nos procesos electorais?

Hai que adentrarse nas liñas inimigas para mudar as cousas ou como di un moi bo amigo hai que entrar en ‘territorio comanche’.

Namentres iso non se faga, a cultura de dereita e de destrución do ben común seguirá e a esquerda no mellor dos casos estará conformada por uns excelentes gardiáns das esencias e de paso por uns mestres no arte cainita de destruír o propio.

Nota: Todas e todos coñecemos a lideres políticos que pensamos non están a dar os pasos necesarios para rachar coa dinámica de derrota na que se encontra a esquerda. Tiña pensado publicar nestes días un artigo titulado “salvar ao soldado ... ( poñede o nome que consideredes)”, pois faise necesario liberar enerxías e intelixencias secuestradas hai tempo. Desisto. Confío que non necesitan que algúns nos arrisquemos en ‘territorio comanche’ para saír airosos das últimas batallas.

Os abaixo asinantes

2011-06-29T18:00:00.012+01:00

Xoán Hermida

Como ben sendo habitual, tras unhas eleccións onde a derrota da esquerda é máis que evidente, póñense en marcha manifestos dos ‘abaixo asinantes’ que no mellor dos casos fan unha diagnose clara sobre o que esta a acontecer ou advirten dos perigos, varios e múltiples, que nos asexan aos cidadáns e as cidadás no caso de que o rumbo non se enderece por parte dos patróns ao mando das embarcacións da esquerda ‘oficial’.

Tamén soe pasar, que co tempo as augas volven a normalidade, e os aparatos dos partidos se fan co mando ata un novo naufraxio e na espera de que o seguinte non sexa o último.

Eu mesmo veño de asinar xunto con outro grupo de cidadáns e cidadás do que poidamos chamar ‘esquerda sufridora’ un novo chamamento e avalar unha nova iniciativa.

BenComún, que así se chama, nace no medio dun naufraxio particular, pois o vendaval esta vez non ven provocado pola dereita senón por unha cidadanía disposta a que esta situación non sexa unha máis.

E así debe ser, pois de seguro que esta pode converterse na última oportunidade para cambiar o rumbo e amosariamos moita miopía se nos deixásemos enfeitizar polos cantos de serea que saen dos aparatos e/ou aparatiños.

De seguro que haberá un antes e un despois do 15-M, xa o esta a haber, o que queda por ver e se haberá un antes ou un despois na esquerda, ou dito de xeito máis directo e interpelando aos meus compañeiros e compañeiras de travesía, se desta vez poñemos en marcha unha iniciativa política, con misión, obxectivos e accións que teñan incidencia na sociedade e polo tanto influencia nos diversos ‘sttaf’, ou simplemente somos un novo berro na néboa advertindo dos perigos que asexan.

Dous serían, segundo ao meu entender, os erros máis importantes que poderiamos cometer, supoñendo xa que non queremos ser so portadores de malas novas senón construtores do futuro.

O primeiro, é pensar que a dereita non pode gobernar ou que se o fai é un desastre para a democracia. Esta idea seria negar a posibilidade mesma da democracia, pois invalidaría a propia posibilidade de que os ‘outros’, os que non son ‘os nosos’, gobernen e polo tanto poida existir alternancia partidaria nas institucións. Por outra banda, tal como di o decálogo de BenComún, “ O medo á dereita non é ningunha proposta, as forzas políticas deberan pensarse alén de instrumentos para gañar eleccións como ferramentas de cambio social. Non somos alternancia, somos alternativa.”

O medo á dereita é unha excelente coartada para que os que gobernan desde instrumentos catalogados como de esquerdas teñan un cheque en branco para facer precisamente políticas de dereitas de luva de seda.

O segundo, é pensar que a esquerda renovase cun ‘lifting’, aínda mesmo que sexa integral, pois senón abordamos a fondo os problemas da hexemonía social e cultural e senón reconstruímos, polo tanto, estratexias de cambio máis aló das citas electorais e pensando unicamente nelas.

Esa visión de reconstrución dos instrumentos e non das estratexias, ademais de ser un erro de calculo mesmo en termos electorais, comporta non so á hexemonía da dereita senón o que é peor, a existencia de dereitas ‘totalitarias’ e hiperliberais como as que nos toca padecer.

Un xiro estratéxico da esquerda, demandado desde a cidadanía, non so permitiría á mesma recuperar espazos de hexemonía perdidos desde hai décadas, senón que posibilitarían crecementos electorais ou no peor dos casos a existencia de dereitas máis democráticas e máis ‘civilizatorias’, demandadas polo seus propios ‘indignados’.

Agora ben, a construción de políticas de esquerda non é tarefa fácil, toda vez que a maioría das esquerdas ‘oficiais’ teñen renunciado a elas en Europa desde finais da segunda guerra mundial, nun caso como a socialdemocracia construíndo un estado de benestar ‘cercado’ fronte aos países do Sur, noutro como o comunismo limitándose para si a un papel de predicadores dun ‘paraíso’ reservado a outras latitudes.

Agora, caído o muro de Berlín e na primeira crise sistémica da globalización, non podemos volver a entrar nos absurdos e paralizantes debates de ‘reforma versus revolución’, ‘liberdade versus igualdade’, … Querémolo todo e querémolo xa, sabendo que para elo imos ter que pelexar pola parte e aos tempos.

Se estamos nunha nova etapa necesitamos debuxar novas estratexias. A lóxica traerá os novos instrumentos.

Onte, cando se cumpría o aniversario da aprobación do ‘estatuto do 36’ ven de pecharse o único xornal en galego. A noticia desalentadora é sen dubida unha máis nun longo camiño de derrotas desde hai dous anos, pero tamén pode ser o anuncio da necesidade de novos instrumentos, tamén no xornalístico, que non nacerán agás que xurdan novas estratexias. Se isto ocorre, entón non será unha derrota máis, senón unha nova preocupación para Feijóo e o que el representa.

O nacionalismo dos anos trinta foi vangardista en tanto en canto centrou nas novas reivindicacións nacionais a súa estratexia. O nacionalismo do post-franquismo foi quen de pivotar sobre as cuestións sociais o seu discurso se ter renunciado ao primeiro dándolle un novo contido. O neogaleguismo terá que incorporar as reivindicacións nacionais e sociais nun conxunto de novos dereitos democráticos, ambientais e emocionais das persoas, se quere volver a recuperar espazos sociais, e tamén electorais, nesta nova etapa.

So así terán sentido ‘os abaixo asinantes’.

O que fai falta

2011-06-16T18:46:00.010+01:00

Xoán Hermida

Cústanos a todas e todos, cidadanía, medios de comunicación, organización sociais, e sobre todo aos partidos políticos entender o que esta a ocorrer.

Algúns aínda están preguntándose os porqués desta rebelión cívica dos mozos e mozas iniciada o 15M. Algúns aínda están buscando aos conspiradores.

Pois, voulles a dicir a verdade, si houbo conspiración. Lévanse reunindo ano tras ano en Dávos, nos cumios do G-8, nas executivas do FMI e do Banco Mundial, nos reservados das reunións da Organización Mundial do Comercio.

Conspiran contra a democracia, baleirándoa de contido e decidindo as entidades financeiras e as grandes corporacións a gobernanza do mundo, os destinos de todos e todas.

Conspiran contra a humanidade e contra o planeta.

Estamos nunha nova etapa e cumpre afrontala cunha nova mentalidade, caracterizada pola apertura, a xenerosidade e a actitude de indagar, crear e innovar.

Os cidadáns e as cidadás da esquerda política e social, ata agora preocupados e a partir de agora ocupados, temos que construír unha AXENDA COMUN: contribuír a renovación profunda e medular da esquerda nacional galega para que existan alternativas ao actual dominio da dereita política e o que é máis importante para que existan alternativas no campo do debate cultural.

Estamos diante dunha grande oportunidade: os muros caeron, que hoxe non é posible pechar os debates nas forzas políticas intramuros, os partidos teñen que entender que non son un club privado e que teñen que dar conta aos que están extramuros e os interpelan senón queren seguir illándose máis

A nosa rebeldía cívica non é contra os partidos. Nin contra o PSdG, nin contra o BNG, nin contra EU ou outros partidos existentes. Nin tan sequera contra ese novo partido que din que se vai a crear.

A nosa rebeldía vai contra o escurantismo e a falla de transparencia, contra o dogmatismo e a burocracia, contra a privacidade do debate e contra a corrupción política e moral.

Non é un problema unicamente programático e un problema metodolóxico e medular.

Necesitamos practicar un transplante de medula que afecte ao ADN dos actuais partidos como interfaces de representatividade.

Necesitase un manual de estilo ‘democrático’ que permita reconstruír novas relacións coa cidadanía

Necesitase construír novos programas que respondan as novas preocupacións da xente. A esquerda e o nacionalismo, a esquerda nacional, pivotou na etapa anterior o seu programa sobre os dereitos sociais e nacionais, e debe seguir facéndoo, pero debe incorporar con forza as novas demandas: a da radicalidade democrática, a medioambiental nun país mil veces agredido, as necesidades afectico-emocionais das persoas, a cultura da paz e do dialogo,...

Hai dúas formas de enfrontarse a esta onda de indignación e rebeldía cívica. Esperar calados a que baixe a onda e todo volva a normalidade, nunha especie de pacto de silencio -craso erro xa que hai un antes e un despois e sería o suicidio da esquerda e do nacionalismo- e a outra é a da axitación e a da voz rotunda e transparente no debate público iniciado -esta debe ser a aposta de que quere desentaponar, desbloquear, crear condicións para o dialogo, para novas converxencias-.

O país á esquerda ten moitas potencialidades secuestradas, desde hai tempo, que compre liberar se queremos construír unha nación moderna

Son dos que penso que aínda estamos na etapa da diagnose e polo tanto non é, o momento procesual, de plantexar as propostas.

Simplemente se os aparatos dos partidos da esquerda aceptaran que existe un problema en lugar de instalarse na autosatisfacción xa teriamos algo avanzado.

En todo caso para aqueles que buscan respostas, eu que xa confeso que non as teño, vou facer un listado do que me gusta (como cando pinchas no muro de Facebook) e o que non me gusta.

Quizais poida sirva para crear o novo dicionario terminolóxico da esquerda galega do século XXI ou cando menos para compartillar con vos algúns tags.

Gústame (+):

O neogaleguismo cívico
O ecosocialismo (sector neocomunista)
Os escritos de Karl Marx e Friedrich Engels, de Lenin e Gramsci
A filosofía da praxe e o empirismo dialéctico
O radicalismo cívico e a (r)evolución
‘Hai que botalos’ unha vez máis
A democracia real e o amor libre
O patrimonio inmaterial da humanidade
As organizacións con paredes de vidro
Os axitadores de masas e as activistas da esperanza
Os optimistas da vontade
A intelixencia e o pensamento autónomo
A retranca e a risa
Os ‘grundrisse’, a transversalidade e as labregas
A intersuxeitividade animal e a harmonía coa natureza
As mulleres decididas buscando a súa cadeira
O altermundismo e a solidariedade
A politización do cotiá e o consumo responsable
O comercio xusto e a soberanía alimentar
As finanzas éticas e o cooperativismo
A sensibililidade e a empatía

Non me gusta (-):

O nacionalismo populista
O paleocomunismo e a socialdemocracia clásica
O marxismo [guión] leninismo
O pragmatismo curtopracista e o principismo estéril
O fanatismo ideolóxico e a liturxia
A ‘novísima’ dereita e a vella esquerda
A ditadura do partido e a intolerancia
Os catecismos e os prospectos
Os clubs privados
Os comisarios políticos e os profesionais da desilusión
Os resentidos e os que alimentan o resentimento
O dogmatismo e a imbecilidade orgánica
O cinismo e os descridos
O programa de Ghota, o obreirismo e o corporativismo
O industrialismo e o desarrollismo
A real academia galega
Os localismos e os guetos
O consumismo e o carrefour
A organización mundial do comercio e os tratados de libre comercio
A nova caixa galega banco
A mirada turbia e a corrupción moral

O espírito de Kruschev

2011-06-11T21:28:00.004+01:00

Xoán Hermida

Pasaron seis meses desde o inicio das revolucións democráticas árabes e algúns aínda están buscando a orixe da conspiración.

Un mes despois de que as rúas se encheran de xente reclamando democracia real, os departamentos de control dos partidos de esquerda (e tamén por suposto da dereita) aínda non acaban de entender o que esta a pasar.

Tras uns primeiros momentos de confusión, e visto que as campañas de descrédito non facían o efecto desexado, acharon a solución: deixar que a onda pase e que baixe a marea da indignación.

Esta non é unha táctica nova pero eu aconsellaríalles non apostaran tódalas súas bazas á mesma porque poden levarse algunha nova sorpresa.

Primeiro, en clave global, porque estamos a vivir a segunda onda de cambios tralo inicio da globalización e estes que se están a producir no mundo árabe, a diferenza da primeira onda que se iniciou hai unha década en América Latina , dáse nun contexto de crise sistémica e de fartazgo que posibilitan que se estenda sen control.

Segundo, en clave interna, porque hai tempo que se percibe que o armazón político-institucional e cultural saído da transición tocou teito. O peche en falso da solución federalizante proposta na reforma ‘abortada’ do estatuto de autonomía de Catalunya; a solución do problema da violencia no Pais Vasco e os resultados electorais de Bildu; a entrada en acción dunha nova xeración nacida en democracia e que non se sinte concernida polos acordos da transición ou a novas formas de exercer a cidadanía con instrumentos de mobilización e de expresión como o voto en branco, son algúns dos elementos que marcan un antes e un despois.

Terceiro, en clave política, a incapacidade das estruturas partidarias da esquerda para renovar proxectos, estratexias, actitudes ou mensaxes chocan cunha sociedade civil cada vez máis madura e autoorganizada que non se conforma con mínimos e non renuncia a unha profunda renovación democrática.

Cuarto, en clave electoral, o declive lento pero continuo, do nacionalismo galego desde hai unha década amosa que máis aló de un ciclo electoral estamos a asistir ao final dun xeito de entender o proxecto de Galicia desde a esquerda e que unha nova formulación (ou reformulación) faise necesaria.

Quinto, en clave democrática, as novas tecnoloxías e a nova cultura de dialogo permiten que o debate estease a dar ‘extramuros’ o cal dificulta o control e o acoutamento dos debates e a resolución disciplinaria dos mesmos.

Así as cousas, a aparición hai uns días da Iniciativa BenComún xurde da convicción de que non se pode seguir así e que fronte aos que piden silencio faise necesario facer ruído. Quizais non volvamos a ter pronto unha nova oportunidade para poder airear o hábitat onde se poida asentar unha nova esquerda ou para osixenar a terra onde se semente o nacionalismo do século XXI.

Vivimos co espírito de Kruschev presente.

Hai uns anos alguén emulando ao dirixente soviético golpeou cun zapato nas bancadas do parlamento converténdose no primeiro indignado. Posteriormente ao igual que Kruschev foi desprazado polo comisariado político. Agora tratase de que as areas movedizas da burocracia non afoguen para sempre a renovación necesaria porque de seguro que senón se fai agora, ao igual que ocorreu no seu momento, cando chegue un Gorvachov a cousa non terá remedio.

Necesitamos un novo zapatazo, individual e/ou colectivo.

Iniciativa BenComún

2011-06-07T11:59:00.010+01:00

DESDE A INDIGNACIÓN PREPARANDO O FUTURO NECESITANSE NOVOS ENFOQUES PARA NOVOS HORIZONTES

O movemento cidadán 15-M e os resultados das pasadas eleccións municipais do 22-M puxeron de manifesto unha enorme desafección polas actuais fórmulas de participación política dun sector cada vez máis amplo da poboación. Unha desafección que prexudica unicamente a esquerda, que leva sen renovar practicas políticas, discursos, actitudes e estruturas os últimos vinte anos.

O xurdimento do movemento 15-M, alén do seu alcance concreto, é o síntoma de que algo non vai ben e de que o sector da poboación máis dinámico percibe que a armazón político-representativa e a cultura política xurdidas da transición están esgotadas: precísase de novos espazos de participación e de novos interlocutores para a mediación.

Desde hai anos a indignación medra entre as persoas de esquerda que, formando ou non parte da súa base asociativa, somos parte da súa base sociolóxica e electoral. As últimas eleccións demostraron que existe unha corrente de fondo que percorre transversalmente todas as formacións partidarias. Non só se castiga a quen goberna con políticas de dereitas ou de costas á cidadanía, senón que tamén se pune, por desconfianza e polo descrédito acumulado, ás forzas que desde a esquerda poderían recoller o descontento xerado.

En concreto, a nova derrota da esquerda nacionalista nas pasadas eleccións confirma unha tendencia iniciada hai dez anos, pola que vén perdendo o pulso cidadán naqueles espazos xeográficos e xeracionais cara aos que debería ser máis sensible e onde tería que atopar maior receptividade. Preocúpanos que, de seguiren o mesmo rumbo, a derrota do tándem PSdeG/BNG nas próximas eleccións autonómicas non sexa só unha derrota electoral máis, senón que teña consecuencias irreversibles sobre o futuro da esquerda e do porvir do país no medio e longo prazo.

En todo caso, a evolución do PSdeG responde a coordenadas e parámetros condicionados por iniciativas que se resolven fóra das nosas fronteiras. O problema, aínda que sendo un desastre e actuando como condicionante, é en boa medida alleo a nós. Preocúpanos máis o outro espazo necesario e imprescindible para a construción dunha Galicia autogobernada, sustentable e avanzada: o espazo da esquerda nacional.

Cada un/ha de nós está asistindo ata agora á situación desde lugares diferentes: algunhas persoas estamos na militancia partidaria no nacionalismo, unha boa parte pertencemos a organizacións sociais, outros atopámonos próximos/as a outras forzas de esquerda, a maioría andamos á expectativa de novos proxectos. Desde a expectación o conxunto, desde a resignación unha boa parte. En todo caso, con certeza, todos e todas interesados en que apareza algunha iniciativa en positivo e en que as cousas se desbloqueen.

Nunca a indignación fora tanta e as expectativas tan altas. Pero, lamentablemente, as forzas de esquerda nin están nin ninguén as espera. Os distintos movementos que foron xurdindo, mesmo das correntes criticas e renovadoras internas das organizacións políticas, non pasan de ir máis aló de recompoñer os espazos xa existentes, coma se nada tivera ocorrido.

Isto non pode seguir así. Existen novas realidades que nos interpelan.

Existen novas transversalidades que interconectan e permeabilizan os espazos noutrora estancos.

É a hora da cidadanía.

Asistimos á segunda onda de cambio posglobalización e de nós depende participarmos e contribuírmos a ese cambio desde o noso país ou ficarmos definitivamente á marxe e sermos arrastrados por eles. O noso país mudou substancialmente nas últimas décadas e precisa ser reinterpretado, repensado e inserido nun contexto global altamente interrelacionado e codependente.

Interpelamos as forzas políticas da esquerda e o nacionalismo en particular para que tome nota desta nova situación.

Interpelámolas porque mais aló de sermos afiliados ou non ás ditas forzas, como base sociolóxica e electoral das mesmas, nós tamén estamos a ser interpelados.

Cómpre que as persoas e colectivos da esquerda social, que se estruturan de xeito moi variado, xunto coas persoas e colectivos críticos que participan da esquerda partidaria, nos xuntemos para promover unha alianza cívica e política ampla que permita a creación de espazos comúns de acción política.

Cómpre seguir a promover contactos, encontros e diálogos, no concreto, para comezarmos a vertebrar a esquerda nacional do século XXI.

Hoxe, afortunadamente temos ferramentas que posibilitan transformar a indignación en procesos propositivos.

Non é momento de pequeno apaños, de releos curtos. É a hora da política e da intelixencia, de erguer a vista e mirar máis aló. Con xenerosidade. Abstéñanse resentidos.

Convocámonos e convocamos a todas e a todos os que se sintan interpelados para realizarmos un encontro aberto e plural, ollando cara ao futuro.

A primeira cita o próximo domingo 19 de xuño nas mobilizacións cidadás.

O futuro depende de nós. Indignados e á vez esperanzados. Indignadas e á vez preparando o futuro.

En Trasellas-Teo, a 3 de xuño de 2011

http://bencomun.org/

Promoven esta Iniciativa Transversal Cidadá:

Xosé Ramón Blanco Montero, Pilar Candocia Pita, Filipe A. Diez, Xan Duro Fernández, Ramón Faraldo Pardo, Maite García Portabales, Xoán Hermida González, Bernardo Lorenzo Cuétara, Francisco Xavier Lorenzo Penela, Manuel Martínez Barreiro, Emilio M. Martínez Rivas, Henrique Monteagudo Romero, Carlos Neira Cortizas, Marcos S. Pérez Pena, Xosé Pérez Rei, Coqui Rodríguez Holguin, Ana María Rodríguez López, David Rodríguez Rodríguez, Afonso Sánchez Regueiro, Manoel Santos Díaz, Carolina Silva Méndez, Héctor Silveiro Fernández, Xaime Subiela Pérez

Tres apuntes post-electorais necesarios

2011-05-27T12:28:00.009+01:00

“Juntáronse los ratones,
para librarse del gato,
y después de un largo rato
de disputas y opiniones,
Dijeron que acertarían
en ponerle un cascabel;
que, andando el gato con él,
librarse mejor podían.
Salió un ratón barbicano,
colilargo, hociquirromo,
y encrespando el grueso lomo,
dijo al senado romano,
después de hablar culto un rato:
“¿Quién de todos ha de ser
el que se atreva a poner
ese cascabel al gato?”

Lope de Vega

Xoán Hermida

Necesaria reflexión estratéxica

A pretensión de culpabilizar á sociedade civil da derrota por parte do aparato dos partidos de esquerda resulta irrisorio.

O movementos estratéxicos de fondo poden afectar conxunturalmente de xeito negativo pero a longo prazo son necesarios, ademais de xustos.

Nese tacticismo conxuntural equivocábanse os que no ano 1933 non querían conceder o voto ás mulleres porque beneficiaba electoralmente á dereita.

Aparentemente tiñan razón, pois a dereita gañou.

Pero negar un dereito ou desprestixiar unha razón sen abordar as motivacións que a promoven é a todas luces inmoral desde un punto de vista ético. Ademais de ser un erro, pois aqueles que en función do curtopracismo parece que tiñan razón non a tiñan. No ano 36, dous anos despois da inaugurar o voto feminino, a esquerda volveu a gañar e esta vez co apoio das mulleres.

Outra cousa é iniciativas sectarias que non responden a un interese colectivo amplo e que como no caso de certas candidaturas residuais electoralmente o único que consigue é favorecer á dereita. Aínda mesmo que neste caso a xente ten dereito a facelo.

Os staff do PSOE e BNG que reflexionen porque desconectaron coa sociedade en lugar de buscar chibos expiatorios e IU que reflexione porque non recolleu máis que unha ínfima parte dos descontentos cos anteriores en lugar de situar nunha lei electoral inxusta as súas carencias.

A esquerda vence á esquerda?

Nun artigo publicado hoxe en El Pais polo sociólogo Fermín Bouzas faise unha análise dos resultados electorais do pasado domingo.

Non vou a entrar a valorar dito análise que en parte podo compartir, aínda que a maioría das veces as análises feitas por Bouzas parécenme non de todo consistentes e teño a sensación que algo rechía, como se me quixeran vender algo que non acabo de albiscar.

En todo caso o autor afirma ( cito textualmente ): "Castigar algo (políticas do PSOE neste caso) para lo que no había alternativa real es un acto de irracionalidad.Los votantes de izquierda que se han abstenido en sus diversas modalidades han tenido una conducta electoral muy irracional."

Tres comentarios necesarios:

1. A esquerda que desertou do BNG ou PSOE non se abstivo, maioritariamente votou branco ou nulo. A abstención como refuxio explicativo non ten forza desde o momento que elección tras elección a participación non para de medrar.

2. Negar a existencia de alternativa ( "no hay alternativa real") é negar a propia existencia da esquerda. Ao mellor é por iso mesmo polo que a xente non os vota, porque renunciaron a propostas de esquerda.

3. É posible que o electorado de esquerda se comporte - nos comportemos - de forma irracional, pero acaso os dirixentes dos partidos da esquerda non o levan facendo bastante tempo ?

Hai que poñerlle o cascabel ao gato. Alguén se apunta?

Desde hai anos a indignación medra entre as persoas de esquerda que, formando ou non parte da súa base asociativa, compoñemos a súa base sociolóxica e electoral.

As últimas eleccións teñen demostrado que existe unha corrente de fondo que transversalmente percorre a todas as forzas. Non so se castiga a quen goberna con políticas de dereitas ou de costas á cidadanía, tampouco se fai por desconfianza ás forzas que desde a súa esquerda poderían recoller o descontento xerado.

A dous anos das autonómicas e se ninguén o remedia o actual binomio PSOE-BNG non vai a ser capaz non so de derrotar á 'nova dereita’ de Feijoo, analizada detalladamente por Manolo Barreiro, senón que nin tan sequera van a xerar unha posible alternativa crible para o futuro a medio/longo prazo.

Faise necesario que as persoas e colectivos da esquerda social, que se estruturan de xeito moi variado, xunto coas persoas e colectivos críticos que participan da esquerda política nos xuntemos para promover unha alianza cívica política ampla que permita reconstruír o espazo da esquerda galega.

Faise necesario seguir a promover contactos, encontros e diálogos, no concreto, para comezar a vertebrar a esquerda nacional (ista) do século XXI.

Hoxe, afortunadamente temos ferramentas que facilitan converter a indignación en proceso propositivo.

Que alguén coordine a comunicación das diversas iniciativas que están xurdindo.

Hai que poñerlle o cascabel ao gato. So así comprobaremos se en realidade cremos no que dicimos ou simplemente teñen razón os aparatos dos partidos en seguir tranquilos.

Que está a pensar un millón de persoas ?

2011-05-23T10:03:00.005+01:00

Xoán Hermida

Un millón de persoas, entre as que non me atopo pero que ben podería ser o caso, decidiron achegarse as furnas onte a depositar un voto sen papeleta (en branco) ou con comentarios críticos (nulos), seguro que algúns merecedores dun libro de ‘haikus’ ou ‘microrelatos’.

As forzas políticas da ‘esquerda’, unha vez máis, e xa van varias, adicanse agora a culpar a estes ‘inconscientes’ da derrota electoral, enrocándose en lugar de analizar a fondo unha derrota sen paliativos a pesar de escasas excepcións baseadas en situacións moi concretas como o populismo localista de Abel Caballero en Vigo, do medo á especulación ‘telmo-urbanistica’ en Pontevedra ou a honorable xestión de Martiño Noriega en Teo ou Félix Juncal en Bueu.

Non creo que sexa necesario perder ni un minuto en argumentar porque nin a Rede GNSV foi a culpable da caída do bipartito nin o Movemento 15M o causante da estrepitosa derrota da esquerda nas eleccións municipais.

E digo estrepitosa porque esta é en Galicia unha derrota moito máis fonda e de máis calado que a que se deu nas eleccións autonómicas de hai dous anos.

Tres elementos así o confirman:

Primeiro, é o conxunto da esquerda a que recibe o castigo. Cando a derrota do bipartito parecía que era un dos dous compoñentes o que perdera o escano decisivo namentres que o outro fixera ben os seus deberes. Neste caso os datos son incuestionables: o PSOE perde 110 concelleiros, tres puntos porcentuais e 67.000 votos, o BNG perde 71 concelleiros, 2,6 puntos porcentuais e 54.000 votos. Pola contra IU queda igual en concelleiros, sube escasamente 0,5 puntos porcentuais e 7000 votos, sendo máis aló de lugares concretos simplemente inexistente.

Segundo, a derrota estendese esta vez, á Galicia urbana homoxeneizando a vitoria do proxecto de Feijoo en todo o territorio nacional. Baixadas xeneralizadas no conxunto das grandes vilas e perdas absolutas en Ferrol, A Coruña, Santiago e Vilagarcía.

Terceiro, é o máis importante, tratase dunha corrente de fondo na sociedade galega que non so despraza case todo o poder cara a dereita senón que sobre todo deixa un panorama con forzas políticas desorientadas pero atrincheiradas, con escasa capacidade interna de critica e renovación, e desligada con novos sectores sociais que se moven.

Pero volvendo a pregunta inicial, que pensa un millón de persoas que criticamente ‘facilitan’ a vitoria da dereita no conxunto do estado. Pois, con detalle non o sei pero de seguro que non algo moi diferente que a rica sociedade civil italiana que despois é gobernada polo neo-fascista de Berlusconi ou do rico movemento civil francés capaz de tombar á constitución europea en referendo pero que despois é gobernada polo ‘petit’ Sarkozi.

Pensarán algo así como: “ata cando teño que seguir apoiando a estes namentres que vexo que me desilusionan unha e outra vez, que se comportan esteticamente como os outros e que en situacións que se lles espera estean a altura cruzan a raia e asumen ser os xestores das políticas que obriga o capital monopolista”.

Pensarán algo así como: “e si aproveito unhas municipais para darlles un toque de atención e así cando cheguen as xerais ou as autonómicas xa teñen feito un proceso de renovación que os permita volver a ser atractivos”.

Pensarán algo así como: “e eu que queres que faga, os responsables son eles por facer as cousas mal e ademais desprezarnos como o faría a dereita, e nos en todo caso os puxemos e nos temos todo o dereito a quitalos".

Seguramente o Movemento 15-M teña pouco percorrido e se desinfle coa mesma facilidade co que medrou, pero ollo, foi unha grande escola de formación política e de seguro que haberá un antes e un despois que interpela directamente ás organizacións políticas de esquerda.

Seria desexable que a baixada do PSOE faga virar a súa política e a opción do aparato (Rubalcaba) quede fulminada polos acontecementos; e que a caída, lenta pero constante desde o 2001, do BNG non pretendan disimulala coa vitoria de Pontevedra.

Que este cambio de ciclo sirva para renovar discursos, ideas e proxectos e non para enrocarse.

Aínda que non albergo moitas esperanzas xa que as veces dubido que haxa vida intelixente no staff deses partidos.

De ser así quizais estamos emprazados, entre os sectores da esquerda social e a esquerda política máis sensible ás demandas da cidadanía, a pular por unha plataforma cidadá coa vista posta nas próximas eleccións de caracter xeral e con referentes éticos coma Xosé Manuel Beiras ou Manolo Rivas como cabezas de cartel.

Democracia real ? Por suposto !

2011-05-16T19:33:00.001+01:00

Xoán Hermida

Os actuais movementos de ‘Democracia Real Ya!’ e ‘No les votes!’ parten dunha realidade obvia coma é a desafección dun importante sector da sociedade co actual modelo de democracia baseada na preponderancia dos partidos políticos, convertidos en estruturas alleas as demandas das súa base social (aínda que non sempre do mesmo xeito xa que a dereita se que responde as demandas da súa base social).

Pero ollo !, pois podemos acabar confundindo os síntomas coa enfermidade.

O movemento ‘Democracia Real, Ya!’ sacou á rúa a miles de persoas en todo o estado cun discurso máis ou menos homoxéneo no rexeitamento do que (na indignación) pero confuso e complexo nas propostas do para que (na rebelión).

Nos próximos meses de seguro que resolveranse varias interrogantes:

1. Manterá a liña critica este movemento unha vez que a dereita gañe e leve ás últimas consecuencias o axuste iniciado polo PSOE?;
2. Que relación terá coa sociedade civil organizada estruturalmente arredor dos movementos sociais;
3. Que interlocución e prioridade de alianzas, manterá cos partidos políticos.

Segundo sexan as respostas a estas interrogantes poderemos saber que futuro lle espera a esta iniciativa u outras similares.

Afortunadamente a experiencia próxima de ‘Nunca Máis’ e da rede ‘Galiza Non Se Vende’ poden servirnos, mutatis mutandis, de exemplo dos erros que non deben cometer estas iniciativas tan necesarias como difíciles de xestionar.

Un análise serio, lonxe de innecesarias idealizacións, é mais que necesario para avanzar.

Desde logo a mocidade que se organiza a través destes novos instrumentos era a mesma que hai catro anos aspiraba a ser funcionario, tiña un modelo de consumo e de vida irracional e falaba con desgana da súa condición de ‘mileuristas’.

A xeración da década dos noventa incorporouse a conciencia política mirando ao Sur, á problemática dos parias da terra e aos desequilibrios planetarios. A actual esta preocupada polas súas condicións de vida e nin tan sequera sitúan no seu ‘programa’ político a solidariedade coas revolucións democráticas árabes ou a causa palestiniana (o maior caso de ignominia contemporánea).

Pero volvamos á comparación con ‘Nunca Máis’ ou coa Rede ‘GNSV’.

Hai dúas formas de que un proxecto tan novidoso fracase e entre en declive.

A primeira é caer na instrumentalización partidaria. De isto xa hai moito escrito e vou a aforrar as lectoras e lectores o traballo de repasar.

A segundo é a radicalización e marxinación provocada por converterse na ‘oposición á oposición’.

Pódese estar preocupado e comprometido coa defensa do medio e da terra sen que por iso teña que ir no mesmo lote o rexeitamento a visita do Papa, o apoio aos okupas ou a loita polo comunismo libertario; mesmo aínda que algúns ou mesmo a maioría estean a favor de esas causas tan nobres. Saber discernir o que une e o que separa é central nas iniciativas cívicas e na vida en xeral.

Por outra banda, e isto é o máis importante, a base sociolóxica a quen se dirixe ditos movementos é a mesma base que posteriormente sustenta eleitoralmente ao BNG ou mesmo ao PSOE, ... e a IU, a ICV, a ERC, a Chunta, a Bildu ou a Aralar.

Bases electorais críticas que anelan unha reorientación de políticas, estruturas e discursos, mesmo que poderían apoiar novas iniciativas se xurdiran, pero que non están dispostas a ‘desertar’ do seu compromiso namentres que o inimigo central sexa outro.

Iniciativas como ‘Democracia Real, Ya !’ ou GNSV son máis que necesarias pero non se poden converter en incompatibles coas estruturas de intermediación que representan hoxe por hoxe as forzas políticas.

Se é así terán longa vida e serán capaces de influír no cambio de modelo político e económico, senón no mellor dos casos convertense nun instrumento táctico que mesmo poden correr o risco de ser utilizados conxunturalmente por intereses espurios.

Xa que logo indignarse é necesario pero rebelarse é imprescindible

Cómplices ou clientes. Banca Limpa !

2011-05-05T19:50:00.006+01:00

máis información da campaña en AMARANTE http://www.amarantesetem.org/index.php/component/content/article/57-finanzas-eticas/273-lanzamento-da-campanaqbanca-limpacom-somos-clientes-non-complicesq

O ano da morte de Bin Laden

2011-05-03T09:24:00.006+01:00

Xoán Hermida

Bin Laden non morreu, como poida pensar a opinión pública, o 1 de maio de 2011.

Ese día so se produciu a súa execución seguindo os pasos da ‘cultura’ norteamericana forxada no ‘lonxano oeste’ onde o sherif borracho aforcaba ao pistoleiro sen que mediara esas cousas tan engorrosas do dereito como tribunais, xurado, defensa e xuízo xusto.

Pero Osama xa morrera varios meses antes.

Fora vítima das revolucións democráticas árabes, morrera o 17 de decembro de 2010, data de inicio das mobilizacións cidadáns da ‘Revolución dos Xasmíns’ tunesina e foi rematado no comezo da ‘Revolución Branca’ o 25 de xaneiro de 2011 na Praza Tahrir de Exipto.

Resulta ‘curioso’ que tras dez anos dos atentados das torres xemelas, incluida a invasión de dous países e a guerra sucia noutros, se carguen a Bin Laden cando xa estaba amortizado para os intereses americanos.

O inicio das revolucións árabes, que como xa teño comentado noutros artigos pillou a contrapé aos servizos de intelixencia israelí e norteamericana, abría unha nova etapa de loita pola cidadanía global e deixaba ao descuberto unha estratexia de nova guerra fría co mundo árabe baseada na intoxicación publicitaria e alimentada por tópicos etnocéntricos.

Nesa nova situación Bin Laden era un estorbo do que tarde ou cedo había que desfacerse.

Pero a súa morte sen xuízo non creo que sexa unicamente froito da ‘cultura’ da violencia norteamericana, quizais o matan para que non ter que estar expostos durante un tempo as posibles preguntas sobre a súa formación, preparación e aliado, obxectivo ou subxectivo, dos intereses norteamericanos e isralies na rexión e no mundo.

Que non se recorde máis tempo do debido que era un produto deles e namentres lles interesou, primeiro contra os soviéticos e despois para xustificar unha nova orde internacional, o deixaron andar ás súas anchas, residindo nun dos países aliados da zona coma é Paquistán.

Hai uns días, Hamas e Fatah alcanzaron un acordo para a formación dun goberno transitorio de unidade con vistas á celebración de eleccións presidenciais e lexislativas dentro dun ano en Palestina. O escollo final na estratexia do terror desmoronábase. Quizais chegara o momento de poñer ao mercenario da CIA, Bin Laden, fora da circulación.

Pero, e si Osama non exstsira e so fora un heterónimo máis dun único personaxe real, que ao igual que os heterónimos de Fernando Pessoa teñen un contexto histórico, un ano para a súa morte: o 2011.

O 14 de xaneiro morreu o heterónimo Ben Ali, o 14 de febreiro fixoo o heterónimo Osmi Mubarak, agora tocoulle a quenda, neste caso de morte física, do heterónimo Bin Laden. Para cando a morte política dos heterónimos Muammar Gaddafi, Ali Saleh, Al Assad, Mohamed VI, Hamad bin Isa, Abdullah Al-Saud, ...

De seguro que máis cedo que tarde.

Lingua minoritaria

2011-05-01T11:34:00.001+01:00

Liberdade

2011-05-01T11:34:00.000+01:00

Contaxio

2011-05-01T11:31:00.000+01:00

Responsabilidade

2011-05-01T11:14:00.000+01:00

De como fixar as nosas crenzas ... e non ser escravos de dogmas

2011-04-24T23:56:00.010+01:00

Xoán Hermida

Nas ultimas semanas temos asistido a diferenzas de matiz, ou algo máis, entre persoas da esquerda alternativa sobre temas tan importantes como a guerra en Libia ou o proceso de privatización da auga.

Máis aló dos puntos de vista xa argumentados por esas mesmas persoas en diferentes artigos de opinión, xurde de novo a pregunta de cómo artellar a pluralidade toda vez que vivimos nun mundo cada vez máis complexo onde as solucións as veces non son todo o fácil que nos gustaría e unha vez comprobado que na capacidade de síntese e de acordos esta unha boa parte do éxito ou fracaso da propia esquerda.

Parto para elo de dous apriorismos creo que compartillados pola maioría das persoas activistas da esquerda.

O primeiro apriorismo é a certeza de que as estruturas excesivamente xerarquizadas que tiveron unha motivación noutros momentos históricos hoxe non serven. A máis estendida que foi o chamado ‘centralismo democrático’ tivo a súa razón de ser nun contexto socio-historico antidemocrático e de necesidade de enfrontarse a un inimigo fundamentalmente militarizado e con poucas espazos para a ‘relaxación’ organizativa.

Non obstante esta articulación propia dos partidos comunistas foi degradándose co stalinismo pois no deberiamos esquecer que no partido bolxevique convivían inicialmente posicións plurais, mesmo enfrontadas en elementos tácticos e estratéxicos, sen que esa pluralidade impedira, senón todo o contrario, levar adiante a maior revolución social realizada ata agora no planeta.

O segundo apriorismo é a necesidade que existe de vertebrar a vida política de xeito máis democrático e respectuoso coa opinión de todos e todas onde as necesarias estruturas mínimas que impidan caer na denunciada e tan habitual ‘ditadura da ausencia de estruturas’, non se convertan nun obstáculo para a participación e o debate de ideas, tal como ocorren hoxe na practica totalidade das forzas políticas.

Partindo deses dous apriorismos teriamos que debater pois como xestionar a pluralidade.

Para elo en primeiro lugar, obviamente, debemos saber que pluralidade queremos xestionar. Iso vai vir marcado pola misión e polos obxectivos da estrutura política, ou social que para o caso que nos trae serve o mesmo.

Desde logo se o que pretendemos é construír, por exemplo, unha alternativa antisistemica, deberemos construír unha organización onde teñan cabida tódolos antisistema. Nin mais nin menos! No sentido amplo. Non so no sentido ‘seita’ onde estean os supostamente puros e/ou esencialistas.

Resolta esta cuestión xa saberemos que mesmo os antisistema son plurais e polo tanto requiren de protocolos para resolver as posibles, e necesarias, diferenzas que existan ou vaian xurdindo nos debates.

Tomemos por un momento ao filosofo pragmatista Charles S. Peirce que moi acertadamente aborda a cuestión de cómo fixar as nosas crenzas ao longo da historia do pensamento, partindo de catro modelos: o da ‘tenacidade’, o da ‘autoridade’, o ‘a priori’ e por ultimo, o ‘científico’.

Estas catro formas de fixación das crenzas plantexadas por Peirce veñen moi a colación pois atoparemos nelas bastantes concomitancias cos xeitos cos que hoxe as persoas abordamos a relación dubida/crenza e os resultados ao que isto nos conducen.

O modelo máis primitivo sería o da ‘tenacidade’, consiste en reafirmarnos nunha crenza persoal que nos tranquiliza, aínda que esta sexa errónea. Este modelo ‘dogmático’ alleo á realidade que nos rodea so pode ser mantido co illamento físico e intelectual para que non nos vexamos ‘contaminados’ polo contaxio das ideas dos demais.

Pero, loxicamente, esta formula é practicamente imposible de manter pois como seres sociais estamos en contacto con outras persoas que ‘lamentablemente’ opinan de forma diferente que nos.

Xurde pois o segundo modelo de fixar as crenzas, o da ‘autoridade’. Dado que non podemos illarnos, pero necesitamos sosego precisamos dunha autoridade superior, sexa o estado ou a xerarquía debida, que fixe a opinión colectiva polos demais.

En principio parecería que teriamos o asunto resolto a non ser porque sempre existen persoas que a nivel particular disenten do ‘rabaño’ e arrancan a pensar.

Xurde pois un novo xeito de pensar racionalista (o ‘cogito ergo sum’ cartesiano). Este método supón un avance pero parte de razóns ‘a priori’ ao marxe da propia realidade, que o converten en idealista e erróneo cando se contrasta coa realidade.

E así como chegamos ao último modelo, baseándose no método científico. Peirce o define ‘máxima pragmática’, pois nel a verdade ou non está unicamente en función da súa funcionalidade practica.

No fondo trataríase do método ‘empírico’ baseado no análise real en base a unha lóxica racional e unha metodoloxía comparativa coa realidade.

A esquerda, herdeira da ilustración, debería guiarse máis do que o fai por este último método (ou algo parecido), primeiro porque nos vai levar a conclusións máis acertadas pero segundo porque a nosa situación de rebeldía nos leva a non ter a necesidade de defender ningún ‘status quo’ existente.

Aínda así quedaría pendente como formulamos as sínteses necesarias, pero iso require de outro artigo.

Un consello final: se utilizado este método os resultados non nos gustan. Nese caso e parafraseando a Máteo 5.29: si a túa ideoloxía te escandaliza, arríncaa !. Gañaras en coherencia e cando menos viviras máis feliz.

Lembrando abril

2011-04-24T23:41:00.003+01:00

Na lembranza da revolución dos caraveis e no ano das revolucións democráticas árabes

http://www.youtube.com/watch?v=1cv9gyaFEGM

Notas críticas sobre a esquerda e Libia (recunquemos logo!)

2011-04-08T18:21:00.019+01:00

Xoán Hermida

O conflito Libio non so ten posicionado de xeito diferente as esquerdas políticas europeas entre as partidarias da intervención internacional ( BdE, ERC, ICV, parte do Die Linke, Europe Ecologie,,.. ) e os contrarios ( PCP, BNG, e a outra parte do Die Linke ), senón tamén aos pensadores da esquerda en xeral e aos altermundistas en particular.

Nestas semanas teñen proliferado artigos con posicionamentos e matices, a ter en conta. Particularmente atractivos intelectualmente son os escritos que nos teñen deixado Immanuel Wallerstein, Sami Naïr, Noam Chomsky, Tarik Ali, Grégoire Lalieu a Jean Bricmont, Eugene Robinson, Daniel Iriarte, Ignacio Ramonet, Juan Cole, Jordi Calvo ou aquí no noso país a sempre contundente visión de Xose Manuel Beiras, a netamente pacifista de Lupe Ces ou a fresca e documentada mirada de Antom Fente. De seguro que a medida que o conflito Libio se enquiste e as revolucións árabes avancen ou afoguen iranse producindo novas miradas e matizando algunha posición inicial.

Partimos por suposto como dicía recentemente nunha entrevista o xornalista Daniel Iriarte que “Unha cousa é estar en contra da intervención occidental, e outra apoiar a un ditador criminal como Gaddafi […]

O paradoxal é que, de non terse producido a intervención, o resto de gobernos autoritarios do mundo árabe houberan entendido non só que contan con luz verde para aplastar salvaxemente as protestas dos seus propios pobos, senón que é a única maneira verdadeiramente efectiva de acabar coas manifestacións. Ben Alí e Mubarak non foron o suficientemente duros e caeron, Gaddafi optou pola man dura e case gaña.”

Pero si algún autor recolle nos seus escritos as contradicións do asunto Libio é Immanuel Wallerstein que fai unha comparativa cos acontecementos dos anos sesenta ( do século pasado ):

“Como en 1968, as súas accións tiveron un efecto contáxiante. En moi pouco tempo ameazaron a orden establecida de case todos os países árabes independentemente de criterios de política externa. Cando amosaron a súa forza no Exipto, o principal país árabe, todo o mundo comezou a tomalas en serio. Hai dúas maneiras de levar estas revoltas en serio: unha é unirse a elas e tentar contróla-las desde dentro; a outra é tomar as medidas que sexan necesarias para sufoca-las. As dúas cousas foron tentadas [...]

Gaddafi é un grande obstáculo para a esquerda árabe, e tamén do resto do mundo. Tal vez debamos lembrarnos da máxima de Simone de Beauvoir: ‘querer liberarse significa querer tamén a liberdade dos outros’”.

Tamén o noso maior activo intelectual non foi alleo ao debate, abofé, e aínda tendo matices sobre o seu plantexamento, entra con forza no mesmo e amosa unha forma de entender o nacionalismo de xeito universalista da que carecen algúns dos nosos nacionalistas ( que máis ben poderiamos cualificar de provincialistas ). Xose Manuel Beiras describe nun artigo e nun recunque posterior a situación do seguinte xeito:

“E vou servos ‘confidencialmente’ moi claro e rotundo. Gaddafi é un déspota venal e sen escrúpulos? Vale. Acaso non o son os seus amigos e aduladores de inda onte como os Bush II, Blair, Sarko, Berlusco e demais, que sabían perfeitamente quen era o persoaxe?. Acaso os Bush-Blair-Netanyahu-Aznar teñen ás súas costas menos mortos e menos crimes ca os Gaddafi de turno?. Pois a vítima propiciatoria dos uns e mailos outros son os povos, coma o libio -que é o que a min me importa, mais parece que fica fóra de foco nas controversias. E en todo caso, Gaddafi non é o problema. Se o fose, podíano ter resolto hai ben tempo. Gaddafi é a coartada -cousa ben distinta, abofé.

A esquerda do centro do sistema, vella ou nova, ten que proceder a dúas remudas na súa óptica ideolóxica. A primeira consiste en deixar de concibir á esquerda, ou sexa a si mesma, nos esquemas do sistema -porque, de non facer tal, só contribuirá, dialéticamente, a reproducilo. E a segunda, en deixar de ollar á periferia cos lentes do centro e mesmo, en troques, aprender a dexergar o sistema dende a perifeira, a examinalo cos lentes do sul -a exploralo guiada pola 'epistemoloxía do sul'.

Reprodúcese outravolta aquela sinistra distinción entre ‘menschen’ e ‘untermenschen’, humanos e ‘sub-humanos’. Irakís, afganos, palestinos, saharauis son "untermenschen", son sub-humanos, seica. Tamén os rebeldes desarmados de Bahrein, do Yemen. E os libios non armados contra o réxime. Aos seus agresores, a ONU non lles declara a guerra. Inxénuo de min, como llela ía declarar!: sería unha inefábel auto-declaración de guerra dos nazis de arestora”

Pero quizais sexa a reflexión de Ignacio Ramonet a que pon o dedo na ferida dunha esquerda incapaz de aproveitar unha ocasión histórica como a que estamos a asistir:

“Sorprendente foi, durante esta primeira fase (de mediados de decembro a mediados de febreiro), o silencio dos gobernos progresistas de América Latina, considerados por toda una parte da esquerda internacional como o seu principal referente contemporáneo. Sorpresa tanto máis grande posto que estes Gobernos teñen moito en común co movemento insurreccional árabe: tiñan chegado ao poder mediante as furnas, apupados por poderosos movementos sociais (en Venezuela, Brasil, Uruguai e Paraguai) que, en varios países (Ecuador, Bolivia, Arxentina), despois de ter resistido a ditaduras militares, tamén tiñan derrocado pacificamente a gobernantes corruptos”.

Pero máis aló dos matices que se moven dentro dos lindes de posicionamentos antiimperialistas claros e tamén de apoio ás revolucións arabés todos teñen algo en común esperanzador.

Por primeira vez en moito tempo estamos obrigados a plantexar interrogantes e buscar solucións mais aló dos lugares comúns.

Teño escrito, e estou convencido deso, que as revolucións cidadás e democráticas árabes son a máxima expresión de cambio rexional desde as revolucións democráticas europeas de 1848.

Daquelas o ‘Papa e o Zar, Metternich e Guizot, os radicáis franceses e os polizontes alemans’ estaban preocupados polo pantasma que percorría Europa. Hoxe son Obama e Merkel, Netanyahu e Gaddafi, Abu Dhabi e Ahmadineyad , os radicais islámicos e as corporacións internacionais, os que están preocupados polo pantasma que percorre o mundo árabe.

Ninguén é tan inxenuo en pensar que a intervención dos aliados non se produce por intereses económicos ou xeoestratéxicos, directos ou indirectos, e ninguén – salvo raras avis da esquerda fosilizada - pode defender a Gaddafi.

Pero máis aló de posicións anecdóticas, a esquerda, no seu senso amplo e profundo, non debe quedar impasible diante duns pobos que se revelan contra o ‘status quo’ inxusto e contra un ‘establishment’ que so se mantén por ‘respiración asistida’.

Esa esquerda debe atopar unha reflexión común, intelixente e de futuro que permita novas alianzas internacionais entre as esquerdas europeas, os procesos bolivarianos latinoamericanos e os pobos árabes que se rebelan.

Pero para elo deben elaborar unha estratexia de cambio global e sobre todo pensar sen antepoñer ningunha escusa as demandas dos pobos.

Permitome interpretar que a epitemoloxía do Sur que defende Boaventura de Sousa pasa tamén por rachar co etnocentrismo que coloca en segundo plano os intereses desas poboacións. Acaso os cidadás árabes non teñen dereito e deber á rebelión?. Pasar de indignarse a actuar?. Ou dito en palabras utilizadas por Beiras non teñen dereito a deixar de ser "untermenschen" e pasar a ser "menschen".

Se a esquerda non quere perder unha nova oportunidade debe por suposto oporse aos intereses imperialistas na rexión pero para ser crible debe antes apoiar sen ningún tipo de rasquizo as revolucións árabes, a todas sen excepción.

A ideoloxía, como dicía Karl Marx, non é mais que a superestrutura para ocultar os intereses do poder establecido. Que poder establecido nos países árabes temos necesidade de defender?

Antes da intervención da OTAN en Libia unha parte da esquerda ( da vella, por suposto!) estaba confusa e descolocada polos ventos de liberdade que viñan do sur e estaban esperando a primeira desculpa para desacreditar eses movementos. Confundiron revolucións con conspiracións - algo por outra parte moi habitual nestes novos idealistas que se proclaman materialistas-.

De seguro que cando as revolucións sexan reconducidas polos centros de poder do norte, en lugar de plantexarse criticamente a posición de non apoio dada, dirán aquilo tan cotiá nos ‘pseudocientificos’ sociais de ‘xa o dicía eu’.

Isto chamase en psicoloxía profecías autocumpridas. Quedaran satisfeitos por ter levado a ‘razón’, pero a esquerda terá perdido unha nova oportunidade para o cambio global e para o seu rearme político. Quizais unha das ultimas.

Incapacitados de levarnos adiante nin a mínima alternativa durante a crise sistemica no centro do mesmo, cando menos sexamos respectuosos con aquelas persoas que arriscan a súa vida e a das súas familias por mudar as cousas desde a periferia.

Como non estar de acordo con Noam Chomsky cando moi oportunamente dí: “Os que se preocupan pola paz, a xustiza, a liberdade e a democracia deben tratar de encontrar maneiras de prestar apoio e asistencia aos libios que tratan de forxar o seu propio futuro, libre das limitacións impostas polas potencias estranxeiras. Podemos ter esperanzas sobre a dirección a seguir, o futuro debe estar nas súas mans” .

Notas críticas sobre a esquerda e Libia

2011-03-24T00:37:00.004Z

Xoán Hermida

Partidos da esquerda Europea como PCP, IU ou BNG teñen votado contra a intervención militar en Libia.

Outros partidos de esquerda, algún mesmo de grande tradición pacifista, como ICV, ERC, Nafarroa Bai, Bloco de Esquerdas ou Die Linke teñen votado a favor.

Isto indicaría, que máis aló da socialdemocracia oficial, a esquerda movese aínda entre o novo que tarda en nacer e o vello que se resiste a morrer.

A cuestión está en saber diferenciar o importante do central. É o central e que por primeira vez desde 1848 hai un movemento de liberdade con globalidade nunha rexión e a esquerda non debería caer na trampa, unha vez máis, en defender ao 'noso antiimperialista’ de ocasión.

Ese modelo bipolar, herdado da guerra fría, ten desarmado politicamente a unha esquerda que en lugar de crear un proxecto alternativo ten pasado o tempo elixindo entre o malo e o peor, máis preocupado en exercer de espectador ‘hooligan’ que en actor ‘transformador’.

Eu non comparto, seguramente ninguén desde a esquerda, os motivos -existentes ou non- da intervención dos ‘aliados’.

Pero creo que esta a haber un erro de enfoque.

Digo isto porque o retraso na intervención, a descoordinación e o desplante dalgunhas pezas clave como Alemaña ou Italia indican que ao mellor as motivacións non son as que pensamos. Todo apunta a que os gobernos do Norte non tiñan interese en entrar en Libia e soamente a presión da opinión publica e o desastre nuclear de Xapón os teñen forzado.

Hai algún tempo Ignacio Ramonet analizaba os mecanismos internacionais da globalización sinalando que un dos cambios producidos era o novo concepto do valor estratéxico. Xa non se trata so de controlar unha vía de comunicación natural ou comercial ou a dominación territorial por interese das súas riquezas como antaño, agora aparece un novo factor: o elemento de desestabilización. Isto foi así en Kosovo ou Afganistan

Desde logo o factor de desestabilización rexional ten unha incidencia enorme no caso que nos ocupa. Todo o proceso de revoltas non países arabés ten collido por sorpresa aos gobernos dos países do Norte, ata tal punto que foi Israel o máis empeñado nun primeiro momento en que nada se movera.

Por outra banda, hai que recordar que o efecto domino esta en parte na existencia dun único pobo árabe. As fronteiras artificiais creadas polo colonialismo son visibles en países como Libia con dous polos políticos - Trípoli e Bengasi - e cunha poboación con maior apoio aos gobernantes na primeira e un desapego, froito da marxinación, no caso da segunda.

Agora ben, tras ese primeiro momento de incertidume vai a haber un intento dos poderes do Norte por reconducir os procesos, aínda que dado o descoñecemento amosado da realidade podeselle tornar unha tarefa máis que complicada.

A nosa aposta debería ser apoiar sen fisuras aos cidadáns arabés.

Temos unha obriga moral cos pobos que sofren unha represión con armas compradas polos sátrapas a multinacionais do norte e mesmo nalgún como Gaddafi participando no accionariado desas empresas armamentísticas (O BBVA, tal como se denunciou recentemente, participou cun montante de 78 millóns de dólares en outubro de 2008 nunha emisión de accións de Finmeccanica, empresa armamentística italiana, participada nun 2,01% pola Libian Investment authority –LIA- do goberno libio, que realizou recentes e suculentos negocios co goberno de Gaddafi).

Debemos respectar a un pobo que esta a levar adiante o cambio mais radical no ultimo século no planeta.

Gaddafi é un monstro creado polo capital da dereita económica e política pero tamén polos delirios do esquerdismo. Como ben apuntaba Immanuel Wallerstein nun clarificador artigo Gaddafi é un grande obstáculo para a esquerda árabe, e tamén do resto do mundo. ( como anteriormente foron outros, engadiría eu ).

Se houbera unha sociedade vertebrada desde a esquerda como hai setenta anos, desde Europa estariamos enviando brigadistas internacionais como fixeron no 36 para apoiar a república española. Por certo é moi ilustrativo que Gaddafi dixera hai uns días que ‘ía entrar en Bengasi como Franco en Madrid no 39’.

A revolución democrática e cidadá árabe é o máis bonito que lle ocorreu a esquerda desde a revolución soviética. As revolucións democráticas do pobo árabe son unha boa oportunidade para que a esquerda volva a ter un proxecto emancipador propio, senón encallamos nas filias e fobias coma sempre.

Afortunadamente coñezo militantes da esquerda marroquí, algún deles que se pasou sete anos na cadea e hoxe están ilusionados. Ese é o bosque, as arbores da OTAN non me van a impedir saber a quen quero e teño que apoiar.

O tempo da mimosa esta por chegar

2011-03-20T22:13:00.004Z

En memoria de Miguelito e Loli,
Os rostros amables da xeración mimosa

Xoán Hermida

O pasado venres 18 de marzo celebrouse un acto de recordo a Miguel Munín ‘Miguelito’ na Facultade de Económicas e Empresariais que tivo a ‘maxia’ de facernos retroceder as asembleas estudantís dos anos oitenta.

No acto interveu o que fora o primeiro reitor nacionalista, Ramón Villares, que recordou que a loita estudantil contra a carestía da vivenda dos oitenta fora moi superior en intensidade das revoltas do 68 na Universidade de Santiago de Compostela e que os CAF supuxeran o verdadeiro cambio xeracional da esquerda desde a guerra.

Tiven ocasión hai un ano, con motivo dunha xuntanza onde nos viramos varios compañeiros daquela época, de escribir un artigo titulado ‘Xeración Mimosa’ que transitaba como sigue:

“Hai algún tempo alguén falou da xeración CAF para lembrar a toda aquela xente que na década dos oitenta tivemos a ocasión e participar naquel proxecto tan interesante como contraditorio que se chamaban Comités Abertos de Facultade (a E de escolas viría despois) e que supuña unha renovación xeracional na esquerda galega.

Eu prefiro recordala como Xeración Mimosa, porque ese era o seu símbolo, a pesar de que, tal como nos recordaban algúns membros da corte da rosa, esta era de importación australiana e polo tanto pouco patriótica. En todo caso aqueles que temos unha visión plural da nación entendemos que na súa biodiversidade tamén teñen acollida especies orixinarias doutras partes namentres non sexan destrutivas coma o eucalipto.

Recentemente puiden atoparme nunhas xornadas de debate e reflexión, desas que tanto aos pragmáticos coma aos dogmáticos lles molesta, a Manolo Barreiro, Goretti Sanmartín, Alba Nogueira, Emilio Insua,... e algúns outros que xunto comigo e a outras persoas formamos parte daquela xeración.

Como non tamén me lembrei de Miguelito e de Marcelo, de Bernaldo Lorenzo, de Emilio Martínez, de Isabel G. Avión, de Hector Silveiro, de Pilar Candocia, de Ramón Faraldo, ... e tamén, con moita saudade, da miña querida compañeira Loli que coa súa frescura convenceu a algún compañeiro que hoxe esta na UPG da necesidade de participar nos comités, mesmo na posibilidade de ser ‘contaminado’, coma así ocorreu, polo nacionalismo ideolóxico.

Aquela xeración encabezou as mobilizacións contra un reitorado e un goberno que a pesar de chamarse socialista empezaba a mostrar unha faz liberal e a iniciar un proceso de elitización da universidade ( ademais de meternos na OTAN tras prometernos que de entrada non ). Aquela xeración tamén tivo o seu primeiro vicereitor alumno e posteriormente mesmo decanos e ata un reitor, que tamén recordo como unha mini frustración a pesar de ser unha das cabezas máis amobladas da historiografía hispánica. Lembro aquel primeiro lema de ‘pasou o tempo da rosa, chegou o da mimosa’.

Pero se algún valor tivo aquela xeración foi a de ser un fervedoiro de ideas e de resistencia fronte ao dogmatismo. Aquela nova xeración de mozos e mozas tan plural no político tiñamos en común a necesidade de (re) crear a esquerda galega para liberala dos seus comisarios políticos.

Sufrimos a primeira derrota e cós CAF tomados tivemos que reinventar os MEU. Posteriormente virían outras derrotas: CXTG, NUNCA MÁIS, ADEGA, a MNL,..

Pero tivemos unha grande vitoria. Fomos capaces de construír espazos de liberdade e sobre todo ideas propias sen necesidade de recorrer, tal como responderan os da escola de tauromaquia a Fernando VII cando pechou as universidades a aquela sentencia de ‘lejos de nosotros la funesta manía de pensar’.

Tocounos, tócanos, vivir unha etapa global de transición, por iso dura pero tamén por iso fermosa.”

Cando escribín ese artigo estaba convencido de que a Xeración Mimosa xa intentara facer todo o posible por construír un novo xeito de entender a esquerda e o nacionalismo en Galicia e que ese modelo plural e aberto, racionalmente transgresor e radicalmente democrático fracasara. Que encaiara na dinámica do posible. Que o seu tempo lamentablemente pasara.

Agora, tras un ano onde a crise da esquerda política se ten agravado e a debilidade da esquerda social se ten agudizado, estou convencido de que non é así.

Nesa perspectiva, as diversas apostas políticas e/ou sociais non teñen sido máis que experiencias necesarias no traxecto de maduración, político e intelectual, e que o papel da ‘Xeración Mimosa’ aínda esta por escribir.

Pronto asistiremos a procesos de recreación e/ou refundición dos mecanismos políticos e sociais de transformación e hai de seguro que teremos moito de dicir.

Progresistas de salón

2011-03-17T10:17:00.005Z

‘a diferenza entre un revolucionario e un esquerdista
na intervención política e a mesma existente
entre o coito e a masturbación’

Rodney Arismendi.
historico comunista Uruguaio

Xoán Hermida

O primeiro ‘progresista de salón’ documentado na historia contemporánea foi un tal Friedrich Engels, ese bastago da burguesía industrial que despilfarraba os beneficios das empresas familiares para financiar de xeito altruísta a un tal Karl Marx; outro ‘progresista de salón’ ou ben poderiamos dicir ‘progresista de biblioteca’ - que aínda é peor! -, que se adicaba a estudar e a ler para desenvolver o análise científico máis completo que temos do sistema no que nos tocou vivir e para elaborar a ‘filosofía da praxe’ que ten xerado falsas esperanzas a millóns de seres pensando que era posible saír da extrema pobreza e da ignominia.

Pero xa existían precedentes cincuenta e nove anos antes de que estes dous ‘progres de salón’ escribiran un manifesto que cambio o rumo da historia. Non debemos esquecer que outros precursores deste estilo do progresismo de salón como Marat ou Danton tiveron a ousadía de facer a maior revolución da historia pola maña e darse baños ‘cheirosos’ pola tarde namentres escribían os seus escritos.

Pero non remata aquí esta casta de ‘progres de salón’. A principio do século pasado outro grupo desta calaña se lles ocorreu enganar as masas para cargarse a tiranía do Zar Nicolas II, que xa se sabe que non era un ‘progre de salón’.

Estes tipos que están documentados con nomes tan de salón como Trotski, Kamenev, Zinoviev, Kollontai ou Bujarin, liderados por un dos ‘progres de salón’ máis perigosos - un tal Lenin- que namentres no cambio finisecular algúns activistas esquerdistas querían levar adiante unha revolución obreira nun pais agrario este tipo frecuentaba cenáculos e bibliotecas alemáns pensando en como modificar a realidade partindo dela (incrible!)

Pero houbo máis. Na Alemaña de inicios do século XX unha tal Rosa Luxemburg e un tal Karl Liebknecht, tamén se adicaron a frecuentar salóns, menos mal que o obreirista e socialdemócrata Gustav Noske , apoiado polos pistoleiros dos Freikorps, liberaron a Alemaña desa calaña.

A historia esta plagada de ‘progres de salón’ de clase media que habitualmente pululan pola historia distorsionando o verdadeiro imaxinario da clase obreira.

En Europa Georg Lukács ou Max Horkheimer, En América Ernesto Guevara ou José Carlos Mariátegui e mesmo en África ou Asia temos coñecemento dun tal Ho Chi Minh ( poeta!) ou de Nelson Mandela. Neste último caso o goberno surafricano coñecedor do gusto polos salóns enviouno 27 anos a un salón privado na residencia ‘Robben Island’

E non pensedes que a nosa terra escapase a esa caterva. Aquí poderiamos definilos como ‘señoritos’ e hai unha longa tradición que vai de Castelao a Beiras.

A min esa xente aburguesada non me gusta nada. Non son fillos directos da clase obreira, teñen os seus vicios inconfesables e sobre todo – e isto e o que máis me molesta – teñen ‘a funesta manía de pensar’.

Son fillos da ilustración e de Satanas – por exemplo o anteriormente citado Karl Marx non se lle ocorreu mellor idea que formar parte dun club chamado ‘amigos da esmorga’.

Eu fíome máis da esquerda ‘autentica’. Non precisa ler para saber, non necesita pensar para actuar, e sobre todo é coherente en todo momento. Saben o que hai que facer sen vacilar. Son un exemplo a seguir.

Sei que hai teorías por aí que afirma que estas persoas traballan indirectamente a favor dos intereses dos máis poderosos. Mesmo insinúan que algúns directamente e a soldo. Que grande mentira!

Simplemente son xente de principios:

- Son fillos da clase obreira e saben xestionar os seus recursos. A diferenza dos ‘progres de salón’ que despilfarran o seu patrimonio familiar - e nalgún caso mesmo acaban na pobreza- , estes empezan de pobres e acaban atesourando grandes fortunas.

- Teñen unha moralidade que roza o estoicismo. Nada que ver coas tendencias libertinas dos ‘progres de salón’ que se divirten, fornican e gozan das relacións humanas.

- Son defensores da familia. Colocan aos seus parentes en postos clave cando están no goberno ou en organizacións sindicais e partidarias cando aínda están na oposición. Iso que algúns chaman nepotismo eu creo que amosa un claro exemplo de lealdade e de compromiso.

- Están sempre alerta na tarefa da limpeza revolucionaria. Todos sabemos cantos arribistas, fofos e ‘progres de salón’ se unen aos movementos para desvialos da súa misión emancipadora por iso é necesario estar alerta, expulsar, difamar e denigrar ao ‘disidente’ -mesmo se fai falla cun piolet que se encontre a man - . Posteriormente perpetúan as revolucións a un baixo custe de aniquilar a miles de compatriotas.

- Son escolásticos -e isto a min particularmente é o que me gusta máis -. Non se deixan persuadir pola lectura directa e miuda, prefiren usar un catecismo ‘ideolóxico’ que conteña tódalas receitas para un mundo mellor aínda que nel se citen algúns profetas que no seu momento foron tachados de ‘progres de salón’. Xa todos sabemos que as conversión como as de Saulo de Tarso camiño de Damasco ou do libertino Agostiño de Hipona son posibles, sempre e cando as recoñeza a doutrina oficial e expiren os seus pecados.

Por favor! Persoas decentes e honestas, escapade deses ‘progres de salón’, hoxe camuflados en ONGs ou grupos ecoloxistas, que o único que perseguen é confundiros con complicadas interpretacións e análises.

Sempre será mellor un fascista coñecido que un ‘progre de salón’ por coñecer.

E por favor nada de contacto físico con eles. Son luxuriosos. Mesmo aman aos ‘animais non humanos’. De seguro que practican a zoofilia.

É posible un ecosocialismo galego

2011-03-13T11:46:00.003Z

a Loli Mariño
que nos ensinou o valor da ecoloxía
nun tempo en que as pequenas
cousas aínda nos soaban excéntricas

Xoán Hermida

Tiven a ousadía no ano 1997 de publicar un artigo en 'El Correo Gallego' onde se mencionaba por primeira vez en Galicia o termo ecosocialismo.

En realidade aínda faltaban tres anos para que Joel Kovel e Michael Löwy publicaran o manifesto ecosocialista, pero iso non quere dicir que eu estivera a inventar algo novo, pois xa algunhas forzas políticas de Europa e social de Latinoamérica xa comezaban a utilizar esa denominación.

Así que a ousadía se debía máis a que sendo eu o primeiro en utilizar esa terminoloxía sabia que ía a atoparme con dúas cuestións que no debate político se dan moito na nosa terra. A primeira é algo que se podería expresar na conceptualización 'iso é moi moderno, non ten nada que ver con nos’. A segunda, ligada á primeira, exprésase en algo así como ' Galicia é diferente, esa formulación pode valer para Catalunya ou Euskadi, inseridas máis na Europa'.

Esta visión non ten nada que ver co nacionalismo moderno e universalista que encarnou a xeración NÓS e tería moito mais que ver co discurso nacionalista pechado español expresado en 'que inventen ellos' ou 'spain is diferent'.

Hai un terceiro prexuízo que este xa tería que ver máis co contido que co formal e que amosa o nivel raquítico no que se move o debate a nosa esquerda nalgúns círculos: “iso do ecosocialismo en realidade é o socialismo cun verniz verde para captar novos votos e simpatías”.

Nada máis lonxe que dunha operación cosmética ou dunha táctica electoralista.
En realidade ecosocialismo é unha das múltiples definicións que poderiamos aplicarlle á esquerda da etapa da globalización neoliberal e do perigo do 'infarto ecolóxico’ do planeta, onde as novas contradicións entre a natureza e o comportamento do ser humano na súa forma capitalista de producir, distribuír e consumir as materias primas e a enerxía pasan a un primeiro plano.

Cando Karl Marx di “a natureza é o corpo non orgánico do home” ou Rosa Luxemburg advírtenos sobre a dicotomía “capitalismo ou barbarie” xa están alertando do perigo que a nosa actuación económica e política ten para o planeta.

Lamentablemente esta visión dialéctica e naturalista da esquerda non foi a que se asentou na metade do século XIX, senón unha visión dogmática e industrialista.

Somos herdeiros - para o bo e sobre todo para o malo- da II internacional e da socialdemocracia alemá constituída arredor do programa de unificación de Ghota e iso ten marcado durante algo máis dun século unha forma de entender o desenvolvemento económico, as relacións humanas, o sentido da democracia política e tamén a relación da humanidade coa natureza.

Tratase de repensar en clave de futuro a esquerda. E o futuro na actual conxuntura adquire non so un sesgo programático senón mesmo existencial: a propia existencia de futuro en si.

Tratase de sinalar ao novo “suxeito revolucionario”, pero antes temos que sinalar o propio suxeito político e mesmo filosófico.

Para a concepción clásica e tamén para os ilustrados o suxeito filosófico era o home -e digo ben o home porque a muller estivo excluída desa concepción ata hai ben pouco-. Agora tratase de concibir o suxeito político-filosófico de xeito máis amplo. Tratase de entender o suxeito ontolóxico na súa máxima amplitude unha vez que nin a alma, nin a intelixencia, nin a cultura son xa raias delimitadoras.

Tratase de entender o suxeito -no sentido filosófico- composto polos “animais humanos” e tamén polos “animais non humanos”, entendidos desde unha aposta colectiva de biodiversidade e harmonía.

E sobre o “suxeito revolucionario” que dicir. Toda vez que as grandes diferenzas téñense amortecido nunha combinación de melloras sociais e integración no sistema, xa non é a clase obreira en exclusiva a punta de lanza do movemento de cambio antisistémico, tampouco xa o son as mulleres coma se planificou nos setenta, nin outros sectores que a longo do século XX se lle foron idealizando características “revolucionarias” a medida que declinaba a luz do proletariado.

Vivimos na globalización, na fase final do que xa Lenin apuntara como fase imperialista do capitalismo. Son tempos de control monopolista, de concentración de capitais e de privatización de recursos naturais en mans duns poucos oligopolios. Nese contexto todas aquelas persoas afectadas por un sistema cada máis inxusto e desequilibrado ou interpeladas pola necesidade dun mundo mellor somos “suxeitos revolucionarios”.

A nova fase do capitalismo require a construción de novas ferramentas políticas de actuación. Non se trata de pintar de verde a esquerda tratase de construír unha alternativa socialista no económico e sustentable no social e viceversa,... e por suposto radicalmente democrática.

Esta aposta, que vale para o mundo, tamén ten que valer para o noso país. Así que é posible un ecosocialismo galego, por suposto!. Pero de seguro que se terá que construír fora das actuais estruturas políticas institucionalizadas.

Intervención na Xunta de Accionistas do BBVA 2011 “Campaña BBVA sen armas”

2011-03-11T16:18:00.004Z

Jordi Calvo

Bos días señores e señoras accionistas do BBVA, o meu nome é Jordi Calvo Rufanges e fálolles como membro do Centro Delàs de estudos pola paz en representación de diversos accionistas e da ‘Campaña BBVA sen armas’ integrada polas organizacións, Xustiza e Pau de Barcelona, o Observatorio da Débeda na Globalización e a Federación SETEM.

A miña intervención é para mostrarlles que o BBVA é o banco español que máis inviste en armamento controvertido: armas nucleares, bombas de acio e armas de uranio empobrecido.

O BBVA di ter unha normativa interna para limitar as operacións coa industria
armamentística. É certo, pero de acordo coas nosas investigacións, sabemos que os fondos de investimento xestionados polo BBVA inclúen accións e bonos de 16 empresas que fabrican armas controvertidas, que o BBVA concedeu préstamos a 8 destas compañías desde 2006 e deu apoio a 4 delas na emisión de bonos e accións. Isto mostra que a súa normativa interna de financiamento do sector defensa non só é insuficiente, senón tamén un engano aos seus accionistas, traballadores e á opinión pública, vista a longa de lista de compañías do sector militar que o BBVA continúa financiando.

Vexamos en detalle de que operacións estamos a falar e que tipo de armas fabrican as empresas financiadas polo BBVA, para que comprendan a gravidade da situación:

- O BBVA xestiona fondos de investimento por valor de 26,85 millóns de euros de empresas produtoras de mísiles nucleares, como BAE Systems, EADS e Boeing que ademais fabrica avións de guerra. O BBVA xestiona tamén fondos de investimento de L-3 Communications, empresa que produce compoñentes cruciais de municións de acio, de Lockheed Martin, unha das grandes produtoras de bombas de acio, cuxo produto estrela é a bomba de acio M30, cun alcance de 70 km e que está involucrada xunto a Northrop Grumman (tamén cliente do BBVA) na produción dos mísiles nucleares intercontinentais Minuteman III. Nesta macabra lista aparece tamén McDermott International, empresa involucrada actualmente na produción de bombas
nucleares, cuxa experiencia provén da súa participación no Proxecto Manhattan que
desenvolveu as bombas atómicas que foron lanzadas sobe Hiroshima e Nagasaki; e Textron, que produce municións de acio utilizadas na guerra de Iraq.

- O BBVA participou cun montante de 78 millóns de dólares en outubro de 2008 nunha emisión de accións de Finmeccanica, empresa armamentística italiana, participada nun 2,01% pola Libian Investment authority (LIA) do goberno libio, que realizou recentes e suculentos negocios co goberno de Gadafi, cuxas armas foron moi probablemente utilizadas na represión da poboación civil deste país das pasadas semanas.

- O BBVA asistiu durante 2009 a Boeing, EADS e Xeral Dynamics na emisión de bonos destas compañías por un valor total de 104,2 millóns de euros. Xeneral Dynamics (de quen tamén se xestionan fondos de investimento) destaca pola súa implicación na produción de armas nucleares e armas de uranio empobrecido, moitas delas usadas nas guerras de Oriente Medio. Esta empresa foi unha das produtoras máis importantes de bombas de racimo.

- O BBVA é propietaria de bonos de EADS e Thales a través de fondos de investimento por un valor de 310.000 euros. Estas dúas empresas están a desenvolver o destrutivo mísil M51 que pode ser lanzado sobre un obxectivo de máis de 6.000 quilómetros, o que a converte, evidentemente, nunha arma ofensiva.

- No últimos cinco anos o BBVA participou en créditos sindicados que están pendentes de devolución a un gran número de empresas que fabrican armas controvertidas, como as mencionadas anteriormente (Boeing, EADS, Finmeccanica, Xeneral Dynamics e Lockheed Martin, aínda que a esta última o crédito foille cancelado en aplicación da normativa interna do BBVA en febreiro de 2010) e outras como Honeywell International, Larsen & Toubro e McDermott, produtoras de armas nucleares.

Desde a aplicación oficial da súa normativa interna o BBVA axuda con variadas operacións financeiras que superan os 1.000 millóns de euros no últimos cinco anos á produción de bombas de racimo, bombas nucleares e armas de uranio empobrecido, moitas delas probablemente usadas nalgúns dos conflitos armados dos últimos anos, co que constatamos que a normativa do BBVA sobre armamento non serviu para reducir os seus investimentos na industria militar máis cuestionable.

Sr. Presidente, quixésemos saber que parte dos seus 4.606 millóns de beneficios anunciados para o exercicio 2010 proveñen dos seus negocios co sector armamentístico e en concreto da produción de armas nucleares, municións de acio ou de uranio empobrecido. De sabelo, poderían valorar os seus accionistas se prefiren seguir lucrándose do negocio das armas, ou se como a gran maioría da sociedade española rexeita os beneficios provenientes de negocios ilexítimos e reprobables como os relacionados coa produción de armamento tan controvertido como o aquí
exposto.

Non importa o tipo de operación financeira de que se trate, non valen escusas, vostede Sr. González é o principal responsable de que o BBVA faga negocios con empresas de armas rexeitadas socialmente e prohibidas por tratados internacionais.

Esixímoslle que cancele totalmente as súas operacións coas empresas de armamento, especialmente coas aquí expostas. De non facelo, debe vostede saber que seguiremos denunciando desde a Campaña BBVA sen armas como o BBVA se lucra dunha industria que xera violencia armada, destrución e miles de mortos en todo o mundo.

Grazas pola súa atención.

A imparable marcha da liberdade

2011-03-03T23:56:00.004Z

Xoàn Hermida

Recoñezámolo. estabamos nos biosbardos!

Dez anos de constante intoxicación conseguiron que mesmo aqueles que pensabamos que 'outro mundo é posible’ aceptaramos como interpretación do que estaba a ocorrer nos países árabes a versión interesada impulsada polos poderes políticos e económicos acompañado polos grandes ‘mass media’ e por unha pléiade de articulistas, comentaristas, tertulianos,...

Pois non!. Non era o islamismo radical, nin tan sequera era o islam, o ‘construtor’ dunha nova sociedade para aqueles cidadáns fartos de ver como a súa dignidade e liberdade vese asoballada por sátrapas interpostos polos poderes do norte.

Falamos de choque de civilizacións, pero no fundo estabamos a pensar en choques de relixións.

E aínda que é evidente que hoxe tócalle ao mundo musulmán pasar a súa peculiar idade media que a Europa lle tocou padecer ata hai cinco séculos, a verdade é que a relixión islámica nunca tivo as contradicións que o cristianismo tivo coa ciencia. Outra cousa é a súa similitude no tema de usos e costumes morais.

E non é por un problema de maldade intrínseca que fai peor a relixión cristiá que ao islam. Non !

Se oriente non tivo o debate convulso entre ciencia e relixión que durante séculos tivemos en Europa é porque as súas fontes filosóficas son dualistas e dialécticas namentres que en occidente herdamos un pensamento monista, representado na tradición da ontoloxía da inmobilidade de Parmenides e do idealismo de Platon.

Así que penetrados polo discurso oficial viviamos acazapados esperando as accións terroristas das células durmintes e os avances das masas fanatizadas.

En troques, chegou a mocidade con niveis culturais altos e con gañas de vivir digna e libremente.

Descolocaron aos servizos de 'intelixencia’ que bastante chollo tiñan xa con vixiar os refuxios paquistanís e iranianos de al-Qaeda. Deixaron fora de xogo a Bin Laden, ese mercenario de familia rica adestrado pola CIA para combater o comunismo, que leva sen dicir ni un palabra do que esta a acontecer desde o comezo. Porque ao igual que nos poderosos círculos de occidente, onde adquiriu a súa formación 'intelectual’, non estaba preparado para a liberdade.

E o máis lamentable, pillou a contrape á esquerda - se existise ou existira - máis preocupada na pose e na liturxia que na acción e na reflexión.

Seguramente non entendan porque nas revolucións árabes non se rompen colectores ou se levan bandeiras negras e vermellas cunha A no medio dun circulo; porque son familias enteiras as que se mobilizan e ademais se organizan para despois limpar a praza que tomaron ou organizar o reparto de alimentos ou a asistencia aos feridos.

Non o poden entender porque do que se trata e de facer a revolución, non falar dela. Porque o que se trata é de dar resposta a ampla base da pirámide social e non so a un grupusculo de visionarios.

Ollo! E mal faría esa esquerda, ausente e incapaz de artellar nada cun mínimo de sentido practico no Norte, en buscar agora ditadores de esquerda ou ditadores de dereita, dividir aos criminais en amigos e inimigos. Porque inimigos da liberdade e da xustiza o son todos.

Por suposto que existen moitas interrogantes sobre o futuro das revolucións da cidadanía árabe, mesmo e posible que ao final sexan reconducidas polos poderes do Norte, pero non deberiamos botar nin unha mínima sombra ou dubida sobre o seu caracter democrático e emancipador, e en todo caso estou de acordo con Nicholas Kristof cando di que “todos aqueles que neste momento arriscan a súa vida e a dos seus en nome da liberdade e da democracia merecen cando menos un mínimo de respecto!"

Conviría, pois, desbrozar para liberarnos dalgúns dogmas e prexuízos.

Que as arbores non nos impidan ver o bosque, ... nin que o velo das mulleres árabes nos impidan ver a realidade.

O islam non e o problema, nin tan sequera na cuestión da discriminación da muller (significado nestes días, nun exercicio de intolerancia cultural, no hiyab dunha rapaza árabe de Arteixo) senón a construción da modernidade e da vertebración democrática. E ao mellor, nos tan etnocéntricos, neste tema imos ter que estar a dicir cousas moi diferentes dentro duns anos.

En todo caso, segue sendo o Sur, igual que hai dez anos fora en Latino América, o que ten capacidade de plantexar alternativas e defendelas.

Namentres, en Europa deberiamos abrir as xanelas porque hai tempo que algo cheira a podre. E de paso que sentimos a brisa que ven do outro lado do océano ou do mar, podemos ler as fermosas paxinas do pequeno manifesto do ancián Stéphane Hessel: 'Indignez-Vous'.

Non é abril de 1974, é febreiro de 2011

2011-02-12T23:00:00.006Z

Xoán Hermida

Aínda polo que puidera parecer os cravos non son da revolución portuguesa senón da revolución exipcia.

Con case trinta e oito anos de diferenza e a case dous centos vintedous anos da revolución francesa os anceios das revolucións da cidadanía seguen a ser os mesmos a pesar das diferenzas de épocas e das distancias xeográficas.

‘Liberté, Egalité, Fraternité’ en 1789, ‘Земли, мира и ПАН‘ en 1917, ‘الحرية والكرامة, برامج العمل الوطنية’ en 2011.

Porque máis de 200 anos despois as consignas da revolución francesa seguen a ser tan actuais?.

Será que en realidade as ‘liñas forte’ da revolución francesa van máis aló do propio carácter de clase de dita revolución. As demandas da revolución republicana e liberal non eran so as demandas da burguesía en ascenso, senón da cidadanía no seu conxunto.

As súas demandas seguen a estar pendentes para a maioría da poboación do planeta.

Haberá que esperar as revolucións democráticas de 1848 para que a corrente democrática percorrera Europa emendando o corte ‘liberal’ no que o bonapartismo encallara a revolución.

Hoxe nos países árabes se esta a dar o proceso que viviu Europa nos anos corenta do século XIX.

Resulta curioso ver esta revolución dos cidadáns e das cidadás despois que durante tantos anos estivéranos advertíndonos co perigo do ‘islamismo radical’.

A día de hoxe moitas son as interrogantes que sobre o futuras das revolucións de Tunicia, Exipto e seguintes -e tamén sobre o futuro da rexión- pero indistintamente dos seus desenlaces ninguén pode cuestionar o carácter cívico, republicano e profundamente democrático de este movemento.

Ridiculiza aos servizos secretos israelitas e norteamericanos -estes últimos reconvertidos ao parecer desde o fin da guerra fría en axencia de chismes e murmuracións - , que non foron capaces de captar un movemento de fondo dunha poboación cada vez máis formada culturalmente e con maior nivel de demandas sociais e vitais, non primordialmente económicas.

Descoloca aos sisudos analistas preocupados polo ‘avance’ do integrismo nuns países onde os procesos de empoderamento se están a dar de igual xeito que no resto dos países do Sur. As relixións tenden a pasar as súas etapas ‘medievais’ e de seguro que os países árabes están nese momento, pero non debemos esquecer que os procesos de ‘renacemento’ danse tras un período de contradicións no seu seo e non pola exportación de modelos de outras latitudes.

Non deberiamos deixar de reflexionar sobre a nosa superioridade ‘etnocentrista’ occidental tendo en conta que ata hai pouco dabamos recomendacións de cómo vivir a unhas sociedades que en masa se teñen arriscado nas rúas e prazas de Tunicia e Exipto namentres que a nosa sociedade, na súa maioría, presenciou por televisión a longa agonía, posterior morte natural e fastos funerarios do noso ditador, deixando intactos os aparellos do estado herdados do franquismo.

Tunicia e Exipto, ao igual que a España dos setenta, son sociedades onde se ten producido un importante crecemento das forzas produtivas do país, pero a diferenza parece que eles acaban de saber resolver a contradición entre estas e as súas relacións sociais pola vía da ruptura.

En todo caso, ao igual que hai tres décadas, os cravos volven a aparecer nas rúas e prazas e seguro que algún ‘Xeneral Spínola’ se intenta facer co control da situación e de seguro que as ilusións dos seus promotores veranse varias veces frustradas, pero a sinal para os outros pobos esta dada.

E todo iso ademais coincidindo co Fórum Social Mundial en Dakar.

A esquerda moderna e a campá de Gauss

2011-01-27T22:19:00.007Z

‘Aquel que entenda ao babuíno contribuirá

á metafísica máis que John Locke’
Charles Darwin, cuaderno D, agosto de 1838

Xoán Hermida
Calquera que estude con algo de detemento a lóxica da dialéctica materialista, principal instrumento de análise e intervención política que teña construído a esquerda, e observe como se ten desenvolvido a física moderna desde o xurdimento da termodinámica, darase conta da incrible coincidencia entre a dialéctica empirista marxiana e a física da complexidade.

Esta coincidencia non predispón, obviamente, a favor ou en contra do pensamento social de Marx e Engels pero si avala a súa metodoloxía ‘científica’ de interpretación e análise.

A física non pode responder a tódolos enigmas da humanidade xa que elo nos levaría a un ‘cientifismo’ determinista e idealista, alonxado do seu razoamento materialista, ademais de poder ser cuestionado por posteriores averiguacións científicas.

Non obstante, o que si nos sitúa a física da complexidade son os limites polos que non deberiamos tentar deambular, salvo que nos expoñamos a imposibles que en termos sociais xerarían frustración e retrocesos.

Sen dubida unha das incorporacións máis importantes que se ten dado coa mecánica cuántica e os avances da ciencia ten sido a teoría da probabilidade (en base a elementos estatísticos matemáticos) para resolver problemas complexos.

Un destes mecanismos incribles é a ‘función gaussiana’, coñecida como ‘campá de Gauss’ en honor ao nome do matemático que formulou dita teoría.

O que nos di a formulación de Carl Friedrich Gauss é tan sinxelo como que a distribución normal é a distribución de probabilidade que con máis frecuencia aparece en estatística. E ademais, que esta configura unha gráfica en forma de campá porque estatisticamente os elementos ( e tamén os individuos e as súas posicións, engadiría eu) tenden a incorporarse de xeito equilibrado arredor dun eixo central de maior concentración de posicionamentos.

E aquí, é onde entra unha boa parte dos problemas que ten a esquerda.

Estamos atentos realmente as necesidade actuais dos cidadáns e das cidadás ou seguimos con esquemas da metade do século pasado?

E en función de iso, construímos estratexias de cambio ou nos conformamos con ter unha actitude postural estéril?

Co remate do franquismo, nos primeiros anos da transición, todo parecía indicar que o PCE, que durante a ditadura xogara un papel clave na resistencia e ademais tiña un forte tecido asociativo, ía ser predominante na esquerda nas primeiras eleccións fronte a un PSOE que se tomara unhas vacacións desde o 36 e que ademais non tiña presenza militante. Chegaron as primeiras eleccións e para sorpresa de todos o PSOE arraxou e o PCE sacou uns resultados menores.

A cultura anticomunista inculcada no franquismo e o financiamento alemá da socialdemocracia de seguro que tiveron algo que ver nos resultados, pero non explica nin a distancia entre ambos nin que nas sucesivas eleccións a diferenza se agrandara cada vez máis.

As voces se alzaron contra D’Hont e a lei electoral pero en realidade o culpable da derrota do PCE foi Gauss e a súa campá.

Poño este exemplo porque é moi clarificador, pero sen lugar a dubidas podería aplicárselle ao BNG na actualidade ou a calquera forza que perde o eixo central.

Fronte a frustración pódese pensar, como xa o fixeron moitos e moitas: a centrarse e a incorporarse á maioría silenciosa que esta próxima ao eixo da gráfica !

Non deixa de ser unha solución persoal pero isto significa renunciar a transformar a sociedade e cambiar o sistema, elemento central da esquerda.

Entón, que podemos facer para que o ‘príncipe das matemáticas’ non nos arruíne a revolución?

Aplicar unha estratexia que metodoloxicamente permita construír un maioría social para o cambio definindo as propostas económicas, políticas e culturais, que sexan susceptibles de mellorar a vida das persoas e de ser asumidas por unha maioría social.

Construír unha alternativa desde a esquerda pero para a atraer culturalmente á maioría, saltando da función gaussiana á hexemonia gramsciana.

Desterrando o sectarismo, o corporativismo e a marxinalidade na que se move a esquerda.

Construíndo unha esquerda moderna.

Poderáseme dicir, e non sen razón, que o termo moderno é etéreo. Así que tratarei de definilo.

Unha esquerda centrada na xustiza social da abundancia dos dereitos, unha esquerda liberadora da alienación das persoas, unha esquerda radicalmente democrática e de valores republicanos, unha esquerda enraizada nos retos ecolóxicos do planeta, unha esquerda incardinada nos intereses nacionais do noso pais.

Unha esquerda radicalmente emancipadora á vez que respectuosa coas persoas e a súa liberdade de conciencia.

Unha esquerda avanzada no ético e no estético. Disposta a escoitar e a aprender.

O nacionalismo galego ( ou sexa a esquerda en Galicia ) tivo nos anos trinta da man do Partido Galeguista de Castelao unha etapa de experimentación e innovación creativa que o situou nunha dinámica de hexemonía impensable. Nos noventa da man do BNG de Beiras cun crecemento espectacular case acada o obxectivo de gobernar e cambiar o pais ( non puido ser por factores internos e externos que se teñen comentado en máis dunha ocasión ). Agora compre construír o nacionalismo do futuro e para elo aqueles que estean dispostos a vertebralo deben ter en conta a experiencia recente, pero sobre todo a campá de Gauss.

O pensamento político ten marxe para a intervención pero esta non debería intentar poñer en cuestión a ‘lei da gravidade’ pois simplemente estaría abocado ao fracaso.

Problemas reais, solucións erradas

2011-01-14T18:05:00.006Z

Xoán Hermida

“Nos anos vinte, Korch, Gramsci e eu mesmo intentamos, cada un ao seu modo,

enfrontarnos co problema da necesidade social e coa súa interpretación mecanicista,

herdada da II internacional. Herdamos o problema pero ningún de nos – nin tan sequera

Gramsci que era o mellor dotado dos tres – soubo resolvelo.”

Georg Lukács

A un ano da celebración da Rolda de Rebeldía, e como parte do proceso de apertura á sociedade, celebrase a III Asemblea do Encontro Irmandiño. Unha nova cita para a esperanza nunha situación cada día máis complicada para a esquerda galega.

A esquerda galega despois dunha traxectoria difícil na transición (PSG/UPG - BNPG-PSG/UG/PCG - BNG/PSG-EG - BNG/EU-EG ) chegou a finais dos anos noventa a un alto grado de unidade e a unha importante capacidade de incidencia política e influencia institucional no sistema partidario galego.

A unidade respondeu a factores internos pero tivo moito que ver con ‘esixencias’ externas ( o modelo de democracia ‘fraguiana’ necesitaba para funcionar da máxima anorexia e a mínima pluralidade política). A incidencia e influencia respondeu a unha estratexia perfectamente elaborada desde o interior ( aínda que tamén foi favorecida polo descalabro dun PSdG falto de proxecto nacional e sen o propulsor que durante algún tempo representou o ‘felipismo’ ).

En todo caso o BNG convertese a finais da década dos noventa no referente plural da esquerda, mesmo para aqueles que non o votabamos, e creou expectativas importantes de cambio nos sectores máis dinámicos socialmente (labregos, traballadores, pequenos empresarios, profesionais liberais,... ), xeograficamente ( cun despegue clave nas grandes cidades chegando a gobernar tres e co-gobernar cinco das sete cidades galegas ) e tamén xeracionalmente ( claramente hexemónico entre a mocidade ).

Tras o ‘sorpasso’ algúns dirixentes do BNG e diversas personalidades da esquerda comezaron a albiscar un cambio de ciclo político e a necesidade de abordar un proceso irremediable de renovación do proxecto botado a andar no ano 82.

Evidentemente os problemas eran reais, pero a solucións foron erradas.

Hoxe a esquerda partidaria, de volta na oposición, perdeu a capacidade de creación de proxecto alternativo, distanciouse da súa base sociolóxica e, o que é peor, rachou as amarras que tiña cunha sociedade civil cada vez máis complexa e madura, e polo tanto máis esixente.

O BNG non é alleo á crise que a esquerda alternativa a nivel planetario ten e de seguro que os seus dirixentes non son responsables de todo o problema.

Para un psicanalista, que busca na infancia os problemas posteriores de desenvolvemento, a crise da esquerda tería ( e por suposto ten ) que ver co modelo de esquerda fraguado no programa de Gotha en 1875 para a fusión da socialdemocracia alemá e posteriormente exportado a todo o continente e mesmo alén do mar.

Pero nin tan sequera este modelo de esquerda eurocentrista, obreirista, corporativista e industrialista, foi impedimento para que coa lucidez dos dirixentes bolxeviques e nun acto de heterodoxia se levara adiante a máis grande e ambiciosa revolución da historia da humanidade corenta e dous anos despois.

Así que botando man da psicoloxía condutista-cognitiva deberiamos atopar os problemas en épocas moito máis recentes.

Sen dubida o papel que a esquerda alternativa, nomeadamente os partidos comunistas, teñen xogado desde o final da guerra mundial nun mundo bipolar este-oeste onde estiveron máis ocupados en manter o ‘status quo’ fora no este ou no oeste, no norte ou no sur , que en abrir procesos de renovación política interna e social é clave. O punto alxido deste papel 'conservador' foi a actitude defensiva coa que acolleron no pasado o movemento setentaoitista ou hoxe o movemento altermundista.

Pero tampouco imos a ir tan lonxe, pois aínda que moitos dos problemas que a esquerda a nivel global ten deberíase abordar solucionando estes precedentes, do que se trata de resolver son os problemas concretos que temos aquí e agora, e seguir reflexionando e abordando globalmente os que ten a esquerda a nivel global desde fai tempo e que se revelaron con toda a súa crueza coa caída do muro de Berlín.

Así que como diciamos máis arriba os problemas eran reais máis non o foron as solucións.

E cales eran eses problemas e que solucións erradas se lles deu?

O primeiro problema era do propio xenoma do BNG. Ao igual que os organismos modificados xeneticamente, basta un mínimo porcentaxe de introdución dun ADN diferente para que nese corpo se comecen a dar mutacións que afectan ao conxunto da súa estrutura.

Así, o modelo político e organizativo parecía funcionar pero unha minoría de ADN estaba a corromper o resto.

Cando na Rolda de Rebeldía, agora fai un ano, falei do sectarismo como ‘enfermidade infantil da esquerda galega’ parafraseando a Lenin, precisamente apuntaba a que o proxecto do BNG contiña na súa orixe corpos éstranos que o impedían relacionarse con naturalidade coa sociedade ata o punto de que todas as escisións xurdidas nestes anos do BNG actuaban como elementos autodestrutivos e destrutivos entre aliados próximos.

O segundo problema tiña que ver co papel da esquerda a hora de gobernar e construír maiorías. E máis que curioso que o líder do BNG naquel momento, Xosé Manuel Beiras, sexa as veces criticado por radical e outras veces por socialdemócrata.

O ‘sorpasso’ situou á esquerda en condicións de exercer á hexemonía e liderar o cambio, pero aquí deuse unha confluencia de intereses para que isto non ocorrera: intereses externos, de sectores monopolistas que non podían aceptar que houbera un goberno progresista encabezado pola esquerda, e intereses internos, sectores puristas máis preocupados en manter unha pose atractiva que en xerar un cambio.

O que non entendían - nin entenden - é que Xosé M. Beiras era á vez socialdemócrata e radical.

De seguro que si houberan lido a Gramsci houberan entendido como se constrúe un proxecto hexemónico nacional desde a esquerda ou como – isto é un interpretación libre miña – como se edifica un proxecto reformista táctico e estratexicamente revolucionario.

É curioso observar ao longo do tempo como autores coma Engels, Gramsci, Mariátegui ou Lucáks son utilizados coa mesma insolencia por reformistas que por esquerdistas, non entendendo en ningún dos dous casos a complexidade da súa poliédrica obra intelectual.

O terceiro problema ten que ver coa necesaria dimensión nacional dun proxecto transformador. Efectivamente o nacionalismo en termos ideolóxicos converteuse chegado un momento nunha lousa o suficientemente pesada como para non integrar as diversas sensibilidades de entender o país, pero unha vez máis – craso erro – en lugar de construír un proxecto nacional ‘soberanista’ desde a esquerda – descafeinouse a alma nacional do mesmo cun discurso ‘galeguista’. O termo máis confuso existente neste pais e no que teñen cabida desde os pais e nais da patria enterrados en Bonaval ata Fraga ou Baltar, pasando pola condesa de Fenosa ou Filgueira Valverde.

O cuarto problema era ( é ) de modernización do proxecto. A esquerda galega aínda ten que dar o paso de pobo a cidadanía, entendendo os seus intereses diversos e as súas preocupacións ecolóxicas, emocionais, afectivo-sexuais, solidarias, vitais,... non é unha cuestión de salarios ou de condicións materiais de vida, hoxe se trata de necesidades humanas diversas que impidan a alienación das persoas ( ‘a insoportable levedade do ser’ nunha sociedade post-industrialista e consumista ).

Ese é o gran reto da esquerda: o de conxugar a infinita liberdade individual coa máxima igualdade social.

Namentres isto non ocorra teremos un esquerda parlamentaria desorientada e unha esquerda radical fanatizada. Un por outro e a casa sen varrer.

Seguimos atentos

Dous xeitos curiosos de enfocar os ‘problemas sindicais’

2011-01-07T13:13:00.007Z

De todos é sabido como o emporio INDITEX é un autentico fortín para as demandas sindicais e laborais, fundamentalmente na súa produción deslocalizada no Sur, pero tamén aquí.

A pesar diso hai pouco a CGT foi quen de incorporarse á representación sindical en ‘Zara Logistica’. Dato este inicialmente positivo.

Curiosamente o pasado 20 de decembro a CGT de Galicia subía a súa web dúas novas aparentemente diferentes tanto na súa dimensión como no seu contido. Pode ser casualidade pero o estilo agresivo nun caso e condescendente noutro non deixa de ser máis que chamativo cando o que se trata é de ser agresivo coa organización AMARANTE Setem que leva tempo sendo molesta para os intereses dos negocios do señor Amancio Ortega.

Non é motivo deste breve Post clarificar as falsidades que xa AMARANTE Setem ten desmentido en diversos comunicados sobre os datos que desde a CGT (e máis da CUT) se verten sobre ela.

En todo caso resulta cando menos pouco estético subir a web no mesmo día dúas novas: unha sobre a ‘explotación patronal’ en Amarante e outra sobre o ‘acordo regulador das condicións laborais’ en Zara Logistica.

Cando menos da que pensar, ou alomenos desde a central sindical deberíase coidar o aspecto estético, tendo en conta que vivimos momentos no que o sindicalismo polo seu corporativismo sofre un grande descrédito entre a cidadanía.

Hai unha cousa que se chama proporcionalidade e a ninguén se lle escapa que de seguro son peores as condicións laborais en ZARA que en AMARANTE; que nos últimos catro meses AMARANTE ten sufrido campañas de intoxicación, concentracións diante dos seus locais, pegada de carteis insultantes, namentres que o amigo Amancio nin tan sequera acaba de notar a nova incorporación no seu comité de empresa.

De seguro que faise necesario urxentemente algo máis que repasar o concepto de plusvalía, que tamén.

ver enlaces do 20 de decembro de 2010 na web da CGT-Galicia

http://www.cgtgalicia.org/2010/12/concentracion-contra-a-explotacion-patronal/

http://cgtzara.blogspot.com/2010/12/acordo-regulador-das-condicions-de.html

De novo as labregas

2010-12-20T00:20:00.003Z

Coa Sala Mozart do Auditorio de Galicia literalmente desbordada presentouse o libro de Tareixa Ledo “Lidia Senra Rodriguez. Historia de un liderazgo entrañable”, onde se fai un repaso do salto que para a conciencia feminista e labrega supuxo a etapa no que Lidia Senra estivo ao fronte da secretaria xeral do SLG e máis aló no papel que as mulleres labregas están a xogar na defensa da terra e da dignidade do país, cun equipo actual do sindicalismo agrario marcadamente feminino encabezado por Carme Freire.

O acto de presentación do libro da editorial Laiovento converteuse nun acto de reivindicación do papel da muller labrega e moitas delas presentes durante o mesmo aportaron cos seus relatos unha forza e tenrura que aínda nos sorprende e emociona no mundo da loita política e social.

Hoxe existen amplos sectores sociais enfrontados coa globalización capitalista, tanto nos seus aspectos sociais coma na defensa de diversas soberanías: ambientais, alimentarias, produtivas, lingüísticas...

E son as labregas as que están a xogar un papel de argamasa indispensable para unha acción global.

Non esquezamos que os pequenos labregos e labregas, a pesar do proceso de agroindustrialización impulsado polas grandes multinacionais de distribución, son e seguen a ser os que nos dan de comer.

Hoxe a batalla polo cambio social estase a dar fundamentalmente no campo, desde Brasil a Galicia, pasando por Ecuador ou pola India.

Seguramente sexa o artigo de Xoán Carlos Carreira, publicado en Vieiros quen mellor recolla a transformación efectuada dentro do SLG na etapa de Lidia como Secretaría Xeral.

( reprodución a continuación do artigo de Xoán Carlos Carreira con data 27/11/2007 )

Lidia Senra, o rural galego e os novos camiños

Lidia Senra deixou de ser a secretaria xeral do SLG. Pode ser momento de valorar a súa figura, mais eu non o vou facer, porque o meu escrito seria tachado, con razón, de subxectivismo, característica aínda non ben vista a pesares dos aspectos positivos que ten. Xa que logo, espero que Lidia me permita utilizala de pretexto para unha cantas reflexións.

Hai 19 anos, o SLG facía da loita contra as cotas e a defensa do sector lácteo case a súa única razón de ser e era axeitado facelo así. Hoxe defende o control da produción e é axeitado facelo así. O que ocorre que este pais xa non é o de hai vinte anos. Daquela había case que medio millón de persoas no rural e hoxe hai “voluntarios/as” vixiando os montes. Culminouse a brutal e silenciosa reconversión agraria. O actual sector lácteo, dende o meu punto de vista xa non pode ser motor do desenvolvemento agrario do futuro. Estamos á espera de que se formulen propostas para o século XXI e se emprenda un novo camiño onde se cadra nos decataremos de que o que descartamos por vello e atrasado pode ser agora moderno e innovador. Este é un dos maiores retos da sociedade galega en xeral, do SLG e, en particular, da súa nova dirección.

Cando me tocou propoñer a Lidia Senra, no Comité Central da UPG, como secretaria xeral do SLG ( daquela as cousas eran así e agora.... ), unha amable compañeira da Galiza urbana do sur que estaba ao meu carón (infatigable naquel tempo nos seus intentos de que nos preocupásemos máis da problemática da muller) dixo (máis ou menos): “Mira estes do rural, ao calado, véñennos coa proposta dunha muller”. Como ademais das palabras hai que interpretar o ton, eu ( non sei se acertadamente) quedei con dúas ideas: a compañeira valoraba positivamente o feito de que propoñeramos a unha muller, pero ao mesmo tempo a súa sorpresa, translucía a visión do rural como un sector pouco “progresista” e polo tanto resultáballe raro que fixeramos unha proposta desta caste. Lembro a anécdota porque teño a sensación (de novo o subxectivismo) de que esta visión segue a ser xeralizada. Sen embargo nada mais lonxe da realidade. Hoxe o SLG está a avanzar explícita ou implicitamente os grandes temas de debate que o nacionalismo galego debe afrontar neste comezo de século .

Cando Lidia Senra asume a secretaria xeral do SLG, a organización que vai dirixir, na práctica, aínda non deixara de ser totalmente a fronte agraria do BNG. Agora vén de dar o relevo na secretaria xeral dunha organización que, dende o meu punto de vista, por primeira vez na súa historia, responde na realidade ao seu nome de Sindicato Labrego Galego. Un logro histórico do seu núcleo dirixente e do conxunto do Sindicato que espero que non tardemos en valorar.

Comisións Labregas e UPG
Hai que lembrar que as Comisións Labregas ( SLG ) nacen creadas dende a UPG e “tuteladas” polos CALL (Comités de Axuda á Loita Labrega), unha organización de funcionarios/as, estudantes, curas, mestres/as, ...que na práctica exercía a dirección.
Mais tarde na etapa máis dura para o nacionalismo, o SLG quedou reducido a unhas siglas. Mesmo o seu primeiro secretario xeral continuou legalmente como tal durante anos despois de ter dimitido. Neses anos 80 fomos os “colaboradores” e “colaboradoras” os que mantivemos a actividade e tomabamos as decisións, porque, na practica, non existían órganos de dirección .

Comézase a reconducir a situación coa elección de Emilio López Pérez como secretario xeral, mais no substancial os “colaboradores” seguimos dirixindo o SLG. Apenas existen locais ou se comparten co BNG ou a CIG . A actividade está practicamente reducida a Lugo e, en menor medida, a Ourense. Esta é a situación cando un grupo de persoas con Lidia Senra como referente na Secretaria Xeral asume a dirección do SLG. Nestas case que dúas décadas o SLG ten evolucionado desde o punto de vista organizativo de xeito contrario á maioría das organizacións sindicais que, nacidas da clase obreira ou campesiña, cada vez se van baleirando máis de obreiros ou labregos nos seus órganos de dirección, substituídos por liberados/as que, moitas veces, nin sequera teñen pasado pola experiencia dun centro de traballo. Pola contra no SLG dáse o proceso inverso, os “colaboradores” ou son substituídos por labregos/as na dirección ou eles/as mesmos/as comezan a traballar en explotacións agrarias. Deféndense, xa que logo, non só posicións ideolóxicas, senón tamén intereses económicos que é para o que naceron e para o que existen os Sindicatos.

Pero ao incorporar aos/as verdadeiros/as protagonistas á dirección (os labregos e labregas), estes aportan a súa ideoloxía e nalgúns casos pertencen ao partido amplamente maioritario no rural (o PP). Vaia por deus!. O que sen dubida é un mérito do SLG, foi duramente criticado. Agora, dende o nacionalismo, hai cada vez máis voces que reclaman tender esas pontes que o SLG ven facendo dende hai tempo.

Necesidade de independencia
A medida que o SLG ía converténdose nun verdadeiro Sindicato, tamén ía deixando a tutela e ganando independencia. Isto, que é fundamental para articular a sociedade civil, non acaba de ser ben visto dende as organizacións políticas que, nunha visión excesivamente curtoplacista, non se decatan que a independencia non só é indispensable para que un proxecto poida sobrevivir a longo prazo senón absolutamente necesaria para que a crítica sirva realmente para un control da acción de goberno e/ou para que o apoio á mesma teña credibilidade. En resumidas contas para que haxa capacidade de interlocución social. O Congreso do SLG amosou que os labregos/as, herdeiros/as dunha vella sabedoría, xa non aceptan inxerencias e quen, pola súa historia ou posición, se crea no dereito de facelo debería sacar conclusións e reflexionar.

Durante anos (xa dende a transición ) o SLG tentou unha articulación estatal a traveso da creación dunha coordinadora das organizacións agrarias da cornixa cantábrica que non chegou a callar. Os sindicatos agrarios cataláns sempre estiveron integrados na COAG (Coordinadora de Organizacións Agrarias do Estado Español) e os dirixente vascos, a maioría do entorno de HB naquel momento, optaron finalmente polo pragmatismo e tamén se integraron. Foi entón cando o SLG deu un paso moi arriscado e chegou a acordos preferenciais coa COAG conseguindo durante moitos anos manter o difícil equilibrio, sempre inestable e cambiante no tempo, entre a independencia na toma de decisións en asuntos propios e coordinación máis aló do ámbito nacional. Agora formulase cómo manter este equilibrio para os próximos anos. Mais tarde integrouse na CPE (Confederation Paysanne Europenne - Sindicato de ámbito europeu) e iso deulle unha presenza moi importante en Bruxelas. Desde o meu punto de vista, nos temas agrarios, a presenza directa de Galiza nos órganos de decisión comunitarios, na Comisión Europea, foi sempre máis significativa por esta vía que por calquera outra, mesmo cando o nacionalismo tivo representación no Parlamento Europeo.

A proxección internacional de Lidia Senra
Lidia Senra foi membro da Comisión Executiva da CPE e hoxe é a representante de Europa na Comisión Internacional de Mulleres de Vía Campesiña onde outros membros da dirección do SLG ocupan tamén postos de responsabilidade. Vía Campesiña é unha unión de sindicatos labregos a nivel mundial que agrupa a máis de 40 millóns de afiliados/as e que ten un peso moi importante no movemento altermundista e nos foros sociais. Creo (espero non esquecerme de ninguén) que ningunha persoa vencellada ao nacionalismo político e sindical galego ten un posto de tanta relevancia a nivel mundial, mais a penas se lle da importancia, non só polo conxunto da sociedade galega senón, o que é peor, pola base social dese nacionalismo . Mesmo cando Xosé Ramón Cendán foi detido en Hongkong resaltouse que “estaba alí” mais non o seu papel dirixente. ¿Por qué? ¿Non nos interesa o movemento altermundista – noutros tempos chamariámoslle antiimperialista ? ¿Teriamos a mesma actitude se foran outros “líderes” os que estiveran nun posto a metade de relevante?

As consecuencias obxectivas desta práctica do SLG son evidentes. O aumento da presenza de Galiza e posibilidade da defensa directa dos seus intereses a nivel estatal, europeu e mundial. Pero ao mesmo tempo perfilou posicionamentos ideolóxicos que xeran contradicións non só con outras organizacións do mesmo ámbito senón tamén internas. A defensa dun modelo de agricultura familiar sostible e da soberanía alimentar pode chocar en aparencia coa necesidade de defensa de intereses inmediatos do sectores como o do leite inmersos nun modelo produtivo ultraintensivo e exportador.

Agora o SLG volve tomar a iniciativa ideolóxica apostando claramente pola agroecoloxía. Neste caso, como noutras moitos, o SLG fai propostas de longo alcance asumindo posicións mais propias de organizacións políticas mentres que estas vense máis preocupadas de ofrecer propostas no curto prazo. Aínda que tamén ocorre a contrario non deixa de ser unha transgresión interesante para a análise.

O SLG coas súas formulacións sitúa enriba da mesa, de xeito implícito ou explícito, un debate que tarde ou cedo terá que abordar o nacionalismo galego e que enlaza, dende outro punto de vista, con posicionamentos de determinados sectores do nacionalismo catalán ou vasco. ¿Debe ser o nacionalismo galego unha opción de portas para dentro ou a súa alternativa pode e debe contribuír a articular o mundo máis aló de Galiza?

Esperanza
Aínda que unha resposta pouco reflexiva diría que non son contraditorias, estas dúas formulacións non sempre se poden casar. Hai moitos temas onde se xeran contradicións. Xa me referín ao caso da agricultura, mais tamén temos o da pesca e a esquilmación dos caladoiros, ou as infraestruturas. Por exemplo, nunca pensei ver como o nacionalismo fai da execución dunha rede viaria e de ferrocarril que aumenta a nosa dependencia con Madrid unha das súas prioridades. E iso, entre outras razóns, ocorre por pensar só en termos localistas e non ter unha proposta global diferente para o conxunto do Estado

Na práctica, o SLG está sementando os interrogantes claves, facendo aparecer esas dúbidas que nunca deben faltar entre quen quer cambiar algo nesta sociedade. O rural, outra vez ao calado, está abrindo novos camiños que este país terá que explorar algún día. Oxalá nos decatemos de que é fundamental facelo máis cedo que tarde.

Remato xa as reflexións cun convencemento. A pesares de terse producido durante o período máis duro da reconversión agraria, a etapa do SLG que conduciu a actual dirección con Lidia Senra como secretaria xeral, cos seus acertos e os seus erros, foi enormemente positiva para este país. É sorprendente ver como un proxecto que se reclama continuista espertou tanta esperanza e ilusión neste congreso axudado, iso si, por un discurso realmente innovador, pola forma e polo fondo, da súa nova secretaria xeral, Carme Freire. Oxalá que as únicas preocupacións do Sindicato sexan as derivadas da contratación social do seu proxecto.

A proposito da visita de Ratzinger ou sobre o activismo e o pensar

2010-11-08T00:49:00.007Z

“Non podes resolver un problema coa mesma
clase de pensamento que o produciu”. Albert Einstein

Xoán Hermida

A visita de Benedicto XVI ten posto de releve a existencia dunha sociedade plural, laica e moderna allea á mesma, que nin se mobiliza en masa para escoitar ao sucesor de San Pedro e aínda menos o fai na súa contra.

Isto que non deixa de ser descritivo, pode servir para que reflexionemos uns e outros, cristiáns e ateos ( inclúo neste apartado aos agnósticos aínda que non sei moi ben porque ) sobre o papel de cada quen na sociedade contemporánea.

Resulta obvio que hai motivos suficientes para ser críticos coa evolución do cristianismo desde que deixou de ser a mensaxe teolóxica de Xesús de Nazaret para pasar a converterse noutra proposta.

Non me refiro soamente as desviacións do mensaxe orixinario de Cristo senón en termos filosóficos do materialismo dialéctico ( que profeso e que a estas alturas non sei se é convinte confesalo ) do papel que as filosofías idealistas, e en concreto as relixións, teñen desenvolvido para manter o “statu quo” ou para controlar e dominar aos sectores desfavorecidos da poboación, eliminando do seu imaxinario a posibilidade de cambio en vida e emprazándoos a un mundo mellor despois da morte.

Pero seriamos inexactos se situaramos no cristianismo algúns dos seus elementos conceptuais máis reaccionarios. Os primeiros cristiáns non pasaban de ser unha corrente popular e crítica fronte ao poder teolóxico establecido no seu tempo. A evolución posterior da igrexa ten moito que ver co seu “agiornamento” co poder e sobre todo a súa base filosófica na idade media coa reinterpretación que de Platon e Aristóteles fixeron os escolásticos, en particular Agustín de Hipona e Tomas de Aquino. Igualmente hoxe a base filosófica do papado de Benedicto XVI bebe fundamentalmente do pensamento idealista transcendental de Inmanuel Kant, que paradoxicamente era luterano e non católico.

Pero diante deste plantexamento filosófico a esquerda, e máis concretamente a esquerda que se di marxista e polo tanto materialista no sentido filosófico, que esta a propor ?

A esquerda leva medio século sumida nunha fonda crise política e organizativa. Os modelos sociais que propón non convencen a case ninguén e as estruturas organizativas para o cambio volvéronse inútiles para mudar o sistema.

Isto se ten visualizado con toda a súa crueza nesta etapa de crise sistémica na que estamos inmersos. A esquerda ten abandonado de xeito vergoñento as súas propostas económicas, entendidas estas no senso amplo – sociais, ecolóxicas, urbanísticas, ...- e se refuxia en “batallas” marxinalizadas e en guetos minoritarios que é precisamente onde o sistema quere que estea.

Abandonou fai tempo toda perspectiva de cambio porque, a excepción de América Latina, ten renunciado á lideranza dunha maioría social, onde por suposto entran varios sectores sociais e algúns de tradición e fe cristián.

Quero facer aquí un paréntese para recordar o importante papel que na Italia de posguerra tivo o concepto do “agiornamento” para rachar a hexemonía da dereita nun país onde a Democracia Cristián tiña profundas raíces ou en América Latina o papel clave que esta a xogar a teoloxía da liberación e os movementos cristiás de base nos procesos de mudanza.

Pero volvamos ao tema da crise da esquerda.

O que é máis grave é que desde antes da guerra mundial a esquerda non ten reflexionado a fondo sobre os cambios nas nosas sociedades e nas demandas materiais e espirituais das persoas condicionadas cada vez máis por un modelo desenvolvista e utilitarista.

A esquerda ten sido abandonada polos filósofos.

Os últimos grandes filósofos da esquerda, exceptuando a corrente estruturalista durante o movemento do sesentaoitista, teñen sido os filósofos da praxe, o italiano Antonio Gramsci e o hungaro Georg Lukács, ambos preocupados polo carácter humanista do marxismo e pola hexemonía social e o papel da democracia no socialismo.

Non é de estrañar que con este panorama os filósofos de moda nas facultades de filosofía sexan existencialistas como Martin Heidegger ou Hans-Georg Gadamer.

Os filósofos materialistas inexistentes foron sustituidos, e menos mal, por físicos e investigadores científicos como Stephen Hawking.

Perdida a batalla da política económica e da filosofía a tendencia natural é a refuxiarse no cotiá e no activismo “desbordante”.

E si as cousas non foran por aí ?

O activismo necesario require de lectura, reflexión e meditación. Por que en lugar de adicarlle o 80% do tempo ao activismo ( obviamente excluídos deste esquema os esquerdistas de café ou de facebook ) e o 20% á reflexión e o análise, invertemos a tendencia e adicamos o 20% ao activismo e o 80% a pensar. Aínda que so sexa durante o actual período “post-traumatico” que nos tocou viver. Ademais o pensamento crítico tamén é sin dubida un exercicio de activismo.

Vivimos tempos que non parecen propicios para o cambio. Seria eses que na dialéctica chámanse período de acumulación de forzas previo a un futuro novo salto cualitativo ou un período que en física cuántica tería que ver cun estadio anterior a unha “cadea de emerxencia”.

Pensemos que ao mellor ao igual que aos cristiáns o noso marxismo non ten nada que ver cos plantexamentos primixenios nin de Marx nin de Engels.

De non ser así creo que seguiremos por algún tempo máis de vitoria en vitoria ata a derrota final.

Vitória ! E agora ?

2010-11-05T14:49:00.002Z

Brasil de Fato. Editorial 03/11/2010

Não há motivos para duvidar que a mulher que derrotou o tucano José Serra não medirá esforços para dar continuidade à política econômica do atual governo

O que os movimentos sociais podem esperar do governo de Dilma Rousseff, que inicia em janeiro de 2011? Nada além daquilo que foi o próprio mote da sua campanha eleitoral: a continuidade do governo Lula. Não há motivos para duvidar que a mulher que derrotou o tucano José Serra nestas eleições não medirá esforços para dar continuidade à política econômica do atual governo, tentando promover crescimento econômico com distribuição de renda. Até onde isso será possível, sem atingir os interesses das grandes fortunas, que também foram beneficiadas por essa política econômica, e sem promover as reformas estruturais na economia e na política, essenciais para impulsionar a distribuição da riqueza e consolidar uma democracia em nosso país? Ir além das políticas assistenciais, um imperativo neste momento, significará confrontar os interesses dos que monopolizam a renda e a riqueza brasileira.

A presidenta eleita assegurou, durante a campanha, que a reserva petrolífera do pré-sal pertence ao povo brasileiro e a riqueza gerada será utilizada para erradicar a miséria e em investimentos nas áreas sociais da saúde, educação e saneamento básico. Enganam-se os que pensam que as transnacionais do petróleo e o capital internacional irão respeitar os 56 milhões de brasileiras e brasileiros que votaram a favor dessa proposta política. A rapinagem internacional encontrará em setores da elite brasileira, tão bem explicitada em torno da candidatura do tucano derrotado, o apoio necessário para tentar apoderar-se de mais essa riqueza natural brasileira. Não faltarão experts em economia, jornalistas, comentaristas políticos, parlamentares e lideranças partidárias defendendo, sempre com a empáfia do conhecimento das elites, que o país não tem condições nem capacidade para gerenciar o pré-sal. Melhor será, de acordo com o aprendizado de 500 anos dessa elite nacional entreguista, deixar que os grandes grupos econômicos internacionais o explorem. A presidenta Dilma Rousseff, cumprindo sua promessa eleitoral, terá uma oportunidade histórica para derrotar esses setores entreguistas das nossas riquezas e assegurar ao povo brasileiro o pagamento de uma dívida social que perdura há cinco séculos.

Dificilmente a candidatura de José Serra teria o êxito de disputar o segundo turno eleitoral se não fosse o desavergonhado e imoral suporte que recebeu dos grandes grupos de comunicação. Estes tornaram-se o grande partido político de oposição ao governo Lula. Aproveitaram-se do período eleitoral para fazer uma verdadeira luta de classes em defesa de suas bandeiras políticas mais conservadoras e direitistas. Não hesitaram em adotar candidaturas que se dispunham a fazer coro aos ataques ao governo e à sua candidata, em troca de alguns minutos de exposição nos noticiários.

Já não é mais possível pensar no fortalecimento da democracia sem mexer no oligopólio das comunicações em nosso país. É bem-vindo o Plano Nacional de Banda Larga, um serviço público que democratizará a informação através da internet. E, felizmente, alguns Estados já estão discutindo uma legislação própria que assegure um controle social sobre os meios de comunicação, como estabelece a Constituição Federal de 1988. Mas é preciso enfrentar os grupos empresariais do setor, seis ou sete famílias, que monopolizam a produção e a divulgação das informações.

Não se trata de censurar a imprensa. Mas, sim, de assegurar ao povo brasileiro o direito de se informar e se comunicar. Direito que está acima dos interesses particulares dos proprietários dos meios de comunicação. Este poderio, não enfrentado pelo governo Lula, precisa ser confrontado com as vozes vindas da Conferência Nacional de Comunicação e com uma legislação apropriada e atualizada, que atenda os interesses da sociedade brasileira.

As trapalhadas do Poder Judiciário, durante o processo eleitoral, apenas atestam a necessidade de promover mudanças nessa esfera do poder político. O Brasil deve ser um dos únicos países onde o título de eleitor não é documento suficiente para o cidadão votar. Por indefinição do Supremo Tribunal Federal (STF), milhares de eleitores votaram em candidatos que não sabiam se estavam aptos ou não a receber esses votos, por estarem incluídos no projeto de lei “ficha suja”. Votaram e tiveram seus votos anulados por decisão do Judiciário. Ver um dos ministros do STF, Gilmar Mendes, receber um telefonema de José Serra durante a votação da corte, para interferir nessa decisão, foi o ápice dessas trapalhadas. Reformular a estrutura do Judiciário, limitar os mandatos nas cortes judiciais, democratizar o mecanismo de escolha de seus membros, criar e fortalecer instrumentos de controle da sociedade sobre o Judiciário, são algumas bandeiras que fazem parte da agenda política do país neste momento.

São estes alguns dos desafios que o novo governo, liderado por uma mulher – pela primeira vez na nossa história republicana – terá que enfrentar. Os interesses contrários serão fortíssimos. As forças reacionárias e de extrema direita, que hibernavam desde o fi m da ditadura militar, reapareceram com vigor na disputa eleitoral deste ano. Mostraram que não há limites éticos e legais para se fazer ouvir. As baixarias da campanha, onde o tucano Serra foi um desmiolado porta-voz, mostrou a força desse segmento social e do que são capazes.

Enfrentar esses desafios exigirá da presidenta clareza política e muita força de vontade. O respaldo vindo das urnas, infelizmente, será insuficiente para se contrapor aos interesses do capital, à elite entreguista e às forças direitistas. A base parlamentar, na sua maioria, é mais suscetível aos interesses particulares do que ao programa vitorioso nas eleições. Alguns membros do próprio partido da candidata eleita, e próximos a ela, dão a impressão de que estariam mais à vontade nas fileiras tucanas do que defendendo suas propostas governamentais em defesa dos mais pobres.

Assim como foi determinante no segundo turno das eleições, os movimentos sociais, sindicais e estudantis, as pastorais sociais, os comunicadores progressistas que ocuparam um importante espaço na internet precisam ir às ruas durante estes próximos quatro anos. Somente a mobilização popular, preservando sua autonomia frente ao governo, será capaz de assegurar novas conquistas e frear as forças direitistas que afloraram desse processo eleitoral

Manifesto das 10 razóns para pechar as térmicas de carbón tamén aqui e agora

2010-10-15T15:11:00.012+01:00

As organizacións e persoas asinantes opómonos ao decreto estatal que favorece a queima de carbón español nas centrais térmicas, mais non porque prexudique as centrais de Meirama (GAS NATURAL FENOSA) e As Pontes (ENDESA), que usan só carbón importado desde 2008. Rexeitámolo porque o carbón é o combustible fósil máis contaminante, o primeiro que habería que substituír. Por iso, non queremos en ningún lugar centrais térmicas que xeren electricidade sucia a partir de carbón. En Galicia tampouco. Eis dez boas razóns para pechar canto antes as centrais térmicas de carbón das Pontes e de Meirama:

1. Son enormes fábricas de cambio climático. Con moita diferenza, son as centrais eléctricas máis intensivas en emisións de dióxido de carbono (CO2), o principal gas causante da mudanza climática, o problema socioambiental global máis preocupante, do que Galicia tampouco se libra. Durante 2009 emitiron 0,9 toneladas de CO2 por MWh de electricidade xerado, dúas veces e media máis que as centrais de ciclo combinado. O uso exclusivo de carbón de importación a partir de 2008, logo do esgotamento das minas situadas ao seu pé, diminuiu as emisións directas un 13%, pero incrementou as indirectas debidas ao transporte do carbón.

2. Incrementan a débeda de carbono. Unha débeda ignorada e non recoñecida, que contraemos cos países empobrecidos polo noso exceso de emisións de CO2 e outros gases causantes da crise climática, que ameaza sobre todo aos países máis desfavorecidos. As emisións anuais por habitante de Galicia (10,6 toneladas en 2008) son insustentables e moi superiores ás emisións medias mundiais. Durante 2008, último ano para o que hai datos oficiais, case o 25 % das emisións galegas procederon da xeración de electricidade con carbón, que foi a maior fonte de todas.

3. A minería de carbón pode ser moi destrutiva. A extracción de lignito nas minas das Pontes e de Meirama ten provocado un impacto brutal. Agora estamos a externalizar esa destrución, trasladándoa a países como Indonesia, un dos estados do mundo máis ricos en diversidade biolóxica.

4. Elevan a pegada ecolóxica. Coma o resto dos países chamados desenvolvidos, Galicia consome recursos naturais e xera residuos moi por riba do que lle correspondería pola súa poboación, axudando a exceder a biocapacidade renovable do planeta. A iso contribúen de xeito moi destacado as emisións de CO2 das centrais térmicas de carbón, parte de cuxa produción expórtase ao resto da Península Ibérica, co cal estamos a “importar” emisións de CO2 e outros impactos asociados ao consumo eléctrico fóra de Galicia.

5. Deterioran a calidade do aire. A pesar da diminución das emisións atmosféricas como resultado do uso de carbón de importación menos contaminante, non debemos perder de vista que as centrais térmicas de carbón seguen sendo as principais fontes en Galicia para varios contaminantes diferentes do CO2 con efectos a escala local. Durante 2009 superáronse valores recomendados pola Organización Mundial da Saúde (OMS) para concentracións no aire de dous dos principais contaminantes nas áreas de influencia destas centrais: ozono troposférico (As Pontes) e partículas (Meirama).

6. A descarga e o transporte do carbón degradan o ambiente. Minimizar a exposición da poboación ás molestias asociadas á descarga do carbón para as térmicas foi un dos principais motivos invocados para a construción dos impactantes e custosísimos portos exteriores de Ferrol e A Coruña (separados a penas 17 km). A descarga do carbón en porto, e o seu transporte até as centrais (en camións, no caso das Pontes) xera contaminación atmosférica e acústica. A pesar da construción da “Medusa” no porto da Coruña para minimizar o impacto no aire das descargas de carbón, no barrio próximo dos Castros superouse durante 2009 o valor medio anual de presenza de partículas no aire recomendado pola OMS.

7. Acentúan a dependencia enerxética externa. Galicia depende moitísimo da importación de materias primas enerxéticas (máis do 99% destas son combustibles fósiles: carbón, petróleo e gas natural). Esta dependencia enerxética externa acentouse aínda máis desde que as térmicas usan só carbón de importación, pasando do 77,3% da enerxía primaria en 2007 ao 86,2% en 2008.

8. Son moi ineficientes. As centrais térmicas de carbón, responsables dun 15% do consumo de enerxía primaria en 2008, presentan un rendemento de tan só o 37% na transformación da enerxía primaria do carbón en electricidade. É dicir, consomen en forma de carbón perto de tres veces máis enerxía da que obteñen en forma de electricidade. Substituír totalmente a electricidade do carbón por electricidade renovable, ou incluso pola procedente de ciclos combinados a gas natural (cun rendemento do 50%), suporía un importante aforro de enerxía primaria.

9. Son innecesarias para atender o consumo eléctrico galego. As mudanzas operadas no “mix eléctrico” galego durante os últimos anos (crecemento da eólica, ciclos combinados) fixo que durante 2009 a electricidade xerada polas térmicas de carbón (7.433 GWh) fose só un pouco superior á exportada a Portugal e ao resto do Estado español (6.760 GWh). Para satisfacer só o consumo eléctrico galego, hoxe estariamos en condicións de prescindir a curto prazo das térmicas de carbón.

10. É mellor un modelo enerxético sen carbón. Se non se parte de visións condicionadas por intereses particulares e a curto prazo, estamos convencidos de que a opción enerxética máis vantaxosa desde o punto de vista social e ambiental é decrecer o consumo de enerxía e expandir as renovables de xeito respectuoso co territorio, de forma que poidamos prescindir canto antes dos combustibles fósiles, comezando polo máis sucio, o carbón. Canto maior sexa a achega do carbón, máis sucia e máis ineficiente será a produción de electricidade.

Se aspiramos realmente a unha Galicia sustentable e solidaria, non se pode defender calquera actividade económica e o emprego polo emprego, independentemente das consecuencias socioambientais a escala galega e global, e a curto e a longo prazo. Por suposto, é necesario considerar os prexuízos sociais que conlevaría o peche definitivo das térmicas de carbón e encaralos eficazmente a través de medidas de protección social, de formación e de xeración de alternativas sustentables de emprego. Estamos certos de que unha transición -xusta para os traballadores e traballadoras e para as comarcas afectadas negativamente- cara a un modelo enerxético sustentable, baseado no aforro e nas renovables, suporía grandes beneficios para o conxunto da sociedade, tamén no eido do emprego. Os intereses de dúas multinacionais enerxéticas, ou uns centos de empregos, non deberían ser un impedimento para pechar as industrias galegas máis insustentables.

Amigos da Terra, Ecoloxistas en Acción, Federación Ecoloxista Galega (FEG)*, Greenpeace, Rede Galiza non se Vende (RGNV)**, Sociedade Galega de Historia Natural (SGHN) e Verdegaia.

*A FEG está formada por Asociación para a Defensa Ecolóxica de Galiza (ADEGA), Asociación para a Defensa da Natureza do Condado (ADENCO), Asociación pola Defensa da Ría de Pontevedra (APDR), Asemblea do Suído, Colectivo Ecoloxista do Salnés (CES), Coto do Frade, Guerrilleiros das Fragas, Grupo Naturalista Hábitat, Luita Verde, Movemento Ecoloxista da Limia (MEL), Naturviva, Néboa, Niño do Azor, Oureol, Vaipolorío, Verbo Xido, Verdegaia e Xevale.

** A RGNV está integrada por A Cova da Terra, A Fouce de Ouro, Agrupaçom de Montanha “Águas Limpas”, Amarante-Setem, Amigos da Terra , Anduxía - Plataforma para a conservación e rexeneración do litoral de Bueu, Arredemo, Assembleia aberta do local social Baiuca Vermelha,Asemblea do Suído, Asociación Cultural e Veciñal O Tombo de Ardán (Marín), Asociación pola defensa do Parque Rosalía de Lugo, Asociación O Carballal, Asociación Sagres, Associaçom Cultural A Gentalha do Pichel, Bouzas Móvete,Burla Negra, Caleidoskopio, Colectivo de acçom global Fugaemrede,Colectivo Arraianos, Colectivo Ártabra 21,Colectivo Berra Val Miñor, Comisión Veciñal contra a Macrodepuradora do Lagares, Comité Cidadán de Emerxencia para a Ría de Ferrol, Comité de Defensa das Rías Altas, Colectivo Nacionalista de Marín, Coordinadora de Crentes Galeg@s,C.S. A Revolta, C.S.A. Atreu, Drosera, Eirado, Erva, Federación Ecoloxista Galega, Foro Social de Cangas, Foro Social Temos Dereito a Saber “O Ribeiro”, Fundación Galicia Verde, Fundación Sen Esquencer, Fusquenlla, Grupo de Axitación Social (Vigo), Luita Verde, Maribolheras Precarias, O Cruceiro de Mehá, O Fervedoiro, Ortigueira Sostible, Pallas@s en Rebeldía, Plataforma Cidadá “Cultura si, mausoleo non”, Plataforma Contra a Variante Interior de Noia, Plataforma Contra o Viaduto e a Variante de Outes, Plataforma Medioambiental de Corrubedo, Plataforma pola Defensa do Patrimonio Cultural de Quilmas, Plataforma pola Defensa da Ría de Ribadeo, Plataforma polo Desenvolvemento Socioeconómico de Chantada, Rede de Dereitos Sociais, Redes Escarlata, Salvemos Monteferro, Sociedade Cultural e Desportiva do Condado, Sociedade Cultural Madia Leva!,SOS Courel, SOS Serra da Groba,Unión Libertaria,Verdegaia e Verduxo.

Asinantes a título individual:

Xosé Manuel Beiras (catedrático de Estrutura Económica da Universidade de Santiago), Lino Braxe (actor, director de teatro e escritor), Pedro Brufao (Profesor de Dereito Administrativo da Universidade de Estremadura, activista de defensa dos ríos), Quico Cadaval (actor e director de teatro), Francisco Castro (escritor e profesor), Lupe Ces (militante feminista), Comba Compay (actriz e xornalista), Xoán Ramón Doldán (profesor do Departamento de Economía Aplicada da Universidade de Santiago e ex-director do Instituto Enerxético de Galicia da Xunta), Eduardo Estévez (escritor), García Mc (membro do Colectivo Hip Hop Dios Ke Te Crew), Guillerme Ignacio (músico), Suso Lista (actor e guionista), Francisco Macías (director de Edicións Positivas), Pablo Meira (profesor do Departamento de Teoría da Educación e membro do grupo de investigación Pedagoxía Social e Educación Ambiental da Universidade de Santiago), Olga Novo (poeta e ensaísta), Xacobe Meléndrez (fotógrafo), Víctor Mosqueira (actor), Marcos Helly Orsi (actor), Xabier Pontevedra (Profesor do Departamento de Edafoloxía da Universidade de Santiago), Manuel Rivas (escritor), Sechu Sende (escritor), Xavier Simón (profesor do Departamento de Economía Aplicada e membro do grupo de investigación en Economía Ecolóxica e Agroecoloxía da Universidade de Vigo), Paco Souto (poeta), Carlos Taibo (profesor do Departamento de Ciencia Política da Universidade Autónoma de Madrid), Ramón Varela (doutor en Ciencias Biolóxicas pola Universidade Autónoma de Madrid, autor do libro “Contaminación atmosférica na Galiza” e ex-presidente de ADEGA), María Xosé Vázquez (profesora do Departamento de Economía Aplicada e membro do grupo de investigación Economía dos Recursos Naturais e Ambientais da Universidade de Vigo).

Con motivos pero desmotivados

2010-09-30T23:57:00.006+01:00

Xoán Hermida

Ao igual que nas eleccións onde todos gañan o mesmo pasou coa folga xeral. As centrais sindicais promotoras porque salvaron os mobles. O PP porque desgastou algo máis o goberno. O goberno porque a folga fracasou no seu xusto punto, o suficiente como para non deixar tocados os seus nichos electorais ( CC.OO e UGT ). E sobre todo a dereita económica porque cunha esquerda que non sae dos esquemas do século XIX seguirá avanzando na demolición do estado do benestar e das conquistas sociais.

Máis a pregunta que cabería hoxe facerse é: porque habendo motivos máis que xustificados para unha folga xeral esta ten tido menos impacto e forza que as anteriormente realizadas?

E verdade que, e isto xa é un clamor, a folga chega tarde. Eu mesmo comentaba nun artigo coincidindo coa folga do funcionariado que “en plena crise sistémica, e cunhas centrais sindicais inseridas no sistema, a resposta das mesmas ten sido totalmente ridícula ata o momento e a partir de agora, cando estamos na fase non das causas (etapa na que os gobernos refinanciaron a economía dos poderosos e “refundaron” o capitalismo) senón das consecuencias (recortes de dereitos laborais e sociais) todo apunta a que a resposta vai ser unicamente para cubrir o expediente”.

Pero quedariámonos na superficie se ese fose a única conclusión.

Tamén é certo, e xa ten sido apuntado por moitos analistas, a falla de claridade política e de obxectivos da propia folga. Eu mesmo comentaba no mencionado artigo:

”Inseridos como estamos nunha crise global a resposta da esquerda en xeral e das centrais sindicais en particular non pode cinguirse a unha xornada de paro con contidos políticos minguados e no que os únicos obxectivos reais a alcanzar sexan: perder o salario do día por parte dos participantes na mesma e facilitar aínda máis o retorno da dereita tralas próximas eleccións coa mesma política neoliberal do actual goberno pero elevado ao cubo”.

”Unha folga xeral unicamente adquire pleno sentido no marco dunha estratexia antisistemica clara, isto é que poña en cuestión as causas máis que as consecuencias da crise.

Unha folga xeral unicamente adquire pleno sentido se ten un marco global europeo onde se está a dar o actual escenario de loita política.

Unha folga xeral unicamente adquire pleno sentido se mais aló das consignas de sempre existen obxectivos políticos e económicos conqueribles trala mobilización.

Se isto non é así, a frustración posterior virase a sumar ao escepticismo xa reinante entre amplos sectores sociais...”

Agora ben, o máis importante desde o meu punto de vista e que condiciona non so esta senón as futuras mobilizacións dos traballadores e das traballadoras esta na propia renovación e actualización das centrais sindicais que levan desde a metade do século XX sen modificar a súa misión.

Tres son os elementos centrais para abordar a renovación e actualización dos sindicatos desde unha perspectiva de esquerdas:

O primeiro é a despolitización ( algúns prefiren falar de desideoloxización pero este é un termo que a min non me gusta utilizar pois a ideoloxía non pasa de ser outra das trampas supraestructurais da elite dominante ). En todo caso este elemento é o que menos me interesa pois xa se ten escrito moito sobre como as centrais sindicais se converteron nos últimos anos en departamentos de xestión e/ou departamentos de formación e reciclaxe, facéndose cargo dunha tarefa externalizada desde a administración pública.

O segundo tema é o corporativismo. Tendencia a que se ve empuxada o movemento sindical polo propio mecanismo de representación que fai primar máis a defensa dos intereses de certos sectores ( traballadores de grandes empresas industriais, funcionariado,... ) que a outros máis difíciles de organizar e que no computo institucional non xeran “rendibilidade”.

Isto ademais agravase nunha sociedade como a actual onde a composición da clase obreira e moi complexa e plural non so con respecto á produción senón as formas que teñen de relacionarse coa mesma ( relacións de produción ). Así é imposible, como ben ocorrendo, que as persoas paradas ou os traballadores “free lance” dos novos sectores produtivos ou de servizos, cada vez máis numerosos, conecten coa oferta sindical.

O terceiro tema, relacionado co anterior, é o “obreirismo”. Pode parecer contraditorio que isto sexa un problema para as centrais sindicais pero así é.

As comisións obreiras que se forxaron na loita dos últimos anos do franquismo tiñan claro a súa liña “socio-política” que incardinaba ás reivindicacións laborais nunha loita política máis global, naquela a loita contra a ditadura, que con posterioridade se perdeu.

No fondo tratábase dunha lectura política acertada pois vinculaba os dereitos da clase obreira cos dereitos da sociedade en xeral. Buscábase crear unha alianza de clases con outros sectores sociais – labregos, intelectuais, pequenos empresarios,... – contra un proceso de monopolización constante. Unha vez máis, e xa me vou volvendo pesado, recomendo a lectura da “Critica ao programa de Ghota” onde precisamente Karl Marx critica que na fusión da socialdemocracia alemán primen visións sectarias que o único que fan e aillar á clase obreira fronte aos grandes monopolios.

É lamentable observar como en tempos onde o proceso de monopolización é brutal algúns supostos activistas de esquerdas, mesmo algúns que se din seguidores das teorías marxistas, pensan que un autónomo é un “capitalista” ou un profesional é unha persoa descastada. Moitas veces algunhas das accións deste sindicalismo quebran o noso tecido produtivo autóctono, favorecendo en última instancia a monopolización e concentración do capital e de paso a súa deslocalización económica e fiscal.

Vivimos nunha sociedade postfordista onde a clase obreira non traballa xa en grandes naves cóbado con cóbado senón en espazos compartimentados que dificulta a conciencia de pertenza de clase.

Namentres os sindicatos non se dean conta de isto so serán capaces de mobilizar aos obreiros da industria clásica e o transporte e estarán imposibilitados para crear unha estratexia primeiro de resistencia e posteriormente de cambio.

Sen dubida vivimos tempos dun acoso da dereita máis reaccionaria contra a propia existencia dos sindicatos, pero por elo mesmo ocultar estas deficiencias endóxenas non nos van a fortalecer para afrontar os ataques exóxenos.

Sobre a unidade sindical: a unidade como elemento central de fortaleza é incuestionable, pero para que o sindicalismo nacionalista xogue un papel estratéxico é tan errado convocar polo seu lado como sumarse acriticamente a outra convocatoria. Pódese ( e debese ) ir do brazo de CC.OO e UGT sempre que se plantexe a “contraprestación” do papel que se vai a xogar na posterior xestión do conflito ( na postfolga neste caso ), senón é mellor como fixo ELA-STV e LAB ter o teu propio calendario.

Alén de UGT, CC.OO e CIG: A existencia de forzas sindicais con discurso máis radical que o mantido por CC.OO. ou UGT, e mesmo pola CIG, amosa que existe un descontento de como se xestiona a loita e a mobilización, pero coidado porque ademais de contar coas mesmas eivas que as grandes centrais poden chegar a ser un factor manipulable polo propio sistema en momentos de crise.

Novos e vellos camiños da esquerda

2010-09-19T22:07:00.006+01:00

Xoán Hermida

Tiven ocasión de asistir ás xornadas “novos camiños para a esquerda galega” onde compartían mesa de debate Camilo Nogueira e Xosé Manuel Beiras, historia ( eu diría tamén presente e como a cousa siga así: futuro ) da esquerda do noso pais no último cuarto do século XX.

A esquerda galega tense configurado na última metade do século XX como prolongación da evolución do movemento galeguista, nas súas diferentes etapas ata chegar ao nacionalismo como fase que quizás sexa xa necesario superar, conectando cunha liña de innovación filosófica e reflexión global onde sempre estivo ubicado o galeguismo político.

Nogueira e Beiras representan a priori as dúas formas de entender a vertebración filosófica, política e organizativa da esquerda na Galicia contemporánea e do nacionalismo despois da “longa noite de pedra”, sendo os lideres do galeguismo político trala desaparición traumática de Bóveda e Castelao.

E digo a priori, porque se ben é certo que os planeamentos da extinta EG e do BNG ( por agora non extinto ) partían de análise con puntos de partida diferentes que co paso do tempo a propia crise da esquerda a nivel global ten axudado a que de dous modelos de entender a construción da esquerda nacional se conflúa na necesaria aposta por un modelo claramente altermundista en conexión cos novos movementos antisistemicos globais e na relación democrática coa sociedade civil ( sen instrumentalizacións ) e vertebración interna entre as partes dun necesario proxecto amplo que atenda a unha esquerda necesariamente plural.

Obviamente a súa estrutura de pensamento, o seu análise político e mesmo o seus estilos son diferentes. Cada un deles ten xerado un certo clan de seguidores(claramente máis numerosos no caso do Beiras).

Eu, pola contra, son do grupo que profeso respecto e admiración aos dous por igual no convencemento de que Galicia en xeral e a esquerda en particular non se pode permitir o luxo de prescindir de políticos que teñen deseñado con tanta lucidez a renovación das ideas da esquerda e a actualización do nacionalismo político.

Aínda que como acostumo a andar a contracorrente soamente os votei a última vez que se presentaron a unhas eleccións autonómicas. A Camilo nas eleccións de 93 no marco da fracasada coalición UG-EG e a Xosé Manuel no 2001, ano en que a UPG entendeu necesario o comezo das purgas no BNG tras dúas décadas de “demasiada” apertura política e electoral.

A poucos quilómetros onde un centenar de persoas asistiamos ao debate organizado polo grupo promotor do blog “renovar o BNG”, a corrente política +Galiza inauguraba o curso cunha declaración do seu líder Carlos Aymerich onde se situaban no medio das posicións extremas que propoñen que “o proxecto do BNG esta esgotado e xa non serve” por unha banda, e os que “pretenden atrasar o reloxo da historia”, por outra.

Non serei eu que abandonei o BNG antes de que existira ( no remate do curso do 82 un grupo de estudantes abandonamos ERGA aburridos xa daquela dos que hoxe seguen tres décadas despois a dirixir os destinos do nacionalismo ) quen me poña a dar consellos aos seus membros por onde deben camiñar, pero comprenderase que me sinta concernido no debate tanto e canto militante de esquerdas que vexo a necesidade dunha nova vertebración na esquerda galega.

A posición central nun debate soe ser a máis equilibrada, por canto é a construción da síntese entre a tese inicial superada e a antítese simplemente negadora.

Pero esta posición de equilibrio, baseada nunha suposta metodoloxía dialéctica, non é máis que unha cortina de fumo cando en realidade o que se esta a enfrontar é a tese non coa antítese senón coa propia síntese, ou dito dun xeito máis claro, cando a tese de que o BNG é un proxecto amortizado non é unha mera negación diante do estancamento político e o retroceso electoral do nacionalismo senón a síntese entre a tese dunha organización ideoloxicista e populista ( defendida pola UPG e grupos afíns ) e a antítese dunha organización tacticista e electoralista ( defendida por unha parte importante de +Galiza ).

Creo que o BNG como instrumento de loita polo socialismo e pola soberanía nacional de Galicia - entendidos estes dous conceptos a luz do século XXI e non con formulas do século XIX ao que nos teñen acostumados algúns grupos- é un proxecto esgotado e amortizado hai bastante tempo.
E máis, cabería reflexionar sobre cales son os elementos que levaron a esta degradación política, separando estes aspectos do declive electoral.

Digo isto porque aínda que poidan estar relacionadas o declive electoral do BNG na última década coa súa degradación política, para explicar o primeiro hai elementos sinxelos claramente observables: recuperación do PSOE trala fase última do felipismo, cambio e empobrecemento do liderazgo no BNG, pésima xestión e ausencia de políticas de reforma forte nos grandes concellos e posteriormente no bipartito.

Agora ben, a degradación política conten elementos de maior profundidade, autenticas correntes subterráneas que teñen aflorado con forza a partir da última década e sobre as que conviría nalgún momento reflexionar.

Durante o debate da Rolda de Rebeldía falei, con demasiada atención mediatica sobre este aspecto, de que a esquerda en xeral padecía a enfermidade do sectarismo.

O actual BNG estaría máis próximo á enfermidade coñecida como esclerose múltiple. Problemas de coordinación, perda de visión, lentitude nos seus movementos, cansanzo e agarrotamento. Unha enfermidade, por outra banda, crónica.

A cuestión é que Fraga trunfa despois de retirado. No país do minifundismo ata a patoloxía o nacionalismo permanece unido e mesmo sae sen fisuras dun período de goberno onde as contradicións deberían xerar cando menos dous proxectos.

A sociedade galega moderna e plural merecese varias forzas nacionais na esquerda e en cambio atopámonos con un sistema electoral raquítico no partidario e anoréxico no político.

Por suposto alguén pode pedirme elementos sobre os que basear tal afirmación. Ocorrésenme algúns dificilmente refutables:

- na última década Galicia ten mudado moito socioloxicamente e o seu corpo electoral non é o de hai 10/20 anos, pola contra o distanciamento do discurso do BNG coa sociedade se ten ensanchado;

- diante disto a liña de moderación política e de discurso supuxeron a perda de referentes claros de esquerda namentres que non se foi capaz de penetrar ni un ápice no electorado conservador;

- o paso polo goberno do BNG non posibilitou unha percepción positiva como partido xestor namentres que desmitificou ao mesmo como partido de loita e transformador;

- o BNG é visto como algo alleo entre os sectores da esquerda social máis dinámicos, claramente entre os movementos sociais que o perciben como inimigo;

- a involución electoral do BNG dáse fundamentalmente no electorado de futuro – urbano e mocidade – anteriormente piar central do seu ascenso. No caso da mocidade existe un desapego enorme cara ao nacionalismo;

- o modelo interno do BNG, tal como está consolidado hoxe, impide calquera mudanza ou renovación profunda. No 2002 intentouse e perdeuse a última posibilidade;

- ademais unha boa parte da base sociolóxica do BNG que posibilitaría unha mudanza esta fora da organización.

A solución na esquerda pasa por desatascar o elemento que hoxe tapona a súa vertebración plural: o propio BNG

Ata agora as escisións sufridas no BNG tiñan unha importante carga de marxinalidade social, principismo ideoloxicista e esterilidade electoral froito do mesmo análise erróneo do país do que parten os dirixentes da UPG.

A aposta debe pasar por un proxecto plural e democrático que asuma a construción dunha hexemonía nacional desde a esquerda.

Se isto non ocorre e as persoas que deberían dar un paso adiante non o fan teremos un período de languidecemento paulatino ata chegar un momento no que a esquerda en Galicia sexa residual institucionalmente.

Isto non esta lonxe de ocorrer e o que nos xogamos non é se a dereita extrema encabezada por Feijóo domina esta e a próxima lexislatura senón se o cartaz do PP no 2025 é Feijóo, emulando en lonxevidade política ao seu predecesor, e desfacendo social e institucionalmente o país.

Notas finais:

Tendencias: A esquerda política estase a mover no continente e no mundo con claros contidos antisistemicos e ambientalistas, así que ou ben somos capaces de vertebrar un proxecto nacional en conexión coas novas tendencias que xa se apuntan con forza ou acabaremos tendo en Galicia unha franquicia débil dalgún proxecto estatal que se esta a xestar.

Debate: Cometemos un erro interpretando que o problema da UPG con respecto ao BNG é o seu caracter comunista, non so porque isto sexa irreal senón sobre todo porque este planeamento dálle a UPG a baza de aparecer como o sector máis de esquerdas do nacionalismo. Cousa evidentemente falaz.

Mirar ao futuro: A nova etapa da esquerda política non pode pasar por reconstruír o BNG nin por competir co que quede del. A aposta de futuro debe ser sobre un proxecto nacional onde nos encontremos persoas que hoxe están no BNG e os que non, sobre un proxecto de reinterpretación do socialismo global e da independencia no marco da co-soberanía en Europa.

escoitar intervención de X. M. Beiras
http://www.goear.com/listen/7505774/beiras-18-09-2010

Ata sempre Labordeta

2010-09-19T22:01:00.002+01:00

http://www.youtube.com/watch?v=i15eFc_BCu4

Confesións dun sicario

2010-09-13T23:43:00.003+01:00

De similitudes e diferenzas

2010-09-07T16:12:00.007+01:00

Xoán Hermida

Sempre me neguei a pensar que o elemento distorsionador da UPG na esquerda galega fora o seu carácter comunista.

Quizais porque non podo facerme a idea de que os dirixentes de dito partido teñan nada que ver intelectualmente con pensadores e lideres políticos da talla de Lenin, Gramsci, Althusser ou Lukács. Quizais porque como lembraba recentemente Jorge Semprum os comunistas son fundamentalmente boas persoas.

Sexa como sexa, faise necesario separar o grao da palla xa que os que se din seguidores dunha corrente filosófica ou teolóxica na maioría das veces nada teñen que ver co corpo teórico elaborado polo seu fundador e/ou non necesariamente os seus planeamentos concordan co mesmo.

Isto é facilmente comprensible se comparamos o “Sermón da montaña” pronunciado por Xesús de Nazaret coas encíclicas dos sucesores de Pedro, en especial as de Karol Wojtyla e Joseph Ratzinger. Pero igualmente é facil de observar a supostos marxistas defender postulados que asombrarían ao propio Marx.

Mesmo no caso de Lenin, é fácil de observar como moitos dos que se proclaman herdeiros políticos do seu pensamento non entenderon nada da súa praxe, descontextualizándoa e convertendo unha das maiores experiencias revolucionarias da historia da humanidade, coas súas luces e sombras, nunha especie de auto sacramental.

Sen dubida moitos dos planeamentos políticos e éticos de Lenin non teñen encaixe na sociedade do século XXI pero non e menos certo que as reflexións teóricas de Lenin eran as de un marxista heterodoxo e polo tanto innovador na coordenada temporal e adaptado a súa realidade nacional na coordenada espazo. Reivindicar a teoría e a acción de Lenin ou de Marx nada ten que ver coa formulación encorsetada marxismo (guión) leninismo inventada polo stalinismo no proceso de degradación e amputación da revolución rusa. Cabe neste momento recordar que cando se produce a crise do maior partido de esquerda marxista do estado español: o PSUC, ademais da corrente eurocomunista e a ortodoxa, existe unha denominada leninista, composta esta non precisamente por persoas dogmáticas senón participada por algúns dos mais lucidos intelectuais da esquerda catalá do momento.

Este fin de semana tiven ocasión unha vez máis de asistir a Festa do Avante que o Partido Comunista Portugués celebra tódolos anos a primeira fin de semana de setembro na Quinta da Atalaia no Seixal.

Xa é a sexta vez. A primeira foi hai 25 anos no Alto da Ajuda en plena revisión das conquistas de Abril por parte dos sucesivos gobernos do PS e do PSD e nun ambiente anticomunista durísimo. Daquel ano é o libro “O partido con paredes de vidro” que Alvaro Cunhal acababa de escribir e nos que intentaba dar resposta aos múltiples ataques recibidos.

25 anos despois desta primeira cita a festa ségueme a impresionar pola súa dimensión e pola súa capacidade de convocatoria ( que non para de medrar ), pola súa capacidade organizativa, pola súa alegría e sobre todo pola capacidade de resistencia do PCP.

O PCP parecese aos “nosos” partidos comunistas ( nomeadamente UPG e PCE ) en moitas cousas: incapacidade para renovar a súa practica política, obreirismo que o imposibilita ter un discurso e unha practica directa en problemáticas transversais e centrais como ecoloxismo, feminismo, inmigración, banca ética,,…, e sobre todo unha ausencia dunha estratexia de cambio que implique ao tecido social máis aló dos nichos sindicais consolidados ( entendendo aos movementos sociais como correas de transmisión ) ou políticos ( nin tan sequera se menciona nos seus discursos as estratexias de alianzas coa outra esquerda antisistemica portuguesa: o bloco ).

Pero ao igual que nos pasatempos de “descubre as cinco diferenzas”, ao PCP cando se compara co PCE ou a UPG os parecidos pasan a ser puras coincidencias.

E verdade que o PCP, en parte pola súa propia incapacidade política e en parte pola súa propia concepción, é un partido de resistencia e non un partido de transformación. Pero ollo!, é un partido de resistencia real, mobilizador e con capacidade de intervención. Un partido militante. Ninguén se pode imaxinar gobernando nun bipartito con meras políticas de xestión.

E un partido con tradición fronte populista, tal como fora concibida por Georgi Dimitrov nos anos 30, como ferramenta superadora do enfrontamento sectario esquerda reformista versus esquerda revolucionaria que abrira as portas ao nazismo. Un partido capaz de frear o paso da dereita política mesmo se para elo ten que prestar un apoio táctico á socialdemocracia como ocorreu no pasado con Soares, sabendo analizar os matices políticos existentes. E curioso observar como en Portugal a mobilización contra a crise se fai de igual xeito contra o goberno -PS - que contra a dereita - PSD/CDS - namentres que aquí a "micro" mobilización do 29-S centrase en Zapatero obviando que si gobernara a dereita as políticas de axuste serian máis duras aínda.

Os comunistas portugueses fan a súa intervención política sen ocultar a súa presenza social ou maquillar o seu contrato electoral inseríndose en estruturas amplas onde utilizar compañeiros de viaxe como outros fano no BNG ou en IU. Certo que o PCP presentase as eleccións con Os Verdes no marco da CDU pero esta é simplemente unha coalición electoral sen maior interese que o de sumar espazos electorais.

Ademais o PCP é un partido con proxecto nacional. Namentres por estes lares o PCE é prisioneiro do axioma supostamente leniniano de “un estado, un partido”, claro que ese axioma non era máis que unha constatación do marco de loita de clases nun momento onde os estado-nacion non entraran en crise con procesos de confluencia ou por espazos políticos nacionais sen estado. Por outra banda, o “noso” partido patriótico – UPG – que si entendeu o marco nacional para a actuación política esta a tirar pola borda este activo froito do seu desprezo cada vez máis constatable polo pobo que din defender.

Por suposto ningún partido comunista, desde o XX Congreso do PCUS, reivindica a etapa staliniana pero non é menos certo que o stalinismo non é so unha dexeneración totalitaria dun proxecto revolucionario como anteriormente o fora o bonapartismo da revolución francesa, senón que máis aló é un mecanismo de fosilización, amputación e terxiversación do comunismo. E así que a pesar de que hai tempo o PCP foi alcumado como o ultimo partido stalinista de Europa seguramente estea na súa practica política menos contaminado por ese mecanismo de pensamento e acción que o PCE ou a UPG.

En todo caso as persoas da esquerda antisitemica teñen en Portugal dúas opcións onde elixir: un partido de resistencia como o PCP ou un partido alterrmundista como o Bloco. Que envexa para os habitantes desta beira do Minho que non temos o segundo e fomos perdendo o primeiro.

A Contratempo: O desasosego da esquerda social

2010-08-13T23:49:00.004+01:00

Revista: Tempos Novos
Debate: O desasosego da esquerda social

Texto e moderación: Marcos Pérez Pena. Participaron no debate: Alexandre Carrodeguas, membro do Comité Cidadán de Emerxencia para a Ría de Ferrol e de Galiza non se Vende; Alberte Lema, membro de Redes Escarlata e da CUT; Alfredo Iglesias, do consello de redaccion de Altermundo; Xoán Hermida, membro de Amarante; e Lidia Senra, secretaria de organización do Sindicato Labrego Galego e membra do comité de coordinación da Coordinadora europea de Vía Campesina.

http://www.temposdixital.com/?p=3399

Sindicalismo galego sen ataduras

2010-08-04T00:47:00.004+01:00

Xoán Hermida

Hai pouco cumpríase o 25 aniversario do nacemento da CXTG e como se de un pantasma se tratara faise case imposible atopar en internet noticias ou imaxes do seu curto pero intenso vagar.

A experiencia do “sindicalismo galego sen ataduras” apenas durou 9 anos pero seguramente sexan os máis intensos do movemento obreiro galego organizado e máis aló da autoorganización asociativa deste pais.

Tiven a grande fortuna de poder participar durante algúns anos nesa experiencia e teño no meu haber, sempre desde o meu punto de vistas moi suxeitivo, de ter sido o único membro do consello confederal da CXTG de ter votado en contra da súa acta de defunción para ser absorbido pola INTG no que os estrategos da UPG chamaron CIG.

O meu voto en contra, daquela entendido como unha expresión de sectarismo incomprensible nos que me coñecían, adquire unha nova perspectiva tras varios anos nos que se foi asentando un sindicalismo arcaico, corporativista, funcionarial e de mecanismos de loita máis propios da revolución industrial que da sociedade post-fordista na que vivimos.

A CXTG amosou varias cuestións relevantes:

A primeira é que se podía poñer en marcha unha organización social sen que esta sexa a correa de transmisión de ningunha forza política ou lobby empresarial.

Que a mesma podía ter unha dimensión ampla tanto en canto máis aberta e plural se desenvolvía. A CXTG obtivo máis de un millar de delegadas/os sindicais que a converteron na terceira forza sindical á par de CCOO e UGT.

Que dita pluralidade e abertura non foi en detrimento da súa perspectiva socio-política ou de clase nin na súa capacidade de mobilización para a resistencia ou a capacidade para a incidencia política.

Que durante a experiencia forxouse un liderazgo colectivo, vinculado ao seu carácter nacional ( ou nacionalista político ), e tamén deu a coñecer á sociedade unha das máis lucidas xeracións de sindicalistas: Lois Burgos, Manolo Dios, Xan Cons, Fernando Acuña, Humberto Busto, Victoria Pumar, Manolo Caamaño, Manuel Mera, Marije Diaz, Francisco Villanueva, Emilio Salorio,….

A CXTG tivo dúas etapas claramente diferenciadas:

A primeira etapa marcada pola súa dinámica propositiva e ofensiva que situou a CXTG como a organización emerxente non so capaz de rachar a hexemonía CCOO-UGT con claridade senón sobre todo marcar o ritmo político e a iniciativa social en tempos de desmantelamento e reconversión.

A segunda, a raíz da formalización da converxencia sindical coa INTG, de caracter defensivo, marcado polos tanteos e resituacións de caracter persoal cara a cada vez máis imparable fusión orgánica.

Esta ultima etapa ademais estivo contaminada polas necesidades partidarias do PSG-EG e posteriormente de UG. E creo, coa perspectiva que da o tempo, que o peor non foi o erro político da entrega da CXTG á INTG en función dos intereses partidarios de entrada no BNG senón que os dirixentes de Esquerda Galega fixeron durante un período de tempo algo que culturalmente era alleo a eles como era o condicionamento das organizacións cívicas.

Tamén estou convencido que a resolución do proceso da confluencia na CIG tivo efectos nocivos na resolución posterior dos conflitos na MNL, en ADEGA ou máis recentemente no intento de “doma e castración” do SLG .

Posteriormente algunhas centrais sindicais manteñen estratexias de actuación diferentes do modelo sindical dominante como a CUT ou a CGT, pero a diferenza da CXTG carecen dun proxecto nacional que as incapacita para conectar socialmente cun amplo sector dos e das traballadoras suficientes como para incidir con forza en épocas de recortes e involución como as que vivimos.

Seguramente hoxe unha experiencia como a CXTG non é posible reproducir mimeticamente pero sen dubida botase en falta en tempos de desnorte das grandes centrais sindicais.

Outra cousa ben diferente é que a memoria histórica da CXTG non se esvaeza como a néboa … e que alguén tome a iniciativa para reivindicar o seu nacemento e a súa historia.

Como en Catalunya

2010-07-28T17:25:00.003+01:00

Xoán Hermida

España é o problema, Europa á solución. A frase pronunciada fai case un século por Ortega y Gasset esta moi de actualidade a raíz de diversos acontecementos vividos na escena política.

Hoxe o Parlament de Catalunya ven de aprobar unha proposición de lei, a raíz dunha iniciativa lexislativa popular que mobilizou a 180.000 cataláns, pola que se modifica a lei contra o maltrato animal e se prohibe a celebración de corridas de touros desde xaneiro de 2012.

Hai quen atribuirá o feito ao alto nivel de conciencia da sociedade catala ao respecto da defensa dos seres vivos e haberá quen verá na decisión unha iniciativa identitaria e un paso máis na diferenciación de Catalunya con España.

Ou seguramente ambas á vez.

Pero en todo caso, e por iso o de “Europa é a solución”, Catalunya avanza nunha lexislación que a achega aos países máis avanzados de Europa en políticas medioambientais e de protección dos seres vivos.

Antes de existir a Europa neoliberal e das multinacionais, xa existía unha Europa social, de benestar e de progreso ao que moitos intelectuais españois miraban como exemplo a seguir.

España era o problema: o retraso económico e social, a falla de cultura democrática e federal, a ausencia de culturas activas e de futuro, políticas raquíticas en medioambiente, solidariedade e liberdades. España era o monolinguismo, a charanga a pandereta,... e as touradas.
Que inventen eles!. Afirmaban con orgullo patrio.

Por iso Catalunya que xa era Europa nos aspectos sociais e culturais, tamén nos políticos, hoxe tamén o é en políticas ecolóxicas.

E esa maioría social, e hoxe tamén parlamentaria, arredor dun espectáculo tan cruel e sanguinolento coma as corridas de touros, so é posible forxar cando a mensaxe e claramente ética e de defensa da vida. Cando se activa a cidadanía arredor dun ideal tan nobre como o da defensa dos seres vivos.

En Galiza o debate sobre os touros aínda non ten a extensión e forza que ten adquirido en Catalunya, pero quizais sexa en Pontevedra, único sitio onde existe unha praza de touros e un cartel anual con tradición onde o debate empeza a asomar.

Desde fai varios anos colectivos minorizados teñen comezado a facerse notar coincidindo coas festas da cidade onde o “espectáculo” forma parte do cartel das festas. O rexeitamento sobre este tipo de tortura cos animais é central, pero máis aló porque o tema das touradas en Pontevedra, ao igual que outros temas que teñen agromado nos últimos tempos, marcan claramente a liña divisoria social entre a Pontevedra institucional e de “ben” e a Pontevedra social e transformadora.

O nacemento, fai agora un ano, da Coordenadora Antitouradas de Pontevedra foi un paso decisivo para que se poida canalizar un ampla maioría social silenciosa que non conectaba coa actual dinámica do movemento antitaurino existente ata o momento e conqueriu celebrar a maior manifestación contra as touradas con máis de medio millar de persoas.

A necesidade de situar o maltrato animal como elemento central. A Coordinadora ten como elemento central para a súa convocatoria e existencia o maltrato animal, ao marxe doutras consideracións.

Os seis puntos básicos da Coordinadora son:

- Cese inmediato de axudas encubertas ás touradas por parte de todas as institucións, nomeadamente da Deputación de Pontevedra, principal financiador público.
- Instar á Xunta a aprobar unha Lei de Protección Animal que prohiba as touradas e espectáculos onde se torture ou mate animais.
- Declaración por parte do Concello de Pontevedra como “Cidade Antitouradas” e amiga dos animais.
- Supresión das touradas como reclamo turístico por parte das Institucións públicas, así como dos programas de festas.
- Erradicación do uso de espazos públicos para a promoción das touradas.
- Reconversión da Praza de Touros nun Coliseo para espectáculos culturais e concertos.

Ademais a Coordinadora ten un compoñente plural e de participación persoal que a converte no catalizador e organizador das demandas dos antitaurinos cara ao futuro. Por iso o resto dos colectivos cívicos e sociais que non compartimos a festa “nacional” debemos prestarlle o noso apoio desinteresado, sen entrar en polémicas sectarias.

Lamentablemente este ano, e utilizando como escusa a división do movemento, se ten propiciado unha convocatoria aberta onde conflúen dous intereses que de consolidarse serian letais para o movemento antitaurino.

Aqueles grupos filopartidarios que queren deixar ao goberno municipal ao marxe da critica ( cando son eles os que gobernan e teñen a autoría sobre o cartel das festas ademais de ser os mesmos que gobernaron Galicia durante case catro anos sen dar paso algún para a desaparición deste espectáculo lamentable ) e/ou aqueles grupos que soamente queren focalizar nun problema de “español ou non español” un tema que fundamentalmente é de defensa da vida e dunha concepción da cultura avanzada e progresista.

Os datos reafirman que os pro-taurinos son minoría. Segundo os propios organizadores do evento son máis de 700 as persoas que veñen de fora para ver o espectaculo ( imaxínome que entre eles contan a Pepe Blanco e Mariano Rajoy ), non se cobre todo o tendido e ademais a “festa” so pervive grazas a axudas e subvencións públicas.

Agora ben, esa minoría pode seguir aplaudindo á tortura se os antitaurinos non teñen unha estratexia maioritaria e aberta ... como en Catalunya.

Unha estratexia que por exemplo á socialdemocracia española os faga abandoar o lamentable exemplo de Pepe Blanco e Anton Louro e seguir o exemplo da socialdemocracia nórdica.

Nacionalismo cívico versus nacionalismo popular

2010-07-13T00:30:00.005+01:00

Xoán Hermida

Cunha separación de menos de 24 horas téñense dado no territorio do que hoxe configura o estado español dúas mobilizacións importantes de nacionalismo.

O primeiro, que poderiamos denominar nacionalismo cívico, producíase o sábado 10 de xullo polas rúas de Barcelona, onde máis de un millón de cataláns saian en manifestación para amosar o seu rexeitamento á sentenza sobre o “estatut” e a reivindicarse como nación.

Entre as declaracións que máis me chamaron a atención desa xornada non foron a dos portavoces políticos senón algunha de cidadáns que a titulo persoal respondían ás preguntas dos xornalistas.

En concreto unha pareceume moi significativa e dicía algo mais ou menos literal como isto: “nos apostabamos polo federalismo, pero os españois non nos queren. Non queren a nosa cultura nin a noso xeito de ser así que non nos queda outra que a independencia”.

Algo máis de 24 horas despois de que esta marea humana percorrera as rúas de Barcelona, unha marea “vermella” ( non pola súa ideoloxía ) percorría as rúas e prazas de todo o estado con moita intensidade, tamén en Euskadi, Galiza e Catalunya.

Tratase dunha mobilización de nacionalismo chamémoslle “popular” ao calor dun espectáculo que levanta paixóns e motivado, e isto non é un dato menor, pola conquista dun mundial de fútbol.

Antes do campionato do mundial puiden ler con curiosidade no sempre interesante blog de economía “a furada do trasno” un titular que me chamou a atención “en mans da roja”.

I e verdade, porque seguramente unha copa do mundo pode ter efectos sobre o comportamento dos e das consumidores e polo tanto sobre a economía. Aínda que a crise sistémica non a arranxe nin Pele nin Maradona nin Messi, nin os tres xuntos.

Tamén vai ter efecto na política: hoxe Zapatero terá seguramente as enquisas moito máis ao seu favor e Rajoi, quizais, comeza o seu lento declinar.

Na loita social: sobre todo cando os sindicatos convocan as folgas a catro meses vista, e con dous anos de retraso, cun verano e un mundial polo medio.

E por suposto teñen efecto na ideoloxía: o españolismo ten dado un paso importante na area emocional da xente.

Non obstante hai un dato curioso nas dúas mobilizacións do pasado fin de semana: a columna vertebral da selección española é a do equipo de Catalunya ( o Barça ), co cal aqueles españolistas mais ideolóxicos – ligados á dereita – van ter algunha contradición entre o anticatalanismo que foron incubando nos últimos anos e a veneración actual cara a máis de un futbolista catalán ( e catalanista ). Non é menos curioso que isto se dea no momento de maior desafección de Catalunya cara a España e viceversa.

Aqueles que defendemos a soberanía da nosa nación en particular e das nacións en xeral cometeriamos un dobre erro, primeiro se pensáramos que a mobilización do domingo esta baseada nunha “panda de fachas” e segundo se pensáramos que ao nacionalismo populista se combate con outro nacionalismo populista.

Non creo que a nosa construción nacional se fortaleza no odio do outro ou desexando a súa derrota (sobre todo se en termos futbolísticos, coma este caso, a vitoria é merecida).

Debemos construír un nacionalismo cívico, das persoas e da cidadanía.

Esa é a grande lección do catalanismo. Un sociedade vertebrada e unida na defensa dos seus dereitos nacionais aínda que como é lóxico divididos cando se trata da defensa dos intereses de clase.

So así pode explicarse porque sendo Catalunya central na economía española ( e tamén nos éxitos deportivos ou culturais ) sexa a súa vez a parte máis madura para encetar un camiño soberanista.

Lamentablemente en Galicia o actual “staff” nacionalista é máis do populista que do cívico, do ideolóxico que do político, do conservador que do radical.

E quen organiza aos desencantados dos desencantados?

2010-06-27T12:16:00.004+01:00

Izquierda Unida acaba de iniciar o seu proceso de refundación sen a participación da súa organización territorial de Asturias ( farta do control do PCE ) e co seu socio catalán, Iniciativa per Catalunya Verds- en pleno proceso de creación dunha “cooperativa” da esquerda federalista e verde onde participan a Chunta Aragonesista, Nueva Canarias, Iniciativa d'Esquerres de Baleares, Iniciativa del Poble Valencià (IdPV), además da plataforma andaluza Paralelo 36 que lidera a anterior portavoz de IU no parlamento andaluz, Concha Caballero-. ( ver El Público do 20/06/2010 http://www.publico.es/espana/322011/icv/iu/alternativa/foro/espacio-plural ). Sen contar co espazo cada vez máis presente de Izquierda Anticapitalista.

Por outra banda o proceso de refundación non acaba de caracterizarse pola súa imaxinación. Ao igual que na década dos oitenta, o PCE volve a aspirar a recoller “aos desencantados do PSOE e aos ecoloxistas”. Non aclara por outra banda canto tempo os vai a aturar ata que os largue de novo por “traidores”.

En todo caso nada novo nin na estratexia antisistemica – para nada se falan de novas vías de participación amais das electorais – nin na nova composición da esquerda – ademais da referencia etérea de “ecoloxistas” que sempre queda ben – non se acaba de entender que a esquerda de hoxe e algo máis que socialdemócratas e comunistas. Por non falar da vertebración nacional da esquerda en Catalunya, Euskadi ou Galiza, algo que para os dirixentes de IU tratase dun fenomeno "exotérico".

En fin, que IU remate o seu proceso de refundación con éxitos e que recolla aso desencantados do PSOE, aínda que a partir de agora alguén terá que encargarse de organizar aos desencantados e desencantadas dos desencantados.

Crise do sistema ou crise da esquerda

2010-06-26T11:06:00.003+01:00

Xoán Hermida

Co título “A esquerda diante da crise” a publicación TEMPOS Novos organizou un debate con membros da chamada esquerda social.

A transcrición do debate poderase ler con detemento nas páxinas do próximo número desta revista mensual de pensamento, pero de momento achego algúns apuntamentos sobre o mesmo.

Asistimos a unha crise global e sistémica, unha crise poliédrica que conten moitas crises á vez, crise financeira, social, alimentaria, enerxética, medioambiental,….

Trátase sen dúbida da primeira crise da globalización. Agora ben, nesta crise, que no fondo amosa que existen condicións obxectivas para un proceso de superación do actual sistema capitalista, é a crise da esquerda á que ten aflorado na súa máxima expresión ata o punto de que asistimos a unha esquerda ( fundamentalmente partidaria ) que se atopa nos seus momentos máis baixos: intelectualmente anoréxica, politicamente insulsa e organizativamente desfeita.

O curioso, e aquí a primeira contradición, é que despois de cualificar de global e sistémica a crise a resposta á mesma pasa por meras simples consignas, “que a crise que a paguen os ricos”, e con propostas xa amosadas como superadas en reiteradas ocasións.

Desde a esquerda partidaria e sindical obviamente non se comparten os recortes sociais cos que supostamente se esta a resolver a crise pero máis aló de esta obviedade e de apostar por formulas de maior presión fiscal sobre as grandes fortunas, deprime escoitar aos dirixentes da mesma falar de “reactivar o consumo” ou “volver a senda do crecemento”, nun momento no que as mentes máis lucidas do planeta están a propor iniciativas de autosostibilidade planetaria, soberanía alimentar ou decrecemento.

Pero se estas son as “solucións” que se ofrecen desde a esquerda partidaria e sindical os instrumentos a usar para frear esta ofensiva, do que moi acertadamente Boaventura De Sousa define como “fascismo financeiro”, é a folga xeral dun día.

Non hai obxectivos claros para unha folga xeral convocada para cubrir o expediente e que non ten unha lóxica estratéxica de acumulación de forzas para variar a actual correlación das mesmas.

Na sociedade post-fordista na que nos tocou vivir onde xa a clase obreira non se recoñece como tal, non traballa colectivamente en grandes fabricas, con varios millóns de desempregados, cunha parte da poboación migrante na marxinalidade, coa mocidade allea ao debate político, propor como único instrumento de loita unha folga xeral dun día conten unha mensaxe de resignación clara.

O que se necesita é unha folga xeralizada, a nivel europeo e transversal, mesmo na súa convocatoria. Non quedaramos en que se trataba dunha crise sistémica e global? Entón a resposta ten que ser antisistemica e global, polo tanto transversal e multirexional. Porque non convocatorias de mobilización conxuntas de sindicatos, organizacións agrarias, grupos ecoloxistas, movementos sociais,..?. Ou é que diante dunha folga tan claramente política ten algún sentido apelar a prerrogativa constitucional para que sexan as centrais sindicais as convocantes.

Así que habendo condicións obxectivas temos as peores condicións subxectivas.

Recoñezámolo, a día de hoxe non hai alternativa, e como non se cambie o rumbo tampouco haberá alternativa a medio prazo.

Porque a alternativa non é so un programa e un aparato partidario presentándose ás eleccións, senón fundamentalmente unha proposta e unha estratexia de cambio.

Tampouco é certo, como cren algúns, que a situación de marxinalidade dos partidos da esquerda antisistemica veña dada pola súa firmeza. So ver a longa listaxe de grupos políticos que hai a esquerda do PSOE e do BNG serviría para percatarnos da propia incapacidade de entendemento nin tan sequera entre os que supostamente pensan o mesmo.

Aínda que ese non é o problema da esquerda en xeral. As forzas da esquerda europea xa renunciaron desde a segunda guerra mundial a elaborar unha estratexia de cambio antisistémico.

Diante do movemento “sesentaoitista” actuaron co mesmo conservadorismo as forzas do sistema que a maioría dos partidos comunistas.

Pero en realidade aínda habería que ir máis atrás.

Anelamos ser herdeiros da I internacional pero somos “vítimas” da II e sucesivas internacionais.

Porque se ben é certo que con respecto ao estado e ao poder, socialdemocracia (reformistas) e comunistas (revolucionarios) teñen camiñado por sendas diferenciadas, no fondo existen demasiadas analoxías.

A II internacional asentou na esquerda europea unha concepción corporativa (obreirista), reformista, industrialista e eurocentrista. Na lóxica do sistema.

Xa coa constitución do primeiro partido obreiro alemán, Karl Marx é durísimo no seu libro “critica ao programa de Gotha” ( 1875 ) precisamente por esta visión exclusiva e corporativa do “suxeito revolucionario”.

En realidade a globalización ten posto en evidencia a incapacidade da esquerda non socialdemócrata para elaborar estratexias de cambio maioritarias.

Ao concepto reducionista do suxeito revolucionario segue a continuación unha concepción igualmente reducionista do instrumento do cambio. Así xurde o “partido guía” que sabe o camiño a seguir e os meros compañeiros de viaxe.

Esta visión tráxica para o movemento revolucionario cando os partidos eran instrumentos políticos convertese en cómica na actualidade cando os partidos son meras maquinarias electorais inxeridas no sistema.

Pero volvamos a actualidade, á sociedade post-fordista.

Vivimos nunha sociedade complexa onde a aposta transformadora non pode ser a estatalización senón a incorporación da sociedade na xestión da economía. E unha aposta dupla de radicalidade democrática e de xustiza global.

E aquí é onde a os movementos sociais deben ser decisivos, primeiro para conseguir unha cidadanía organizada e critica, segundo para trazar as liñas estratéxicas que posteriormente o interfaz partidario ten que levar as institucións ( o pobo é quen máis ordena! ).

Non precisamos deles para seguir camiñando pero si que necesitamos instrumentos políticos globais.

Non fagamos do defecto virtude.

Podemos enganarnos canto queiramos pero senón existen instrumentos partidarios de esquerda non é por causas esóxenas ( o sistema, a coherencia,… ) senón propias.

Non temos instrumentos partidarios de cambio porque os que tíñamos cambiaron de misión, obxectivos e principios e os que podían ser, están incapacitados por unha análise prexuizosa da realidade.

Iniciativas de plataformas políticas non institucionalizadas, de voto en branco ou doutro tipo de accións de desobediencia civil son necesarias, pero seguimos tendo pendente a vertebración de maiorías sociais tal como planeaba Gramsci.

Tratase de construír unha fronte popular, por suposto, pero de camaradas non de compañeiros de viaxe. Tratase de elaborar unha iniciativa de carácter nacional para o cambio global. Quizás vai sendo hora de modificar a máxima coa que traballamos nos últimos tempos e pasar a “pensar localmente e actuar globalmente”.

Namentres haberá resistencia pero non haberá ALTERNATIVA.

Esquerda e crise

2010-06-21T20:15:00.004+01:00

TEMPOS Novos organiza o debate "A esquerda ante a crise", onde distintas persoas vinculadas aos movementos sociais debaterán sobre a actual situación dos movementos de esquerda e as súas estratexias no actual contexto económico e social. Moderados por Marcos Pérez Pena, intervirán Alexandre Carrodeguas (Comité Cidadán de Emerxencia para a Ría de Ferrol), Alfredo Iglesias (Altermundo), Alberto Lema (Redes Escarlata), Lidia Senra (Vía Campesina) e Xoán Hermida (Amarante). O encontro será posteriormente publicado no número de xullo da revista TEMPOS Novos.
O debate terá lugar na sala circular do Auditorio de Galicia, en Santiago de Compostela, ás 19h do xoves, día 24 de xuño.

Pasar das palabras aos feitos

2010-06-18T09:32:00.008+01:00

Xoán Hermida

Xa se ten escrito demasiado sobre a situación da esquerda e posiblemente aínda que se pode escribir moitísimo máis en sisudos artigos e reflexións seguramente non se aportara nada novidoso.

Así que en poucos caracteres e a grandes rasgos, durante os últimos anos a situación da esquerda é descritivamente a seguinte:

Partidos políticos institucionalizados ( PSOE / BNG ) que nos defraudan continuamente e cando gobernan xeran unha forte frustración pois non cumpren nin tan sequera cos seus programas de mínimos.

Partidos na marxinalidade ( e aquí hai unha chea deles ) e que ademais na súa maioría reproducen as peores formulas, tanto políticas coma organizativas, dos anteriormente descritos.

Esquerda social feble e fragmentada ata o absurdo e que salvo raras excepcións non teñen capacidade de incidencia política nin de influencia social.

Cando se vertebran en redes a propia debilidade da maioría fai que os procesos naufraguen rapidamente por incapacidade da maioría ou porque as redes en lugar de ser espazos de impulso son froito da propia debilidade ( un caso revelador foi o da Rede Anticapitalista ).

De que se trata ?

Non se trata de crear un novo partido pois ademais de que non tería espazo electoral se o chegara a ter volvería a reproducir os pasos dados polos anteriores, isto é: a medida que subiran en votos irían “adaptando” as súas políticas ás necesidades de crecemento electoral ata comezar a baixar de novo unha vez que se afastan da súa base social.

Por outra banda partidos de reforma que traballan nas institucións xa existen (PSOE, BNG e IU) e de existir un tecido social forte farían unha función necesaria, sendo nese sentido aliados tácticos de movementos estratéxicos de fondo.

Asemade existen moreas de mini-partidos que na maioría dos casos están fora da realidade e móvense con parámetros de pensamento previos, no mellor dos casos, á sociedade post-fordista.

Tratase de crear unha organización social de caracter político ou unha organización política ( non institucional ).

A súa función non seria presentarse ás eleccións, mesmo a esta organización poderían pertencer membros con militancia partidaria, sempre e cando partiran da lóxica “instrumentos partidarios tácticos ao servizo de organizacións sociais de caracter estratéxico”.

A súa función seria ser algo así como un “think tank” ( tanque de ideas ) pero máis aló, porque non necesitamos un novo club de debate ou reflexión senón un colectivo de intervención política.

Ou sexa que tamén tería como papel elaborar estratexias de cambio e poñelas en practica, actuando fundamentalmente entre o resto do tecido asociativo do pais. Participando no Foro Social Galego e noutras iniciativas conxuntas ou sendo motor dunha relanzada e nova “Rede Anticapitalista”,...

Hoxe existen organizacións que se adican a solidariedade, ao ecoloxismo, ao feminismo,.... cun certo éxito, pero non se construíu un organización de caracter político global.

A maioría das persoas posibles interesadas nesto estades (estamos ) cargados pola multimilitancia e iso dificulta a nosa posible acción.

Pero por outra banda se sabe, que unha boa parte dos activos da esquerda social “nin de coña” empregarían un segundo en montar un novo partido, aínda que a súa vez hai un recoñecemento da existencia dun certo esgotamento na militancia froito de tanta frustración e illamento.

A creación dun colectivo político ( de caracter social e non partidario ) faino máis aberto a máis xente e pode servir para elaborar ideas, estratexias e favorecer o encontro de correntes políticas ( antisistemicas ) hoxe divididas por miserias persoais e niveis de reflexión mínimos.

Como ?

Obviamente necesitase un manifesto, unha misión, uns obxectivos, unha metodoloxía e unha estrutura practica e áxil que permita conxugala coa militancia social tan prioritaria.

Tratase de optimizar recursos, creando un colectivo que sexa áxil organizativamente e que a súa fortaleza estea na capacidade de incidencia e non na construción de estruturas que despois necesitan retroalimentarse en recursos humanos e financeiros

Algunhas das liñas estratéxicas – que se converterían en obxectivos do colectivo - centrais para vertebrar unha esquerda con futuro son:

1. Necesidade dun colectivo político global (formato de asociación, non partidaria) que traballe xunto coas organizacións sociais as propostas a levar diante das institucións e canalizar as mesmas diante da sociedade civil.

2. Afortalar os movementos sociais sectoriais de caracter critico e independente, priorizando nun puñado de organizacións referenciais sobre as que hoxe pode pivotar o movemento social galego ( Verdegaia na ecoloxía, Amarante no internacionalismo, SLG no movemento agrario, Foro da Inmigración na autoorganización das persoas migrantes, Marcha Mundial das Mulleres no feminismo,.... ) e o blindaxe do FSGal e do conxunto do movemento das posibles e case seguras intentos de instrumentalización partidario.

3. Elaborar programas e propostas globais e sectoriais para a Galicia da primeira metade do século XXI, tendo en conta a xustiza social global, a sustentabilidade ecolóxica en base ao decrecemento, e a radicalidade democrática; para unha Galicia da periferia do centro do capitalismo global, complexa socialmente e nun proceso de destrución das súas estruturas económicas tradicionais e cun hábitat degradado.

4. Ligado ao punto anterior, elaborar estratexias políticas de cambio que teñan en conta unha esquerda institucional bipolarizada entre o sucursalismo e o populismo, cunha forte tendencia ao pragmatismo que o levan a perder as bases sociais para o cambio, e uns movementos sociais febles, altamente fragmentados e con escasa análise política e debilidades organizativas evidentes.

5. Modernizar e renovar os proxectos da esquerda de reforma para que retomen a interlocución coa sociedade civil organizada elaborando os seus programas e a súa acción institucional en base as demandas do colectivos sociais. ( interesados na modernización e democratización do BNG e na vertebración dun PSdG galego e cun proxecto nacional ).

6. Fortalecer o espazo da esquerda alternativa democrática e soberanista baseándose nun proceso de converxencia necesario e dunha actualización do seu ideario político e ideolóxico (MpB, FPG, EI, PCPG).

Punto e aparte

2010-06-16T09:37:00.023+01:00

“Triste é o cantar que cantamos,
Mais ¿que facer se outro mellor non hai ?”
Rosalia de Castro

Fai xustamente un ano iniciou a súa andaina Galizia Ecosocialista como blog desde onde aportar algunha idea na reconstrución e actualización (que non refundación) necesaria da esquerda galega.

A idea era construír arredor do mesmo un colectivo de persoas criticas que asumiran a tarefa de fomentar o debate, a reflexión e a busqueda de estratexias ( de folla de ruta ).

Tras o fracaso de diversas redes sociais ( caso paradigmático foi o da Rede Anticapitalista ) e cunha esquerda partidaria sen amosar sinais de vida intelixente, todo parecía indicar que serian persoas saídas da esquerda social as que lle tocaba xogar ese papel.

Lamentablemente, e espero equivocarme, tampouco de ai vai vir a solución polo de agora.

Ninguén podía imaxinar na década dos noventa cando se iniciou a crítica ao sistema partidario e a xente dinámica do país púñase a construír tecido social, que toda esa forza remataría vinte anos despois na apertura de consultings privados para o terceiro sector ( que triste! ).

Así que teremos que esperar tempos mellores e namentres desexar que os intereses partidarios non dinamiten o pouco entramado social que queda neste país.

Pola miña parte, non teño o maior interese de seguir facendo de “francotirador”, así que Galizia Ecosocialista se toma unha pausa, prolongada ou non xa se verá.

As persoas que queiran seguir as miñas “cousas” poden seguir facéndoo no meu blog persoal e cando me dea un “calenton” acudirei aos medios habituais ( altermundo, agareso, rebelión,... ) para comunicarme con todas vos.

Déixovos como despedida o escrito que enviei a 8 amigos e amigas a pasada semana por se a alguén pode interesar aínda que sexa colateralmente.

Ata pronto e boa sorte !

Nota aclaratoria

Non pasaron nin 72 horas desde que anunciei o peche do blog Galizia Ecosocialista é aquí estou de novo non para desdicirme do que xa dixen, senón para matizar.

Entendo as múltiples chamadas e mensaxes recibidos, algúns que estimo polo seu "desinterese", como unha sinal máis da necesidade dun pensamento crítico na esquerda.

O anuncio do peche de Galizia Ecosocialista non é unha renuncia a pensar e a actuar politicamente desde a esquerda senón a unha reorientación táctica necesaria.

Sigo pensando que Galizia Ecosocialista so ten sentido se hai un colectivo detrás. Por outra banda tamén creo que aínda que queda moito por dicir, sobre todo queda moito por facer. Sendo hora de pasar das palabras aos feitos.

A pausa de GE, pola miña parte, vaise manter. Subiranse anotacións de persoas ou colectivos que poidan ter interes para a renovación da esquerda global e galega.

E o ofrecemento segue en pé, sexa aquí ou noutro foro: poñer en marcha un colectivo para elaborar liñas e estratexias políticas que axuden a esquerda a avanzar.

Sabedes onde atoparme.

Tomemos este tempo como un punto e aparte.

Como dicían Os Resentidos: “estamos en guerra ... hai que reflexionar”

Que é iso de "refundar" a esquerda ?

2010-06-10T12:01:00.004+01:00

Xoán Hermida

Así que o pasado sábado 5 de xuño en Compostela iniciouse o proceso de “refundación” da esquerda galega sen a presenza da maioría das mulleres e homes de esquerda deste país.

Fun convidado persoalmente a ese acto de “refundación” ao que non asistín porque o interpretei máis como un acto electoral dun partido en horas baixas que como unha aposta real pola unidade e renovación da esquerda.

Tamén quero aclarar antes de nada, e para evitar malos entendidos, que me parece ben que se celebren eses actos e que calquera iniciativa en favor da unidade, aínda que desde o meu punto de vista parta de premisas erradas, é positiva.

Dito isto, algunhas reflexións e apostas.

Tras máis dunha década eliminando “críticos” e “traidores” a actual dirección de IU debería facer unha seria reflexión autocrítica sobre o proceso vivido desde a década dos noventa ata hoxe, se realmente quere ter a autoridade política para iniciar un proceso destas características.

Non se pode falar de liberdades nacionais nin de federalismo, a non ser que se faga dun xeito retórico, senón se modifican ás relacións de EU con IU ata o punto de ser unha organización soberana como o é IC, ou mesmo o PSC con respecto ao PSOE.

Como se pode construír un espazo federal se nin as propias organizacións que o promoven teñen a soberanía para decidir a súa estratexia ao marxe da estrutura central ?

O proceso de actualización e construción dun nova esquerda revolucionaria non pasa por iniciar procesos ao calor dun desgaste electoral ou pensando nas próximas eleccións, sobre todo cando hai cada vez máis voces desde a propia esquerda que se están a replanear a fondo a súa relación coas furnas. Planear procesos de “refundación” cando as cousas pintan mal, ou solicitar modificar a lei “d´Hondt” cando os resultados non favorecen, non é crible.

Dito isto, tiven ocasión de poder ler o guión da asemblea de “refundación” real ( a de Madrid do 26 e 27 de xuño ) e puiden ver que se trataba dun programa político ao que nada hai que obxectar como non hai nada que obxectar aos programas electorais que IU presentou nestes 25 anos desde a súa fundación.

O problema non esta nun programa que como xa digo poderiamos asumir un ampla maioría da esquerda. Por outra parte non hai nel nada novidoso.

O problema para a renovación e construción dunha nova esquerda galega e global pasa por resolver cinco grandes interrogantes centrais:

O primeiro, porque a esquerda europea ( agás a portuguesa en 1974 ) renunciou a unha estratexia de transformación anticapitalista desde a segunda guerra mundial ?

O segundo, ligado ao primeiro, que supuxo a caída do muro de Berlín e o desmerengamento do bloque soviético para a esquerda ?

O terceiro, como a esquerda política ten que revisar a súa estratexia de alianzas para volver a construír un bloque de cambio coa esquerda social ?

Isto tamén pasa por replanear o seu papel institucional e de forza ( s ) de goberno ou oposición.

O cuarto, que podería ser o primeiro, cal é o “suxeito revolucionario” na sociedade post-fordista de inicios do século XXI ?

Obviamente este non o pode ser en exclusiva a clase obreira como xa non o era no século XIX ( convén volver a ler os planeamentos de Marx no seu libro “critica ao programa de Gotha” de 1875 sobre a declaración do recen creado primeiro partido obreiro alemán ). Por certo isto ten moito que ver coa vertebración nacional da esquerda, elemento que habitualmente esquece EU.

A quinta, e última, como construímos un movemento democrático onde cada persoa sexa un camarada e non un compañeiro de viaxe ?

Levamos moito tempo criticando o papel da UPG dentro do BNG como para agora eloxiar o papel do PCE en IU. A premisa é a mesma: partido vangarda que decide e compañeiros de viaxe que achantan ou marchan.

A critica ao PCE ou a UPG, polo menos a miña, non é pola súa ideoloxía comunista (aínda que dubido que a teñan ) senón pola súa concepción profundamente antidemocrática da participación das persoas. Se comportan como lobby’s de poder que exercen a súa tutela sobre o resto da organización. Lamentablemente para eles, non a poden exercer sobre a sociedade nin sobre a súa base electoral.

Izquierda Unida necesita unha refundación e oxalá lle saia ben. A esquerda, Non !.

A esquerda necesita un proceso de actualización dos ideais e da misión e un fonda renovación das súas liñas estratéxicas.

E tamén, claro esta, necesita de persoas.

Manuel M. Barreiro, Xosé Manuel Beiras, Laura Bugallo, Carme Carballo, Xoán Carlos Carreira, Lupe Ces, Xosé Collazo, Fernanda Couñago, Xan Duro, Xacobe A. Fernández, Carme Freire, Emilio Insua, Camilo Nogueira, Ivan Prado, Ramón Rodríguez, Manoel Santos, Lidia Senra ou Hector Silveiro son algúns dos nomes sen os que se me fai imposible concibir unha esquerda galega do presente e con futuro.

Persoas de diversas xeracións e pensamentos filosóficos pero co denominador común do traballo en favor do planeta, de Galicia e dos “sans culotte”, desde a esquerda social que representan ou desde a ética persoal do compromiso permanente.

Boa sorte para EU, pero sobre todo boa sorte para a esquerda. Vémonos no FSGal.

O tema non é se hai motivos para unha folga xeral

2010-06-08T22:27:00.003+01:00

Xoán Hermida

As folgas xerais, a diferenza das folgas de sector ou de empresa, teñen un claro contido político que a ninguén se lle escapa. Nin tan siquera as centrais sindicais que non revisan a súa misión desde os inicios do século XX.

O goberno de Felipe González tivo que soportar un par de elas de alta intensidade, cando as centrais sindicais aínda eran instrumentos de mobilización e representantes do conxunto de clase e non meras xerencias de xestión de servizos ou no mellor dos casos representantes dun sector concreto de clase, fundamentalmente persoal das administracións e traballadores de grandes empresas.

A única folga xeral que soportou o goberno de Jose María Aznar xa foi unha folga máis light, con menor impacto social e sobre todo con contidos políticos moito máis rebaixados.

En plena crise sistémica, e cunhas centrais sindicais insertas no sistema, a resposta das mesmas ten sido totalmente ridícula ata o momento e a partir de agora, cando estamos na fase non das causas (etapa na que os gobernos refinanciaron a economía dos poderosos e “refundaron” o capitalismo) senón das consecuencias (recortes de dereitos laborais e sociais) todo apunta a que a resposta vai ser unicamente para cubrir o expediente.

Por suposto que hai motivos para unha e mesmo para varias folgas xerais. Pero esa non é a cuestión.

Inseridos como estamos nunha crise global a resposta da esquerda en xeral e das centrais sindicais en particular non pode cinguirse a unha xornada de paro con contidos políticos minguados e no que os únicos obxectivos reais a alcanzar sexan: perder o salario do día por parte dos participantes na mesma e facilitar aínda máis o retorno da dereita tralas próximas eleccións coa mesma política neoliberal do actual goberno pero elevado ao cubo.

A proba desta desgana é a baixísima participación do funcionariado na folga sectorial do 8 de xuño, xa que a falla de obxectivos nítidos vense a sumar ao desarme político da esquerda entre a sociedade.

Unha folga xeral unicamente adquire pleno sentido no marco dunha estratexia antisistemica clara, isto é que poña en cuestión as causas máis que as consecuencias da crise.

Unha folga xeral unicamente adquire pleno sentido se ten un marco global europeo onde se está a dar o actual escenario de loita política.

Unha folga xeral unicamente adquire pleno sentido se mais aló das consignas de sempre (“a crise a pague o capital”) existen obxectivos políticos e económicos a conseguir trala mobilización (rectificación da política fiscal e de inversións, eliminación de paraísos fiscais, taxas as transaccións,... ).

Se isto non é así, a frustración posterior virase a sumar ao escepticismo xa reinante entre amplos sectores sociais..

Namentres como se dixo no seu día en Argentina o único programa político serio é: “que se larguen todos”.

Soberanía Intelectual

2010-05-20T16:57:00.004+01:00

Xoán Hermida

No proceso de mimetización e reprodución de estruturas alleas en Galicia ata o de agora íase salvando o terceiro sector. Quizás pola escaseza orzamentaria das nosas administracións públicas ou quizais porque se trataba de espazos aínda non explorados.

Era moi difícil, agás ás grandes multinacionais da solidariedade ou a ecoloxía, ver en Galicia organizacións sociais transformadoras foraneas.

De hai un tempo a esta parte iniciouse a colonización social do país. E ademais co "caballo de troya" de algunhas organizacións sociais minúsculas que non tiveron a capacidade de volverse influentes.

A soberanía alimentar é necesaria por suposto, ao igual que a soberanía económica ou política, pero a que máis se bota en falla é a soberanía intelectual. Seguimos pensando que calquera iniciativa ou reflexión por vir de fora é boa e desprezamos os nosos recursos humanos e intelectuais como país.

Lamentablemente teremos que acabar elixindo entre correas de transmisión de partidos nacionais e correas de transmisión de partidos foráneos.

En fin. So nos queda nestes tempos de escuridade e zozobra desexar novamente boas noites e boa sorte.

As tres batallas de Feijóo e a alternativa. Entre a paranoia e a esquizofrenia ( e 2 )

2010-05-18T22:57:00.006+01:00

Xoán Hermida

Atopámonos pois nun momento no que non existe, que se puidera denominar como tal, unha verdadeira oposición institucional pero ademais, e o que é peor a medio e longo prazo, podemos atoparnos sen unha alternativa nacional de esquerdas á actual hexemonía da dereita.

E digo peor, porque no primeiro caso xa non ten moito remedio durante a presente lexislatura tal e como se moven os partidos da oposición e debido ao baixo rateo señoría/intelixencia que poboa os escanos da oposición no parlamento galego. Namentres que no segundo, senón xurde unha alternativa ao marxe das actuais estructuras partidarias moito me temo que teremos Feijooismo para moito máis tempo que tivemos Fraguismo.

Así as cousas, conviría saber cantas persoas parten desta mesma reflexión ( sobre a situación critica da esquerda política ) e conclusión ( necesidade da vertebración dunha nova alternativa ).

Particularmente cheguei a pensar que era un becho raro. O feito de que dende fai moito tempo non me vexa reflectido en ningún dos proxectos partidarios existentes fixo que pendurara de entre os existentes pero sen maior entusiasmo e soamente como mal menor diante dunha dereita reaccionaria e con difícil homologación europea. Ademais un día un amigo díxome: “eu non coñezo ningún ecosocialista en Galicia aparte de ti”.

Non obstante, eu xa comprobara que durante os últimos anos como ía crecendo o número de persoas que cun alto nivel de conciencia política priorizaban nas organizacións sociais a súa militancia a medida que abandonaban a súa participación partidaria. Tamén se volveu fácil atopar un cada vez maior número de votantes de esquerda que no mellor dos casos achegábanse sen moita convicción ás furnas nas convocatorias electorais que valorarían positivamente de que xurdira unha nova opción diferente ás xa coñecidas.

En todo caso máis alá dos termos semánticos: ecosocialista, ecocomunista, nova esquerda, altermundista,.... hai elementos comúns en todas esas persoas á hora de abordar o proxecto político referido:

- claramente antisistemico pero pensado en clave de minorías influentes e non necesariamente marxinais nin marxinalizadas;

- que antepoña a estratexia a posicionamentos tácticos, e polo tanto que resitúe aos movementos sociais o seu papel e a súa importancia;

- que teña unha perspectiva actual do suxeito revolucionario con toda a súa amplitude e complexidade, fuxindo de inexplicables corporativismos;

- que actualice o proxecto nacional tendo igualmente en conta a crise dos estados-nación e os procesos de converxencia, situando no soberanismo a fase política dun proxecto de autodeterminación que ten evolucionado desde o rexionalismo, sendo definido nas pasadas décadas como nacionalismo;

- que asegure a prioridade dos elemento do ecoloxismo social nunha etapa na que se fai mais real que nunca a autodestrución global poñendo de actualidade a dicotomía de “socialismo ou barbarie”;

- escrupulosamente democrático no que as persoas sexan as donas do instrumento político sen a innecesaria intermediación de grupos que interpretan previamente a vontade do colectivo.

Entón onde está a cuestión.

A cuestión está nas direccións das forzas políticas que teñen secuestrado os proxectos da esquerda partidaria e intentan reiteradamente asaltar as organizacións da esquerda social.

Estas cúpulas teñen ido sufrindo ao longo dos últimos anos un proceso de degradación cultural e intelectual froito do desencanto das persoas máis preparadas, e a súa vez se teñen dado dous procesos que poderían denominarse en termos clínicos ( case necesarios neste momento ) como paranoia e esquizofrenia.

A paranoia dáse en grupos que diante da súa imposibilidade de conectar con mínimos sectores sociais, ao non ser capaces de analizar obxectivamente os cambios producidos na estructura económico-social ou política-cultural, acaban desconfiando da sociedade e nun proceso de endogamia retroalimentada ben conspiracións ou conspiradores nas persoas que reflexionan con autonomía e honradez ( mesmo equivocándose ) sobre o que esta acontecer en Galicia e no planeta.

A esquizofrenia avanza en sectores que noutra hora mantiñan posicionamentos claramente superadores do capitalismo perderon a relación espazo-temporal e mantendo no plano teórico ese discurso antisistémico son capaces de xestionar coa maior devoción o actual “status quo” e ademais acusar aos antigos camaradas de loita de traidores.

Non é un problema de inxenuidade política. Se sabe que as cousas no xogo democrático electoral son do seguinte modo: imos a modificar os nosos programas e os nosos plantexamentos co obxectivo de entrar en novos nichos electorais ou, pola contra, aquelas cuestións estratéxicas que afectan á misión e principios non se cuestionan en función de intereses electorais.

No primeiro caso tódalas experiencias, incluída a recente do bipartito, nos indican que cando renuncias ao teu proxecto tes máis posibilidades de perder nos teus nichos electorais que gañar nos do adversario. No segundo caso é obvio que o avance é mais lento pero se poden configurar minorías suficientemente amplas para condicionar as políticas gobernamentais.

En todo caso as dúas estratexias son lexitimas pero igualmente incompatibles. E sobre todo faise necesario ter a honradez suficiente para dicir os pros e contras de cada un dos camiños escollidos, senón queremos que a esquizofrenia e a paranoia política tan presente nos dirixentes actuais da esquerda partidaria acaben contaxiando a súa base social e aos sectores máis dinámicos, necesarios para a mudanza necesaria e posible.

As organizacións sociais están chamadas a xogar un papel cada vez máis importante, pero a situación actual de inexistencia de correlato partidario pode chegar a provocar unha situación inevitable de declive que leve a deserción da cidadanía activa ben por cansazo nuns casos ben por cinismo noutros.

Nos últimos meses temos asistido a interesantes iniciativas como a Rolda de Rebeldía, pero estamos nun momento, global e local, que se necesita da toma de iniciativa común que permita ás persoas de esquerdas volver a levantar a cabeza con dignidade.

Boa sorte.